Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2017/243 K.2018/8380

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Yasa ile değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesi uyarınca kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın yol olarak terkini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davacı idare ile davalı ... vekillerince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- KARAR –

Dava, 4650 sayılı Yasa ile değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesi uyarınca kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın yol olarak terkini istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davacı idare ile davalı ... vekillerince temyiz edilmiştir.

Arsa niteliğindeki ... Mahallesi 115 ada 33, 34 parsel sayılı, 117 ada 14, 15 parsel sayılı ve 118 ada 1, 2 ve 13 parsel sayılı taşınmazlara emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde yöntem itibari ile bir isabetsizlik görülmemiştir. Ancak;

1-Mahkemece mahallinde iki kez yapılan keşif sonucu düzenlenen bilirkişi kurulu raporlarında aynı emsal incelenmiş olup, birinci bilirkişi kurulu raporunda dava konusu taşınmazların metrekaresine 450,00-TL değer biçilmiş iken, hükme esas alınan ikinci bilirkişi kurulu raporunda ise dava konusu parsellere 850, 900, 950 ve 1.100,00-TL metrekare birim fiyatı takdir edilmiş olup, aynı emsal ile farklı değerler tespit edildiğinden alınan her iki rapor da inandırıcı bulunmamıştır.

Bu durumda; taraflara, dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde re'sen emsal celbi yoluna gidilmesi, taşınmazın, değerlendirme tarihi

itibariyle, emsal alınacak taşınmazın ise satış tarihi itibariyle imar ya da kadastro parselleri olup olmadığı ilgili Belediye Başkanlığı ve Tapu Müdürlüğünden sorulması, ayrıca dava konusu taşınmazın; imar planındaki konumu, emsallere ve değerini etkileyen merkezi yerlere olan uzaklığını da gösterir krokisi ve dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazların resen belirlenen vergi değerleri ve emsal taşınmazların satış akit tablosu getirtilerek, dava konusu taşınmazın değerlendirmeye esas alınacak emsallere göre ayrı ayrı üstün ve eksik yönleri ve oranları açıklanmak suretiyle yapılacak karşılaştırma sonucu değerinin belirlenmesi bakımından, yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu marifetiyle mahallinde keşif yapılarak alınacak rapor sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,

2-Her ne kadar mahkemece, dava konusu edilen yapılar ile ilgili olarak ikinci bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen rapor hükme esas alınmış ise de; kamulaştırma konusu edilen yapı ve diğer muhdesatın yüz ölçümü ve diğer vasıfları ile ilgili olarak davacı idare tarafından düzenlenen kıymet takdir raporu ile birinci bilirkişi kurulu raporu ve ikinci bilirkişi kurulu raporları arasında çelişki vardır.

Bu durumda; mahkemece, kamulaştırılan yapıların yüz ölçümü ve vasıflarının tespiti için fen bilirkişisi eşliğinde mahallinde keşif yapılıp, mevcut çelişkiler giderilerek, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulması,

3-Taşınmaz üzerinde bulunan ağaçların sayıları yönündeki çelişki giderildikten sonra taşınmazın yüzölçümleri nazara alınarak bu ağaçların taşınmaza kapama karışık meyve bahçesi niteliği verip vermediği belirlendikten sonra karışık meyve bahçesi olması halinde bahçedeki ağaçların net gelirine göre bulunacak değerden, zemine ekilebilecek münavebe ürünlerinin net gelirlerine göre tesbit edilen zemin bedeli düşüldükten sonra ağaçların bedellerinin belirlenmesi;

taşınmaz üzerinde bulunan meyveli ve meyvesiz ağaçların taşınmaza kapama niteliği vermeği takdirde ise değerlendirme tarihi olan 2015 yılı itibariyle yaş, cins ve verim durumlarına göre maktu değerlerine ilişkin resmi veriler İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğünden getirtilip bilirkişi raporu denetlenmeden eksik inceleme ile hüküm kurulması,