Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2017/6954 K.2018/14123

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasının kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca BOZULMASI hakkında 18.Hukuk Dairesinden çıkan kararı kapsayan 23/02/2016 gün ve 2015/12002 Esas - 2016/3004 Karar sayılı ilama karşı davalı ... vd. vekilince verilen dilekçe ile karar düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini istemine ilişkin davanın kabulüne dair mahkemece verilen karar, taraf vekillerinin temyizi üzerine bozulmuş, bu karara karşı davalı ... vd. vekilince karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 11/1-g maddesine göre arsa niteliğindeki taşınmazlara değer biçilirken dava konusu taşınmaz ile emsalin zaruret olmadıkça yakın bölgelerde olması gerektiği ve dava konusu taşınmazın bulunduğu ...mahallesinde benzer yüzölçümlü ve değerlendirme tarihine yakın zamanlarda emsal satışların bulunması doğal olduğu halde, hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda bu yönteme uyulmadan başka bir ilçede bulunan taşınmaz emsal alınmak suretiyle değer biçildiği bu kez yapılan incelemede anlaşıldığından;

Davalı ... vd. vekilinin karar düzeltme talebinin kabulü ile Yargıtay (Kapatılan) 18. Hukuk Dairesinin 08.10.2015 gün ve 2015/14930 Esas 13995 sayılı kararının kaldırılmasına karar verildikten sonra yapılan incelemede;

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Arsa niteliğindeki ... Mahallesi, 582 parsel sayılı taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi yöntem itibariyle doğrudur. Ancak;

1)2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 11/1-g maddesine göre arsa niteliğindeki taşınmazlara değer biçilirken dava konusu taşınmaz ile emsalin zaruret olmadıkça yakın bölgelerde olması gerektiği ve dava konusu taşınmazın bulunduğu...mahallesinde benzer yüzölçümlü ve değerlendirme tarihine yakın zamanlarda emsal satışların bulunması doğal olduğu halde, hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda bu yönteme uyulmadan başka bir ilçede bulunan taşınmaz emsal alınmak suretiyle değer biçildiğinden yapılan karşılaştırma inandırıcı bulunmamıştır.

Bu durumda; taraflara, dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde re'sen emsal celbi yoluna gidilmesi, taşınmazın, değerlendirme tarihi itibariyle, emsal alınacak taşınmazın ise satış tarihi itibariyle imar ya da kadastro parselleri olup olmadığı ilgili Belediye Başkanlığı ve Tapu Müdürlüğünden sorulması, ayrıca dava konusu taşınmazın;

imar planındaki konumu, emsallere ve değerini etkileyen merkezi yerlere olan uzaklığını da gösterir krokisi ve dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazların resen belirlenen vergi değerleri ve emsal taşınmazların satış akit tablosu getirtilerek, dava konusu taşınmazın değerlendirmeye esas alınacak emsallere göre ayrı ayrı üstün ve eksik yönleri ve oranları açıklanmak suretiyle yapılacak karşılaştırma sonucu değerinin belirlenmesi bakımından, yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu marifetiyle mahallinde keşif yapılarak alınacak rapor sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,

2) Dava konusu taşınmaza yakın konumdaki 588 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespit ve tescil davasında (... 8. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/46 Esas-2013/657 Karar 18. Hukuk Dairesinin2015/2796 Esas - 2015/5264 Karar) hükme esas alınan bilirkişi raporunda %24 oranında düzenleme ortaklık payı indirimi yapılarak zemin birim m² fiyatının bulunduğu ve Dairemizce onandığı dikkate alınarak; bu oranda düzenleme ortaklık payı indiriminin yapılması gerektiğinin düşünülmemesi,

3)Dava konusu taşınmazın tapu kaydında 194,57 m²lik Botaş lehine daimi irtifak hakkı ve TEK lehine havai irtifak olmak üzere 2 adet şerh kayıtlı olup, TEK lehine konulan şerhin miktarı tapu kaydında yazılı değildir. Mahkemenin müzekkeresine Türkiye Elektrik İletişim A.Ş.nin gönderdiği 22.07.2014 tarihli yazıda; dava konusu taşınmazdan 154 KV-Işıklar-Üniversite Enerji İletim Hattının geçtiğinin tespit edildiği bildirilmiş; yine Botaş'ın mahkemeye gönderdiği 16.07.2014 tarihli yazıda ise 194,57 m²'lik irtifak hakkı için ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesince 2002/1230 Esas 2002/1296 Karar sayılı dava ile belirlenen 11.829,50 TL kamulaştırma bedelinin tapu maliki adına bankaya yatırıldığı bildirilmiştir.

Hükme esas alınan ikinci bilirkişi kurulunun asıl raporu ve 06.11.2014 tarihli ek bilirkişi raporunda; dava konusu taşınmaz üzerinden geçirilen ve tapu kaydında alanı belirtilmeyen enerji nakil hatlarının pafta üzerinde yapılan ölçümlerine göre 650 m² ve 1865 m² olduğu belirtildiği,

bunlara ilaveten de tapu kaydında Botaş lehine yazılı 194,57 m² irtifakın toplamı üzerinden %20 oranında değer düşüklüğü hesaplanması yanında Botaş lehine kayıtlı irtifaktan dolayı yukarıda belirtilen mahkemece belirlenen 11.829,50 TL nin eldeki dosyanın dava tarihine endekslenerek bulunan 28.114 TL bedelin de toplam kamulaştırma bedelinden düşüldüğü anlaşılmaktadır.

Öncelikle dava konusu taşınmazın üzerinden geçen enerji nakil hatları ile ilgili belgelerin tapu müdürlüğünden getirtilerek bilirkişi raporunun denetlenmesinin yapılmamış olması; ayrıca tapu kaydında Botaş lehine mevcut olan irtifak şerhinden dolayı dava konusu taşınmazda %20 oranında değer düşüklüğünün içinde olduğu göz önüne alınmış olmakla bununla yetinilmesi gerekirken 28.114 TL kamulaştırma bedelinin düşülmesi,

4-Yargılama sırasında mahkemenin 15.08.2013 tarihli ara kararıyla birinci bilirkişi raporuyla belirlenen 1.827.240 TL üzerinden acele el koyma kararı verildiği, bu kararın davalı vekiline 16.08.2013 tarihinde tebliğ edildiği ve sonrasında mahkemece 2. bilirkişi heyetinden en son alınan 06.11.2014 havale tarihli ek raporunda belirlenen 1.947.252 TL kamulaştırma bedeline hükmedildiği göz önüne alındığında;

kamulaştırma bedeli için yasal faize karar verilirken acele el koyma kararı ile davalı adına bankaya yatırılan 1.827.240 TL için dava tarihinden itibaren 4 aylık sürenin dolduğu tarihi takip eden 26.05.2013 tarihinden itibaren acele el koyma kararının davalı vekiline tebliğ edildiği 16.08.2013 tarihine kadar, hükmedilen bedel ile acele el koyma kararında belirlenen bedel arasındaki 120.012 TL lik kısım için de 26.05.2013 tarihinden karar tarihi olan 15.12.2014 tarihine kadar yasal faize hükmetmek gerekirken, kamulaştırma bedelinin tamamına ve faizin bitiş tarihi de belirtilmeden yasal faiz uygulanmasına karar verilmesi,