Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2018/11532 K.2019/16316

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne ilişkin ilk derece mahkemesinin kararına karşı davalı vekilinin istinaf başvurusu üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesinin 14.Hukuk Dairesinin istinaf isteminin esastan reddine dair kararı ile birlikte ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/772 E. - 2016/514 K. sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- KARAR -

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karara karşı, davalı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun ... Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesince esastan reddine karar verilmiş olup; hüküm, davalı vekillince temyiz edilmiştir.

Aşağıda açıklanan gerekçelerle ... Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan ret kararı kaldırıldıktan sonra ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/772 Esas 2016/514 Karar sayılı kararının incelenmesinde;

Arsa niteliğindeki ... köyü 101 ada 53 parsel sayılı taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde ve tespit edilen bedelin bloke ettirilerek hükmün kesinleşmesi beklenmeden davalı tarafa ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile yol olarak terkinine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Ancak;

1)Dava konusu 101 ada 9 parsel (ifraz sonrası 101 ada 53 parsel) sayılı taşınmazın kamulaştırılmasından arta kalan 101 ada 54 parsel sayılı taşınmaz üzerinde yapısı bulunup bulunmadığı, bulunması durumunda, öncelikle kamulaştırılan kısım haricinde bulunan yapılarla ilgili olarak,

Karayolları Kenarında Yapılacak ve Açılacak Tesisler Hakkındaki Yönetmelik hükümleri uyarınca söz konusu yapıların cephe hattı ile karayolu arasındaki çekme mesafelerinin tespiti yönünden mahallinde yeniden keşif yapılıp, kamulaştırma harici alanda kalmakla beraber bahsedilen yönetmelik hükümlerine göre geri çekme mesafesi içerisinde bulunan yapıların tespit edilmesi sağlanıp, bu mesafeler de dikkate alınarak dava konusu taşınmazın kamulaştırma harici kısmında bulunan binaların faaliyet alanına uygun amaçlarla kullanılıp kullanılamayacağının tespiti için yeniden bilirkişi kurulu raporu alınarak,

yol çekme mesafesinde bulunan ya da yol yapımı nedeniyle kullanılma imkanı ortadan kalkan yapıların bedeli ile yapılar içerisinde bulunan makina ve ekipmanlardan taşınması mümkün olanların montaj ve demontaj bedeline sabit parçaların ise aşınma oranı da düşülerek belirlenen değerine hükmedilmesi gerektiği gözetilmeden eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

2)Dava konusu taşınmazın kamulaştırılmasından arta kalan alanlarda Karayolları Kenarında Yapılacak ve Açılacak Tesisler Hakkında Yönetmeliğin 41. maddesi uyarınca uygulanacak çekme mesafesinin, taşınmazın imar durumu ve konumu dikkate alındığında kaç metre olacağı ve çekme mesafesi uygulandıktan sonra taşınmazın kalan bölümünde imar planına göre yapılaşma izni verilip verilmeyeceği, izin verilecek ise önceki durumuna göre herhangi bir kısıtlama getirilip getirilmeyeceği hususları ilgili Belediye Başkanlığı İmar Müdürlüğünden sorulup sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gözetilmeden eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

Doğru olmadığı gibi,

3)7139 sayılı Kanunla değişik Kamulaştırma Kanununun 10/8 fıkrası gereğince, bozma sonrası bankaya hak sahibi adına yatırılacak bedelde artış olması halinde bu kısım için; 7139 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik hükümlerine göre işlem yapılması gerektiğinden,