Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2020/8308 K.2021/13293

Taraflar arasındaki mülkiyeti davacılara ait taşınmazın kesinleşen kıyı kenar çizgisi sınırları içinde kalması nedeniyle uğranılan zararın 4721 sayılı TMK'nın 1007. maddesi uyarınca tazmini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın yargı yolu nedeniyle reddine dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davacılar vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- KARAR -

Dava mülkiyeti davacılara ait taşınmazın kesinleşen kıyı kenar çizgisi sınırları içinde kalması nedeniyle uğranılan zararın 4721 sayılı TMK'nın 1007. maddesi uyarınca tazmini istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın yargı yolu nedeniyle reddine karar verilmiş, hüküm davacılar vekilince temyiz edilmiştir.

Dosya kapsamından dava konusu 599 parsel sayılı taşınmazın 5760 m² olarak davacılar adına toplam 2/20 pay ile 2009 yılında intikalen tapuya tescil edildiği, taşınmazın 4660 m2'lik kısmı imar uygulamasına alınarak 1862m2 düzenleme ortaklık payı kesildikten sonra 2798 m2'si 106 ada 1 ve 2 parsel sayılı taşınmazlara şuyuulandırıldığı, imar uygulamasına alınmayan 1143,50 m2'lik kısmının yenileme sonucu 106 ada 4 parsel sayılı taşınmaz olarak davacılar ve diğer paydaşlar adına tapuya kayıt edildiği, 106 ada 4 parsel sayılı taşınmazın 480 m2'lik kısmının Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca 02/12/1986 tarihinde onanarak kesinleşen kıyı kenar çizgisi içerisinde kaldığı anlaşılmıştır.

Tapu sicilinin önemi ve kişilerin bu sicile olan ... duygularını sağlamak bakımından Medeni Kanunun 1007. maddesi ile tapu sicilinin tutulmasından doğan bütün zararlardan Devletin sorumlu olacağı ilkesi benimsenmiştir. Bu sorumluluk asıl ve nesnel (objektif) bir sorumluluk olduğundan zarara uğrayan, zararının ödetilmesini doğrudan Devletten isteyebilir. Sicil tutma işleminden ya da bir işlemin yerine getirilmemiş olmasından kaynaklanan uyuşmazlıklarda Borçlar Kanununun haksız eylemden doğan sorumluluğa ilişkin kurallarının uygulanacağı da kuşkusuzdur.

Tapu işlemleri, kadastro tespiti işlemlerinden başlayarak birbirini izleyen işlemler olup tapu kütüğünün oluşumu aşamasındaki kadastro işlemleri ile tapu işlemleri bir bütün oluşturduğundan, bu kayıtlarda oluşan hatalardan da Devlet, Medeni Kanunun 1007. maddesi gereğince kusursuz olarak sorumludur.

Kusursuz sorumluluk, tapu siciline bağlı çıkarların ve mal varlığına ilişkin (ayni) hakların, yanlış tescil sonucu sicile ... ilkesi yönünden değişmesi ya da yitirilmesi, bu haklardan yoksun kalınması temeline dayanır. Çünkü sicillerin doğru tutulmasını üstlenen Devlet, sicillerdeki yanlış kayıtlardan doğan zararları ödemeyi de üstlenmektedir. Dayanaksız ya da hukuki duruma uymayan kayıtlar düzenlemek, taşınmazın niteliğinde yanlışlıklar yapmak da aynı kapsamda düşünülmüştür.

Devletin kadastro işlemlerinden sorumluluğunun kapsamı Medeni Kanunun 1007. maddesi kapsamında düşünüldüğünde, eldeki davaya adli yargıda bakılması gerekir.

Bu biçimde açılan davaların adli yargı yerinde görülmesi ve devletin zarar ile sorumlu olması gerektiğine ilişkin Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 18.11.2009 gün ve 2009/4-383-2009/517 sayılı kararı da gözönünde tutulduğunda mahkemece, işin esasına girilip taşınmazın niteliği ve zararın kapsamı belirlenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yargı yolu nedeniyle davanın reddine karar verilmesi,