Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2020/9347 K.2020/10033

Taraflar arasındaki davada ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi ile ... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belli edilmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi gereği düşünüldü:

- KARAR -

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesince istinaf incelemesi için gönderilen ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 17/12/2019 tarih 2017/544 Esas - 2019/853 Karar sayılı kararın, ... Bölge Adliye Mahkemesi'nin 03/09/2018 tarihi itibariyle faaliyete geçtiği gözetilerek yargı yeri olan ... Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesi gerektiği gerekçesiyle geri çevrilmesine karar verilmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesince ise, davalı vekili tarafından ihtiyati tedbirin kaldırılması talebinin reddine ilişkin ara karar nedeniyle istinaf başvurusunda bulunulduğu ve ...

Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi’nin 01/06/2018 tarihli 2018/1528 Esas 2018/922 Karar sayılı ilamı ile istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi ara kararının kaldırılmasına karar verildiği, bu kez ilk derece mahkemesince davanın esası ile ilgili karar verdiği ve bu kararın istinaf edildiği anlaşılmakla, her ne kadar 03/09/2018 tarihinden bu yana istinafa konu olan ... ili, ... Bölge Adliye Mahkemesi yargı sınırları içinde kalmakta ise daha önce ...

Bölge Adliye Mahkemesi yargı sınırları içinde kaldığı ve ... Bölge Adliye Mahkemesi'nin faaliyet tarihinden önce söz konusu dosyanın ... Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi nezdinde istinaf denetiminden geçmiş olması nedeniyle Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev Ve Yetkileri Hakkında Kanun'a eklenen ve "Yargı çevresinin değişmesini" başlığını taşıyan Ek Madde 1 maddesi nazara alınarak ...

Bölge Adliye Mahkemesi'nin istinaf incelemesinde yetkili olduğu gerekçesi ile yetkisizlik kararı verilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 22. maddesi uyarınca "Yetkili mahkemenin bir davaya bakmasına herhangi bir engel bulunduğu yahut iki mahkeme arasında yargı çevrelerinin sınırlarının belirlenmesinde tereddüt ortaya çıktığı takdirde, yetkili mahkemenin tayininde, ilk derece mahkemeleri için bölge adliye mahkemelerine, bölge adliye mahkemeleri için Yargıtaya başvurulur."

HMK'nın "Kanun Yolları" başlıklı sekizinci kısmının birinci bölümünde "istinaf” kanun yolu düzenlenmiş ve 341. maddesinin (1) numaralı fıkrasında "İlk derece mahkemelerinden verilen nihai kararlar ile ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü hâlinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir" hükmünü içermektedir.

HMK'nin 391/3. ve 394/5. maddelerinde ihtiyati tedbire dair belirtilen (ilk derece) mahkeme kararlarına karşı kanun yoluna başvurulabileceği öngörülmüş; bu kanun yolunun ne anlama geldiği ise HMK'nın 341/1. maddesinde "ilk derece mahkemelerinden verilen ... ihtiyati tedbir ... taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü hâlinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir" hükmü ile istinaf olarak açıkça belirtilmiştir.

694 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 136. Maddesi ile 5235 Sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri hakkında Kanuna ek 1.maddenin 1.fıkrasında:"Bölge Adliye Mahkemelerinin yargı çevresinin 25.madde uyarınca değişmesi halinde, bu değişikliğinin uygulanması durumunda Resmi Gazete'de belirlenen tarihten önce ilk derece mahkemelerince verilen kararların istinaf incelenmesinde, karar tarihi itibariyle yetkili Bölge Adliye Mahkemelerince yargı çevresinin değiştiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilemez. Yargı çevresinin değiştirilmesinden önce istinaf incelemesinden geçen dosyalar, yeniden istinaf incelemesine konu edilmesi halinde de ilk incelemeyi yapan bölge adliye mahkemesince sonuçlandırılır.

Dosya kapsamından ... 1. Asliye Mahkemesi'nin 19/12/2017 tarih, 2017/544 Esas sayılı ara kararı ile davalı vekilinin ihtiyati tedbirin kaldırılması isteminin reddine ilişkin istinaf yolu açık olmak üzere karar verildiği, kararın davalı ... Tıbbi Cihazlar Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dava dosyasının ...

Bölge Adliye Mahkemesinin 26. Hukuk Dairesine gönderildiği, yapılan inceleme sonucunda; ihtiyati tedbirin kaldırılması talebinin reddi kararına itiraz eden Davalı ... Tıbbi Cihazlar Ltd.Şti. vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 19.12.2017 tarih ve 2017/544 Esas sayılı ara kararının kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda uyuşmazlığın ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.