Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2021/14199 K.2022/8

Taraflar arasındaki davada Fatsa 1. Asliye Hukuk ile Fatsa Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belli edilmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi gereği düşünüldü:

- KARAR -

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir. Fatsa 1. Asliye Hukuk Mahkemesince, Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 02/07/2018 tarih 2017/6504 - 2018/7356 E.- K. sayılı bozma ilamına uyulduktan sonra, davaya dayanak faturalarda kiralanan eskavatörün operatörsüz olduğunun belirtildiği, davanın ise 10/11/2014 tarihinde açıldığı, bu nedenle HMK’nın 4/1-a maddesi gereğince, dava değerine bakılmaksızın, davaya bakma görevinin, sulh hukuk mahkemesine ait olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Fatsa Sulh Hukuk Mahkemesince ise, davaya konu olan uyuşmazlığın tacirler arası kira ilişkisinden kaynaklandığı, her iki tarafın tacir olması ve ihtilafın aralarındaki kira sözleşmesinden kaynaklanması karşısında açılan davanın “ticari dava” niteliğinde olduğu,

uyuşmazlık ticari dava niteliğinde olduğundan görevli mahkemenin tayinin de, ticari nitelikte olmayan kira ilişkisinden doğan ihtilaflarda sulh hukuk mahkemelerini görevli kılan 6100 Sayılı HMK'nun 4. maddesindeki görev düzenlemesinin değil, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 5. maddesinde 6335 sayılı kanunla yapılan değişiklik sonrasındaki asliye ticaret mahkemesini görevli kılan düzenlemenin dikkate alınması gerektiği, buna göre de davanın, yargı yerinde varsa müstakil asliye ticaret mahkemesinde,

yoksada asliye hukuk mahkemesinde asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla görülüp sonuçlandırılması gerektiği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 22/2. maddesinde “İki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin olarak verdikleri kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği takdirde, görevli veya yetkili mahkeme, ilgisine göre bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir.” 6100 sayılı HMK'nın 23/2. maddesinde, “Yargıtayca verilen merci tayini kararları ile temyiz incelemesi sonucu kesinleşen göreve ve yetkiye ilişkin kararlar davaya ondan sonra bakacak mahkemeyi bağlar” hükümlerine yer verilmiştir.

Somut olayda davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ile müvekkili arasında Ordu Fatsa İçme Suyu Risale Hattı işinde kullanılmak üzere araç kira sözleşmesi bulunduğunu, sözleşme kapsamında eskavatörün davalıya müvekkili tarafından teslim edildiğini, davalının eskavatör çalışma bedeli ile makine nakil bedelini ödemediğini, bu nedenle başlatılan takibe davalının haksız olarak itiraz ettiğini belirterek itirazın iptalini, takibin devamını ve davalı aleyhine icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava ettiği, Fatsa 1. Asliye Hukuk Mahkemesince, davanın kısmen kabülüne karar verildiği,

dosyanın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 02/07/2018 tarih 2017/6504 - 2018/7356 E.- K. sayılı ilamı ile. “Somut olayda. Davaya dayanak faturalarda kiralanan eskavatörün operatörsüz olduğunun belirtildiği, davanın ise 10.11.2014 tarihinde açıldığı anlaşılmaktadır. O halde, uyuşmazlık araç kira sözleşmesinden kaynaklanmakta olup dava tarihinde yürürlükte olan HMK.

4/1-a maddesi gereğince dava değerine bakılmaksızın davaya bakma görevi Sulh Hukuk Mahkemesi'ne aittir.

Bu nedenle Mahkemece görevsizlik nedeniyle HMK’nun 114/1-e ve 115/2. maddeleri uyarınca davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken, bu yön gözardı edilerek davanın esası hakkında hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.” gerekçesiyle bozulmasına karar verildiği, Fatsa 1. Asliye Hukuk Mahkemesince bozma ilamına uyularak görevsizlik kararı verildiği ve dosyanın kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda davaya bakma görevinin Sulh Hukuk Mahkemesine ait olduğu özel dairenin kabulündedir. Özel Dairenin onama ve bozma kararının mahkemeleri bağlayıcılığı özelliği vardır. Bu durumda uyuşmazlığın Fatsa Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.