Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2022/1157 K.2022/2058

Taraflar arasındaki davada Güroymak Asliye Hukuk (Aile Mahkemesi sıfatıyla) ile Bilecik 2. Asliye Hukuk (Aile Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı bölge adliye mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

- KARAR -

Dava, 5395 sayılı Kanun gereğince danışmanlık tedbirinin uygulanması istemine ilişkindir.

Güroymak Asliye Hukuk (Aile Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesi’nce, korunmaya ihtiyacı olan çocuğun fiili ikametgah adresinin tespiti amacı ile kolluk araştırması yaptırıldığı ve ilgilinin “Pelitözü Mahallesi Ayazma Sokak No:11-1 Merkez/Bilecik” adresinde olduğunun tespit edildiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Bilecik 2. Asliye Hukuk (Aile Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesi’nce ise, çocuğun anne ve babası ile birlikte Güroymak/Bitlis ilçesinde bulunduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

5395 sayılı Kanun’un geçici 1. maddenin 4. fıkrası “Çocuk mahkemesi bulunmayan yerlerde, bu mahkeme kurulup göreve başlayıncaya kadar korunma ihtiyacı olan çocuklar hakkında tedbir kararları görevli aile veya asliye hukuk mahkemelerince alınır" şeklindedir.

Çocuk Koruma Kanununa Göre Verilen Koruyucu ve Destekleyici Tedbir Kararlarının Uygulanması Hakkındaki Yönetmeliğin 8. maddesi ise.

"Çocuklar hakkında koruyucu ve destekleyici tedbir kararı; çocuğun anası, babası, vasisi, bakım ve gözetiminden sorumlu kimse, Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu ve Cumhuriyet Savcısının istemi üzerine veya re'sen çocuğun menfaatleri bakımından kendisinin, ana, baba, vasisi veya birlikte yaşadığı kimselerin bulunduğu yerdeki çocuk hâkimince alınır.

Çocuk mahkemesi bulunmayan yerlerde bu mahkeme kurulup göreve başlayıncaya kadar hakkında kovuşturma başlatılmış olanlar hariç korunma ihtiyacı olan çocuklar hakkında tedbir kararları aile mahkemeleri kurulan yerler bakımından bu mahkemeler, kurulu bulunmayan yerler bakımından asliye hukuk mahkemelerince alınır. Hakkında kovuşturma başlatılmış olan çocuklar için koruyucu ve destekleyici tedbir kararı kovuşturmanın yapıldığı mahkemece alınır.

Fiili işlediği sırada on iki yaşından küçük çocuklar ile on beş yaşını doldurmamış sağır ve dilsizler hakkında mahkemece, 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 31. maddesinin birinci fıkrası ile 33. maddesi uyarınca çocuklara özgü güvenlik tedbirleri uygulanabilir." şeklindedir.

5395 sayılı Kanun’un geçici 1. maddesinin 4. fıkrasındaki düzenleme ve Çocuk Koruma Kanununa Göre Verilen Koruyucu ve Destekleyici Tedbir Kararlarının Uygulanması Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesi hükmü de gözetildiğinde Çocuk Koruma Kanunu’nun 5. maddesi uyarınca hükmolunacak tedbir kararlarının çocuk mahkemesi veya hâkimince çocuk mahkemesi olmayan yerlerde ise aile mahkemesi veya yoksa asliye hukuk mahkemesince karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır.

5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu’nun 8. maddesinin 1. fıkrası; “Korunma ihtiyacı olan çocuklar hakkında koruyucu ve destekleyici tedbirler, çocuğun menfaatleri bakımından kendisinin, ana, baba, vasisi veya birlikte yaşadığı kimselerin bulunduğu yerdeki çocuk hakimince alınır." şeklindedir.

Çocuk Koruma Kanunu’nun 8. maddesi tedbirlerde yetkiyi düzenlemiştir. Buna göre, korunmaya ihtiyacı olan çocuklar hakkında koruyucu ve destekleyici tedbirler, çocuğun menfaatleri bakımından, kendisinin, ana, baba, vasisi veya birlikte yaşadığı kimselerin bulunduğu yerdeki çocuk hakimince alınır. Aynı maddenin 2. fıkrasında yer alan hükme göre de tedbir kararlarının uygulanması, kararı veren hakim veya mahkemece belirli sürelerle incelettirilir. Hakim veya mahkeme, uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırabilir, süresini uzatabilir veya değiştirebilir.

Dosya kapsamı, yapılan kolluk araştırması ve Bitlis Sosyal Hizmet Merkezi Müdürlüğü'nün 05/03/2021 tarihli sosyal inceleme raporundan küçüğün ve ailesinin yaşadığı yerin Güroymak/Bitlis olduğu anlaşılmakla, uyuşmazlığın Güroymak Asliye Hukuk (Aile Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesi’nde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.