Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2022/1696 K.2022/2635

Taraflar arasındaki davada Aydın 1.Aile ve Denizli 2.Aile Mahkemeleri’nce ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar Bölge Adliye Mahkemeleri’nin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı Bölge Adliye Mahkemesi’nin yargı çevresinde kalan Mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince Bölge Adliye Mahkemeleri Hukuk Dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan Adlî Yargı İlk Derece Hukuk Mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

- KARAR -

Dava, anlaşmalı boşanma davasında düzenlenen protokolden kaynaklanan tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir. Aydın 1. Aile Mahkemesi’nce, TMK'nun 214. maddesinde; mal rejiminin tasfiyesine ilişkin davalarda boşanmaya, evliliğin iptaline veya hakim tarafından mal ayrılığına karar verilmesi durumunda bu davalarda yetkili olan mahkemelerin, diğer durumlarda davalı eşin yerleşim yeri mahkemesinin yetkili olduğu, aynı Kanun’un 214/3. maddesinde ise yetkili mahkemenin davalı eşin yerleşim yeri Mahkemesi’nin görev ve yetkisi dahilinde olduğu, bu kapsamda yetkili mahkemenin Denizli Aile Mahkemesi olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Denizli 2. Aile Mahkemesi’nce, davanın mal rejiminin tasfiyesinden kaynaklanan alacak talebine ilişkin olduğu, bu davalarda yetkiyi düzenleyen TMK'nun 214/2. maddesi hükmüne göre, eşler veya mirasçılar arasındaki mal rejiminin tasfiyesine ilişkin davalarda, boşanmaya, evliliğin iptaline veya hakim tarafından mal ayrılığına karar verilmesi durumunda bu davalarda yetkili olan Mahkeme’nin yetkili olduğu,

buna göre de yetkinin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine göre değil, özel düzenlemenin yer aldığı Türk Medeni Kanunu'na göre belirlenmesi gerektiği, ancak boşanmaya ilişkin kararın verildiği yer Aile Mahkemesi’nin yetkili olduğuna dair yetki kuralının kesin yetki olmayıp, ilk itiraza bağlı olduğu, somut olayda ise yetkisizlik iddiasının davayı açan davacı tarafından ileri sürüldüğü, ancak yetki itirazının davalı tarafından ilk itiraz olarak cevap dilekçesi ile ileri sürülmesi gerektiği ve davalıya dava dilekçesi tebliğ edilmeden yetkisizlik kararı verilerek dosyanın kesinleştiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermiştir.

Anlaşmalı boşanma davalarında boşanma protokolünden kaynaklı anlaşmazlıklar da taşınmazının aynının bulunduğu yer mahkemesi yetkili olmayıp genel yetki kuralı geçerlidir. Somut olayda davanın Aydın 1. Aile Mahkemesi’nde açıldığı, davalı tarafından usulüne uygun ve süresinde yetki itirazının olmadığı anlaşılmaktadır.Yetki itirazında bulunulmadığı durumlarda ise davanın ilk açıldığı mahkemenin yetkili hale geleceği, bu nedenle Aydın 1. Aile Mahkemesi’nin yetkili mahkeme olduğu anlaşılmaktadır.