Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2022/3773 K.2022/4540

Taraflar arasındaki davada İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi’nce ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı tarafından itirazın iptali ile takibin devamı, takibin devamına karar verilmesi, kötü niyetli olması ve mal kaçırma ihtimali dikkate alınarak adına kayıtlı araçların üzerine ihtiyati haciz veya ihtiyati tedbir konulması istemine ilişkin olarak 03/08/2017 tarihinde Dursunbey Asliye Hukuk Mahkemesi’nde dava açılmış ve mahkemece 15.08.2017 tarihli tensip zaptı ile İİK m. 257 uyarınca rehinle temin edilmemiş alacaklar için istenilebildiği gerekçesiyle davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin reddine,

HMK'nın madde 389/1 gereğince de davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesi üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17.Hukuk Dairesi 11/07/2018 tarihli, 2018/1530E.

2018/1212 K.sayılı kararıyla davacı vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin istinaf başvurusunun kabulüne, Dursunbey Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 15/08/2017 tarihli ve 2017/139 Esas sayılı dosyasında tensip kararının 9 ve 10 no'lu bentlerinin kaldırılmasına karar verilmiştir.

Ayrıca mahkemece 11/01/2018 tarihli ara karar ile İİK madde 257'de belirtilen şartları taşımadığından davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin reddine, HMK'nın madde 390/3 gereğince davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiş, mahkemece davacı vekiline 26/01/2018 tarihinde ara karar tebliğ edilmiş, davacı vekili ise verilen ara karara karşı tebliğden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde istinaf talebinde bulunmadığı gerekçesiyle mahkemece süre yönünden talebinin reddine karar verilmiş, davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13.Hukuk Dairesi 14/03/2019 tarihli,

2018/2512 E. 2019/523 K.sayılı kararıyla davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Devam eden yargılama neticesinde mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup kararın istinaf edilmesi üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi’nce ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile oluşan olumsuz yetki uyuşmazlığının çözümü için dosya Dairemize gelmiştir.

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi’nce, istinafın son karar tarihi itibariyle Bursa İstinaf Mahkemeleri faaliyette olduğu gerekçesiyle Dairenin yetkisizliğine karar verilmiştir.

Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi’nce, davacı tarafın 22/10/2018 tarihli ara kararı istinaf etmesi üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi’nin 14/03/2019 tarih ve 2018/2512-2019/523 E. K. sayılı ilamı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, sonradan mahkemece 08/04/2021 tarihli gerekçeli karar ile asıl davanın kısmen kabulüne karar verildiği, dosyanın istinaf incelemesi için Daireye gönderildiği, oysa Bursa Bölge Adliye Mahkemesi kurulmadan önce, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi tarafından inceleme yapıldığı gerekçesiyle Dairenin yetkisizliğine karar verilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 22. maddesi uyarınca yetkili mahkemenin bir davaya bakmasına herhangi bir engel bulunduğu yahut iki mahkeme arasında yargı çevrelerinin sınırlarının belirlenmesinde tereddüt ortaya çıktığı takdirde, yetkili Mahkeme’nin tayininde, İlk Derece Mahkemeleri için Bölge Adliye Mahkemelerine, Bölge Adliye Mahkemeleri için Yargıtay’a başvurulur.

Aynı Kanun’un 391/3. ve 394/5. maddelerinde ihtiyati tedbire dair belirtilen (İlk Derece) Mahkeme kararlarına karşı kanun yoluna başvurulabileceği öngörülmüş; bu kanun yolunun ne anlama geldiği ise HMK'nın 341/1. maddesinde ilk derece mahkemelerinden verilen ... ihtiyati tedbir ... taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü hâlinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir hükmü ile istinaf olarak açıkça belirtilmiştir.

694 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 136. maddesi ile 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri hakkında Kanun'a ek 1. maddenin 1. fıkrasında Bölge Adliye Mahkemelerinin yargı çevresinin 25. madde uyarınca değişmesi halinde, bu değişikliğinin uygulanması durumunda Resmi Gazete'de belirlenen tarihten önce İlk Derece Mahkemelerince verilen kararların istinaf incelenmesinde, karar tarihi itibariyle yetkili Bölge Adliye Mahkemelerince yargı çevresinin değiştiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilemez. Yargı çevresinin değiştirilmesinden önce istinaf incelemesinden geçen dosyalar, yeniden istinaf incelemesine konu edilmesi halinde de ilk incelemeyi yapan Bölge Adliye Mahkemesi’nce sonuçlandırılır.

Dosya kapsamında Dursunbey Asliye Hukuk Mahkemesi 15.08.2017 tarihli tensip zaptı ile İİK m 257 uyarınca rehinle temin edilmemiş alacaklar için istenilebildiği gerekçesiyle davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin reddine, HMK'nın madde 389/1 gereğince de davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesi üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi 11/07/2018 tarihli, 2018/1530 E. 2018/1212K.sayılı kararıyla davacı vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin istinaf başvurusunun kabulüne,

Dursunbey Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 15/08/2017 tarihli ve 2017/139 Esas sayılı dosyasında tensip kararının 9 ve 10 no'lu bentlerinin kaldırılmasına karar verilmiştir.

Ayrıca mahkemece 11/01/2018 tarihli ara karar ile İİK madde 257'de belirtilen şartları taşımadığından davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin reddine, HMK'nın madde 390/3 gereğince davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiş, mahkemece davacı vekiline 26/01/2018 tarihinde ara karar tebliğ edilmiş, davacı vekili ise verilen ara karara karşı tebliğden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde istinaf talebinde bulunmadığı gerekçesiyle mahkemece süre yönünden talebinin reddine karar verilmiş,

karar karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesinin 14/03/2019 tarihli, 2018/2512 E. 2019/523 K. sayılı kararıyla davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda uyuşmazlığın İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi’nce görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.