Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2022/4792 K.2022/7396

Taraflar arasındaki davada Gebze 1. İcra Hukuk ve Ardahan 2. Asliye Hukuk (İcra Hukuk Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemeleri’nce ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar Bölge Adliye Mahkemeleri’nin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı Bölge Adliye Mahkemesi’nin yargı çevresinde kalan Mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanun'un 36/3. maddesi gereğince Bölge Adliye Mahkemeleri Hukuk Daireleri'nin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan Adlî Yargı İlk Derece Hukuk Mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

- KARAR -

Dava, kıymet takdirine itiraza ilişkindir.

Gebze 1. İcra Hukuk Mahkemesi’nce, davacının üzerine kayıtlı taşınmazın satışına esas olmak üzere düzenlenen kıymet taktir raporunun Gebze İcra Müdürlüğü’nün 2019/5063 Esas sayılı dosyasından yazılan talimat yazısı kapsamında Ardahan İcra Müdürlüğü’nün 2021/40 talimat sayılı dosyasından düzenlendiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermiştir.

Ardahan 2. Asliye Hukuk (İcra Hukuk Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesi’nce, Gebze İcra Müdürlüğü’nce, Ardahan İcra Müdürlüğü’ne yazılan 07/06/2021 tarihli talimatı ile, şikayete konu Ardahan İli, Çıldır İlçesi, Karakale Köyü, 105 ada, 30 parsel, ... parsel, sayılı taşınmazların kıymet takdirinin yapılmasının istendiği, bu talimat uyarınca konulan haczin "nokta haczi" niteliğinde olduğu, kıymet takdirine itiraza ilişkin şikayeti inceleme yetkisinin de haciz kararını veren esas icra müdürlüğünün bağlı olduğu icra mahkemesine ait olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

İİK'nin 4. maddesi gereğince, takip hangi İcra Dairesi’nde başlamış ise, bu takiple ilgili itiraz ve şikayetler, takibin yapıldığı yer İcra Müdürlüğü’nün bağlı bulunduğu İcra Mahkemesi’nde çözümlenir. Bu husus, kamu düzenine ilişkin kesin yetki niteliğindedir. Yasal koşulların oluşması halinde İİK'nin 79 ve 360. maddeleri, bu husustaki yetki ile ilgili istisnalardır.

İİK'nin 79. maddesi gereğince, haczolunacak malların başka bir yerde bulunması halinde icra dairesi, malların bulunduğu yer İcra Dairesi’ne talimat yazarak haczin yapılmasını ister. Bu halde, hacizle ilgili şikayetler, kendisine talimat yazılan İcra Dairesi’nin bağlı bulunduğu İcra Mahkemesi’nce çözümlenir. Anılan husus, kesin yetki kuralı olup, mahkemece re'sen uygulanmalıdır. Ancak, talimat yazısı, borçluya ait menkul ve gayrimenkul mallar ile 3. kişilerdeki hak ve alacakların haczi yönünde ve genel nitelikli olmayıp da, belli bir malın haczini isteyen "nokta haczi" biçiminde yazılmış ise, bu halde anılan hacizle ilgili şikayet, talimatı yazan İcra Dairesi’nin bağlı olduğu İcra Mahkemesi’nce incelenir. Bir başka deyişle böyle hallerde İİK'nin 79. maddesi hükmü uygulanamaz.

Somut olayda, Gebze İcra Müdürlüğü’nce Ardahan İcra Müdürlüğü’ne yazılan haciz talimatı , şikayete konu ... parsel sayılı taşınmazların parsel ve üzerindeki taşınmazın kıymet takdirinin yapılmasının istendiği, bu talimat uyarınca konulan haczin yukarıda açıklanan şekilde "nokta haczi" niteliğinde olduğu anlaşılmakla, kıymet takdirine itiraza ilişkin şikayeti inceleme yetkisi, haciz kararını veren esas icra müdürlüğünün bağlı olduğu İcra Mahkemesi’ne ait olup, anılan yetki, kamu düzenine ilişkin kesin yetki niteliğinde olduğundan Mahkemece re'sen nazara alınmalıdır. Bu nedenle şikayeti inceleme yetkisi Gebze 1. İcra Hukuk Mahkemesi’ne aittir.