Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2022/9064 K.2022/12185

Taraflar arasındaki davada Eskişehir 3. Asliye Hukuk ile İstanbul Anadolu 23. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı bölge adliye mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanun’un 36/3. maddesi gereğince bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adli yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

- KARAR -

Dava, tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

Eskişehir 3. Asliye Hukuk Mahkemesince, davalılardan ... ve ... vekillerinin süresi içerisinde yetki itirazında bulunarak yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu açıkça belirttiği ve 6100 sayılı HMK'nın 5., 6., 7. ve 60. maddelerinde yetkili mahkemenin davalıların dava tarihi itibariyle ikametgah mahkemelerinin yetkili olduğunun belirtildiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

İstanbul Anadolu 23. Asliye Hukuk Mahkemesince ise, davalılar ... İnşaat Şirketi ile ... arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunduğu gibi, ... İnşaat Şirketi ile ... Yapı arasında da zorunlu dava arkadaşlığı olduğu, her ne kadar ... Yapı ve ... yetki itirazında bulunmuşsa da, zorunlu dava arkadaşı durumunda olan ... İnşaat şirketi yetki itirazında bulunmadığı, zorunlu dava arkadaşlarından birinin yetki itirazının sonuç doğurmayacağından davanın, ilk açıldığı Eskişehir 3. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından görülmesi gerektiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Dava İİK'nın 277 ve devamı maddeleri gereğince açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkin olup, iptal davaları için yasada özel bir düzenleme öngörülmediğinden davanın HMK'nın 6. maddesi gereğince davalının davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesinde açılması gerekir. Aynı Kanun’un 7/1. maddesi gereğince de davalı birden fazla ise dava bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir.

İptal davaları ayni hakka değil kişisel hakka dayanan davalardan olduğundan davanın konusu taşınmaz bile olsa HMK'nın 12. maddesinin uygulanma imkanı yoktur. İİK'nın 282. maddesi gereğince davalı borçlu ile doğrudan veya dolaylı işlem yapan 3. kişiler arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunduğundan ve zorunlu dava arkadaşları usul işlemlerini birlikte yapmak zorunda olduklarından yetki itirazının davalılarca birlikte ileri sürülmesi yasa gereğidir.

Yalnız bir davalı tarafından ileri sürülen yetki itirazı hukuki sonuç doğurmaz.