Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2022/950 K.2022/2040

Kayyım tayini istemine ilişkin olarak açılan davada, Eskişehir 2. Sulh Hukuk ile Diyarbakır 1. Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı bölge adliye mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

- KARAR -

Dava, temsil kayyımı atanmasına ilişkindir.

Eskişehir 2. Sulh Hukuk Mahkemesi’nce, küçüğün Mernis adresinin "Gürdoğan Mah. 496. Sk. No:2B Yenişehir/Diyarbakır" olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermiştir.

Diyarbakır 1. Sulh Hukuk Mahkemesi’nce ise, Diyarbakır Valiliği Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü’nün Şehitler Polis Merkezi Amirliği’ne yazılan müzekkere cevabında küçüğün 16/11/2020 tarihinde evlat edindirme öncesi geçici bakım sözleşmesi ile Eskişehir ilinde bir ailenin yanına yerleştirildiğinin bildirildiği, her ne kadar küçüğün Mernis adresi Diyarbakır ise de adres kayıt sisteminde yer alan adresin aksinin her türlü delille ispat olunabileceği, dosya kapsamı ile küçüğün Eskişehir ilinde yaşadığının sabit olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

4721 sayılı TMK'da kayyımlık; temsil kayyımlığı (TMK m. 426), yönetim kayyımlığı (TMK m. 427) ve isteğe bağlı kayyımlık (TMK m. 428) olmak üzere üç türde düzenlenmiştir. Bu düzenlemelerin hukuki sonuçları birbirinden farklı olup, aynı Kanun'un 403. maddesine göre kayyımın, belirli işleri görmek ya da mal varlığını yönetmek için atanacağı hüküm altına alınmıştır.

Temsil kayyımlığı TMK'nın 426. maddesinde; "Vesayet makamı, ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse, bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa, yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar." şeklinde düzenlenmiştir.

TMK'nın 403/3 ve 431. maddeleri uyarınca vasinin atanmasına ilişkin hükümlerin, aksi belirtilmiş olmadıkça kayyım atanması hakkında da uygulanacağı belirtilmiştir. Vesayet işlerinde yetki TMK'nın 411. maddesine göre; "Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir" şeklindedir.

Temsil kayyımı atanmasında yetkili mahkeme TMK'nın 430/1. maddesinde; "Temsil kayyımı, kendisine kayyım atanacak kimsenin yerleşim yeri vesayet makamı tarafından atanır" şeklinde belirtilmiştir. Kayyım atanmasına ilişkin davada kesin yetki söz konusu olup, bu yön kamu düzenine ilişkindir.

Dosya kapsamından Diyarbakır Valiliği Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü'nün 28/07/2021 tarihli yazısı ile, hakkında kayyım atanması istenilen küçüğün evlat edinme öncesi geçici bakım sözleşmesi ile Eskişehir'de bulunan ailenin yanına yerleştirildiğinin bildirildiği anlaşıldığından, uyuşmazlığın Eskişehir 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nde çözümlenmesi gerekmektedir.