Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/10126 K.2024/3269

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın irtifak hakkı karşılığının tahsili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Davalı idare vekili 20.07.2023 tarihli dilekçesi ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının yasal düzenleme gereği maktu harç alınması yönünde hükmün tashihi, aksi halde kararın temyizen incelenerek bozulması talebinde bulunmuştur.

İlk Derece Mahkemesince 07.09.2023 tarihli ek karar ile temyiz dilekçesinin miktardan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince 07.09.2023 tarihli ek karar ile tavzih isteminin reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi ve İlk Derece Mahkemesi ek kararları davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda,

Bölge Adliye Mahkemesi kararına ilişkin yapılan temyiz isteminin İlk Derece Mahkemesince temyiz talebini değerlendirme yetkisi bulunmadığından yetkisiz İlk Derece Mahkemesi tarafından verilen temyiz isteminin reddine dair kararın yok hükmünde olduğunun tespitine karar verildikten sonra; Bölge Adliye Mahkemesinin esastan ret kararı ile davalı idare vekilinin tavzih isteminin reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesinin 07.09.2023 tarihli ek kararına yönelik gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Temyiz istemi, Bölge Adliye Mahkemesinin esastan ret kararı ile kararın harca ilişkin kısmının tavzihi isteminin reddine yönelik Bölge Adliye Mahkemesinin 07.09.2023 tarihli ek kararına ilişkindir.

Miktar veya değeri temyiz kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Dosya içeriğine göre hüküm altına alınan ve temyize konu edilen bedel, davacılardan her birinin payına isabet eden miktar yönünden Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 238.730,00 TL'nin altında kalmaktadır.

Bu nedenle, davalı idare vekilinin temyiz dilekçesinin miktar itibarıyla reddine karar vermek gerekmektedir.

Diğer taraftan, eldeki davada taşınmaza 04.11.1983 tarihinden sonra el atılmıştır. 7421 sayılı Kanun ile 2942 sayılı Kanun'a eklenen Ek Madde 4'ün üçüncü fıkrası: "Bu kanun kapsamında açılan davalarda verilen bedel ve tazminat kararlarına ilişkin mahkeme ve icra harçları, davalı idare tarafından ödenmek üzere maktu olarak belirlenir". şeklinde düzenlenmiştir. 2942 sayılı Kanun'un 6487 sayılı Kanun'la değiştirilen Geçici 6 ncı maddesinin onikinci ve onüçüncü fıkraları.

"09.10.1956 ile 04.11.1983 tarihini kapsayan dönemde oluşan mağduriyetin giderilmesi amacıyla getirilen ve malikler aleyhine bir takım hükümler içeren bu istisnai düzenlemenin 04.11.1983 tarihinden sonraki dönem içinde uygulanmasının hukuk güvenliğini zedeleyeceği" gerekçesiyle ve Anayasa'nın 2 nci ve 35 inci maddelerine aykırı bulunarak 13.03.2015 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Anayasa Mahkemesinin 13.11.2014 tarihli ve 2013/95 Esas, 2014/176 Karar sayılı kararıyla iptal edilmiştir.

2942 sayılı Kanun'da 04.11.1983 tarihinden sonraki el atmalara ilişkin başkaca bir düzenleme bulunmamaktadır.

Bu nedenle kaynağını Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 16.05.1956 tarihli ve 1956/1 Esas, 1956/6 Karar ile 16.05.1956 tarihli ve 1954/1 Esas, 1956/7 Karar sayılı kararlarından alan 04.11.1983 tarihinden sonra el atılan taşınmazlar yönünden, kamulaştırmasız el atma nedeniyle açılan davalarda mahkeme ve icra harçlarının nispi olarak uygulanması gerektiğinden Bölge Adliye Mahkemesinin ek kararının onanması gerekir.

A. Bölge Adliye Mahkemesinin Esastan Ret Kararı Yönünden

Davalı idare vekilinin temyiz dilekçesinin miktardan reddine,

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Tavzih İsteminin Reddine İlişkin 07.09.2023 Tarihli Ek Kararı Yönünden; Bölge Adliye Mahkemesince verilen ek kararın ONANMASINA,

Davalı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

18.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.