Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/10444 K.2025/11061

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız elatılan taşınmazlar bedelinin tahsili davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın davalı ... yönünden reddine, davalı ... yönünden kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verilerek, Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Ankara ili, Çankaya ilçesi, ... Mahallesi 5290 ada 5 parsel sayılı taşınmazın 451,82 m² hissesinin maliki olan ...'ın kanuni mirasçıları olduklarını, taşınmazın şu anda fiilen yol, kaldırım ve park alanı gibi kamusal amaçlara tahsis edilmiş durumda her iki belediyenin kısımlar halinde zilyetliğinde olduğunu, kamulaştırma işlemi yapılmaksızın fiilen el konulması sebebiyle taşınmaz bedelinin davalı idarelerden müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idareler vekilleri cevap dilekçelerinde özetle; davanın reddini talep etmişlerdir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 19.11.2015 tarihli ve 2013/303 Esas, 2015/488 Karar sayılı kararıyla davanın davalı ... yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, davalı ... yönünden kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan temyiz incelemesi sonucunda; arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiş, ancak; dava konusu taşınmazın tamamı ... caddesi içinde kalmakta olup; taşınmaza fiilen hangi tarihte el atıldığı kesin olarak saptanamadığı gibi, davalı idarece 09.10.1956 tarihinden önce el atıldığı iddia edildiğinden, ilgili resmi kuruluşlardan dava konusu taşınmaza ilişkin 09.10.1956 tarihinden önceki tarihleri kapsayan hava fotoğrafları getirtilip refakate alınacak fen fotogremetri uzmanı bilirkişiler eşliğinde mahallinde yeniden keşif yapılarak,

hava fotogafın üzerinde dava konusu taşınmazın konumuda işaretlettirilmek suretiyle taşınmazın 09.10.1956 tarihinden önce el atılan bölümlerin için 221 sayılı Kanun uyarınca davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmeden, eksik inceleme ile karar verilmesi gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın davalı ... yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, davalı ... yönünden kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; tapu kaydında ... yazılı olduğunu, murisin baba adının bulunmadığı ve soyadının da veraset ilamında ... olduğunu, murisle hukuki irtibatın bulunmadığını, husumetin kendilerine düşmediğini, taşınmazın tamamına 1980 yılında elatılmış olduğundan maktu harç ve maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, hisseye ilişkin 421,16 m² ibaresinin hatalı yazıldığını ileri sürmüştür.

2. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun Geçici 3 üncü maddesi gereği yürürlükte bulunan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu taşınmazdaki muris soyadının ve murisin baba adının veraset ilamında olduğu gibi tapu kaydında tashih edildiği, geri çevirme kararı üzerine dosyaya sunulan tapu kaydından anlaşıldığından bu yöndeki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen Mahkeme kararında ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı ve bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

4. Bedeline hükmedilen 156,03 m²lik hissenin iptali ile yol olarak terkinine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması,

5. Taşınmazın tamamına 1983 yılından önce elatıldığı anlaşıldığından, maktu harç ve maktu vekâlet ücretinin hüküm altına alınması gerektiğinin düşünülmemesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hataların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 438 inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü uyarınca Mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı ... vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile Mahkeme kararının hüküm fıkrasının, (1) numaralı bendinin ikinci paragrafında yeralan “421,16” sayısının çıkartılması, yerine “156,03” sayısının yazılması, devamla (2) numaralı bendinde yeralan “taşınmazın davacıların üzerine olan 421,16 m² sayılı taşınmazın fen bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere davacılara ait hisselerine ilişkin ” ibaresinin çıkartılması, yerine “ taşınmazda, bedeline hükmedilen davacılar hissesi 156,03 m²nin” ibaresinin yazılması, devamla (4) numaralı bendin çıkartılması,

yerine “Alınması gereken 59,30 TL karar harcından, davacı tarafından yatırılan peşin ve ıslah harcı toplamı 1.503,32 TL den mahsubu ile bakiye 1.444,02 TL harcın davacı tarafa iadesine, davalı ... Başkanlığınca mahkeme veznesine 19.01.2016 yatırılan 86.256,32 TL bakiye karar harcından alınması gereken 59,30 TL karar harcının mahsubu ile bakiye 86.197,02 TL harcın davalı ...

Başkanlığına iadesine,” paragrafının yazılması, devamla (8) numaralı bendin çıkartılması, yerine “Davacı tarafça yapılan 3.261,40 TL yargılama giderinden, red ve kabul oranına göre hesap edilen 1.208,27 TL'si ile davacı tarafından yatırılan 59,30 TL harç toplamı 1.267,57 TL'nin davalı ... Başkanlığından alınarak davacıya verilmesine, diğer kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,” paragrafının yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Davalı ...'ndan peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine,