Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/1101 K.2023/7593

Taraflar arasındaki kamulaştırma bedelinin geç ödenmesine dayalı munzam zarar istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; ... ili ... ilçesi Aksu Mahallesi 1435 ada 1 parselde acele kamulaştırma kararı verilerek ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/443 değişik iş sayılı dosyası ile taşınmaza el konulduğunu ve acele el koyma kararı verildiğini, acele el koyma bedeli olarak 106.955,15 TL depo edildiğini, kalan 45.258,80 TL'sinin ...

2. Asliye Hukuk Mahkemesi 2015/889 Esas 2021/508 karar sayılı dava devam ederken bankaya depo edildiğini, muhtesat aidiyetinin tespiti istemine ilişkin ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/38 Esas, 2019/470 Karar sayılı kesinleşen kararında dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan yapıların davacı ... tarafından meydana getirildiğinin tespitine karar verildiğini, kararın kesinleştiğini, ...

2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/889 Esas, 2021/508 Karar sayılı kararı ile " Tespit edilen kamulaştırma bedeli olan 152.213,95 TL'den muhtesat bedeli olan 51.882,00 TL'nin davalı ...'e, 78.340,00 TL'nin davalı ...'e ödenmesine, geriye kalan 21.991,95 TL'nin davalılara tapudaki hisseleri oranında ödenmesine." karar verildiğini, ödemelerin yapıldığını; ancak davacıların ödemeleri geç almış olması,

oluşan hasarlardan dolayı evlerinden çıkmak zoruna kalmaları nedeniyle zarara uğradıklarını, acele kamulaştırma tarihi itibarı ile evleri elinden alınan ve ödenen bedelin tarih ve değer itibarı ile doğurduğu munzam zararların bilirkişi marifeti ile somut ve soyut hesaplama yöntemleri ile hesaplanarak munzam zararın mülkiyet hakları oranında faizi ile birlikte ödenmesine, fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına, mahkeme masrafları ve vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; henüz doğamamış, muacceliyet kesbetmeyen bir borcun ifa edilmesinin beklenemeyeceğini, alacaklıların alacağına geç kavuşmuş olması ile müvekkil idarenin eylemi arasında uygun illiyet bağı bulunmadığını, idarenin sorumluluğu için aşkın zararın şartlarının oluşmadığını, muhesat tespiti davasının 2014 yılında açılıp 2019 yılında kesinleştiğini, muhesat tespiti davasının karara çıkması öncesinde dava konusu taşınmaz üzerindeki yapıların kime ait olduğunun bilinmesinin imkanının olmadığını, müvekkil kurumun kusurunun bulunmadığını,

kamulaştırma davalarında taşınmazın karar tarihindeki güncel değeri belirlenmekte olup bu bedelin 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nda (2942 sayılı Kanun) düzenlenen yasal faiz ile birlikte ödenmesine karar verildiğini, munzam zarar talebinin yersiz olduğunu, mesnetten yoksun davanın reddini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; tüm dosya kapsamına göre ispatlanan davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçeyle reddine karar verilmesinin isabetsiz olduğundan kararın kaldırılması istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyadaki tüm belgelere göre ve özellikle 30.04.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6459 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesi ile 2942 sayılı Kanun’un 10 uncu maddesinin 8 ... fıkrasından sonra gelmek üzere.

"Kamulaştırma bedelinin tespiti için açılan davanın dört ay içinde sonuçlandırılamaması halinde, tespit edilen bedele bu sürenin bitiminden itibaren kanuni faiz işletilir." hükmünün getirilip 2942 sayılı Kanun uyarınca belirlenen bedele faiz uygulanması şeklinde bir çözüm getirildiğinden,

artık munzam zarar talebinin değerlendirilmesinin söz konusu olamayacağının, aksi düşünülse bile munzam zarar hükmedilebilmesi için davacı alacaklının zararının faizle karşılanamadığını, bunun üstünde zararının oluştuğunu, maddi vakıalarla ve belgelerle kanıtlanması gerektiğini, davacı tarafça da munzam zarar talebine ilişkin iddianın ötesinde bilgi ve belge sunulamadığının dosya kapsamından anlaşılmasına göre mahkemece netice olarak munzam zarar talebinin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı tapu malikleri ile davalı idare arasındaki kamulaştırma bedelinin geç ödenmesinden kaynaklanan munzam zararın tazmini istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.

2.6098 sayılı ... Borçlar Kanunu'nun 122 nci maddesi.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 ... maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken dava açıldığı tarihte yürüklükte bulunan hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre, usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacılardan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,