Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/11341 K.2024/2592

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. ... 1. Asliye Hukuk (Tüketici Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesinin 29.06.2022 Tarihli ve 2022/197 Esas, 2022/352 Karar Sayılı Kararı Somut olayda davalının yerleşim yerleri itibariyle Konya Tüketici Mahkemesi yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Konya 2. Tüketici Mahkemesinin 01.02.2023 Tarihli ve 2022/794 Esas, 2023/77 Karar Sayılı Kararı Davacı avukatın kendi ikametlerinin/ofislerinin bulunduğu yerde dava açmasının mümkün olduğu ve davacının adresinin dosyaya sunulan nüfus kayıt bilgilerine göre ... sınırları içerisinde yer aldığı, diğer taraftan davalının yerleşim yeri de .../ ... olmayıp ... ilçesi olup ... ilçesi de adli yönden Konya adliyesine bağlı olmadığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 6100 sayılı Kanun’un 6 ncı, 10 uncu ve 115 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 89 uncu maddesi ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 50 nci maddesi

3. 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un (6502 sayılı Kanun) 73 üncü maddesinin beşinci fıkrası.

C. Değerlendirme

1. İlamsız bir takipte yetkili icra dairesi de 2004 sayılı Kanun'un 50 nci maddesinin yollaması ile 6100 sayılı Kanun'un genel hükümlerine göre belirlenecektir. 6100 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesine göre genel yetkili icra dairesi, davalı gerçek veya tüzel kişinin takibin yapıldığı tarihteki yerleşim yeri icra dairesidir.

Yine aynı Kanun’un 16 ncı maddesine göre ise haksız fiilden doğan uyuşmazlıklarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi icra dairesi de yetkilidir.

Aynı Kanun’un 10 uncu maddesine göre ise sözleşmeden doğan davaların sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabileceği hüküm altına alınmış olup, bu sebeple sözleşmeden doğan para borcunun tahsili için başlatılan takipte, sözleşmenin ifa edileceği yer icra dairesi de yetkili kılınmıştır.

Takibin konusu sözleşmeden kaynaklı para borcu olduğunda, 6098 sayılı Kanun'un 89 uncu maddesine göre, aksi kararlaştırılmadıkça para borçları alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edilecektir.

2. 6502 sayılı Kanun'un 73 üncü maddesinin beşinci fıkrasında tüketici davalarının, tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesinde de açılabileceği düzenlendiğinden takip, dolayısıyla takibine yapılan itirazın iptali davası da tüketicinin yerleşim yerinde açılabilecektir.

3. Dosya kapsamından , davacının davalı tarafın Ereğli Ağır Ceza Mahkemesi 2021/165 Esas sayılı dosyasında vekilliğini yaptığı ancak davalının haksız azil gerçekleştirdiği ve davacının avukatlık ücret alacağını ödemediği nedeniyle davacının davalı tarafın haksız azil nedeni ile ödenmeyen vekalet ücreti alacağının tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığı anlaşılmaktadır.

4. Bir davada, birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa, davacı bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda bir seçimlik hakka sahiptir. Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman seçme hakkı davalılara geçer.

5. Somut olayda, davacının alacağının tahsili için ... İcra Dairesinde takip başlatıldığı, davalının borca itiraz ettiği, böylelikle icra dairesinin yetkisinin kesinleştiği, icra dairesinin yetkisine itiraz edilmemesinin o yerdeki mahkemeyi itirazın iptali yönünden yetkili hale getirmeyeceği , davacının itirazın iptaline ilişkin davasını yetkisiz ... 1. Asliye Hukuk (Tüketici Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesinde açtığı anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca seçme hakkı davalıya geçmiş ve davalı vekilince de süresinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunulduğu ve Konya Tüketici Mahkemelerinin yetkili olduğunun ileri sürüldüğü, davalının yerleşim yerinin ise Emirgazi/Konya olduğu, ancak davalı vekilinin de yetkisiz bir mahkemeyi seçtiği anlaşıldığına göre, davanın ilk açılan yer mahkemesi olan ... 1. Asliye Hukuk (Tüketici Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi (Tüketici Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,