Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/12510 K.2024/4120

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, başvurunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle;...Mahallesi 441 ada 30 parsel (eski 441 ada 24 parsel) sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın tapudan yol olarak terkinini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırma bedelinin tespiti ile davalılara ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkeme kararının hüküm fıkrasının son paragrafında tescil yönünden kesin olarak karar vermiş ise de hüküm fıkrasında tescil/terkin kararı vermediğini, kamulaştırma bedeli belirlenen dava konusu taşınmaz için davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile ... adına tescili ve yol olarak terkinine dair hüküm tesisi maddesinin yazılması gerektiğini, kararının hüküm fıkrasında "muhtesat bedelinin 2.615,00 TL,

kamulaştırma bedelinin 31.170,65 TL olduğunun tespiti ile Malatya 6.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/9 D.iş sayılı acele el koyma dosyasında belirlenen 21.603,59 TL'nin mahsubu ile kamulaştırma fark bedeli olan 9.567,06 TL'nin ödenmesine" dair karar verilmiş;

ancak hüküm fıkrasında bu hususun tereddüte neden olduğunu, tespit edilen bedelin muhdesat bedelleriyle birlikte 31.170,67 TL olarak belirlenmiş ve belirlenen bu bedelden Malatya 6.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/9 D.iş sayılı acele el koyma dosyasında belirlenen ve davalılara ödenen 21.603,59 TL'nin mahsubu yapılmak suretiyle mahkeme kararının ile kamulaştırma fark bedeli olan 9.567,06 TL'nin ödenmesine karar verilmesi gerekir iken adeta muhdesat bedelinin belirlenen bu bedelden ayrı gibi hüküm tesis edildiğini, dava konusu taşınmazın arazi vasfında olduğunu, enkaz bedelinin düşülmesine ilişkin olarak herhangi bir hüküm tesis edilmediğini,

dava konusu taşınmazın sulama birliğinden hizmet alıp almadığı, alıyor ise bedelinin masraflar hanesine yazılarak taşınmazın değerinden düşülmesi gerektiğini, objektif değer artışı olarak belirtilen unsurların kapitalizasyon faizinin hesabında değerlendirmeye katılması nedeniyle mükerrer değer artışı yapıldığını ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kapama kayısı bahçesi niteliğindeki Battalgazi ilçesi, Karahan Mahallesi, ifrazen 441 ada 30 parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca gelir metodu esas alınarak; üzerinde bulunan yapılara aynı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendi uyarınca resmî birim fiyatları esas alınıp yıpranma payı düşülerek değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmediği;

ancak hükme esas alınan bilirkişi raporunda, tespit edilen 31.170,67 TL toplam bedel içerisinde zemin ve muhdesat bedeli yer almasına rağmen hüküm fıkrasına 2.615,00TL muhdesat bedelinin maddi hata ile mükerrer yazılması suretiyle infazda tereddüt yaratılması, dava konusu taşınmazın davalılar adına kayıtlı tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline ve yol olarak tapudan terkinine ilişkin hüküm kurulmaması doğru görülmediği gerekçesi ile başvurunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu maliki arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası, 11 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Kapama kayısı bahçesi niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca gelir metodu esas alınarak değer biçilmesi ve tespit edilen bedelin davalılara ödenmesi, dava konusu taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile yol olarak terkinine karar verilmesi yerindedir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,