Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/1679 K.2023/3611

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Bucak Sulh Hukuk Mahkemesinin 13.03.2013 Tarihli ve 2012/412 Esas, 2013/197 Karar Sayılı Kararı Kısıtlı adayının adres kayıt sistemindeki adresinin ... Mahallesi, ... Sokak, No:9, İç Kapı No:1 .../... olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Yalvaç Sulh Hukuk Mahkemesinin 20.09.2013 Tarihli ve 2013/530 Esas, 2013/779 Karar Sayılı Kararı Yapılan kolluk araştırması sonucunda kısıtlı adayının yerleşim yeri adresinin ... Mahallesi, ... Sokak, No:7 .../... olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Mahkemeler arasında oluşan olumsuz yetki uyuşmazlığının çözümü için dosya Yargıtaya gönderilmiş, Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 01.10.2014 tarihli ve 2014/10712 Esas, 2014/13153 Karar sayılı ilâmı ile de Bucak Sulh Hukuk Mahkemesi yargı yeri olarak belirlenmiştir.

C. Yargı Yeri Olarak Belirlenmesinin Ardından Bucak Sulh Hukuk Mahkemesinin 04.10.2016 Tarihli ve 2016/251 Esas, 2016/531 Karar Sayılı Kararı Kısıtlı adayının adres kayıt sistemindeki adresinin ... Köyü, No:71/A Yalvaç/Isparta olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

D. Yalvaç Sulh Hukuk Mahkemesinin 15.12.2016 Tarihli ve 2016/1279 Esas, 2016/1320 Karar Sayılı Kararı Kısıtlı adayının adres kayıt sistemindeki adresinin ... Mahallesi, ... Avcı Sokak, No:12, İç Kapı No:1 .../... olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

E. Söke Sulh Hukuk Mahkemesinin 24.02.2017 Tarihli ve 2017/111 Esas, 2017/167 Karar Sayılı Kararı Kısıtlı adayının adres kayıt sistemindeki adresinin ... Mahallesi, 610 Sokak, No:11 .../... olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

F. Bucak Sulh Hukuk Mahkemesinin 07.02.2018 Tarihli ve 2017/187 Esas, 2018/120 Karar Sayılı Kararı Kısıtlı adayının adres kayıt sistemindeki adresinin ... Mahallesi, ... Sokak, No:31, İç Kapı No:3 .../... olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

G. Elazığ Sulh Hukuk Mahkemesinin 07.02.2018 Tarihli ve 2017/187 Esas, 2018/120 Karar Sayılı Kararı Dosya kapsamından anlaşılacağı üzere kısıtlı adayının sürekli yer değiştirdiği, kısıtlı adayının yargılama sırasındaki adres değişikliklerinden dolayı yetkisizlik kararı verilmeyip yargılamaya devam edilmesi gerektiği, aksi durumlarda somut dosyada görüldüğü üzere yargılamanın uzamasına sebebiyet verileceği, vesayet işlerinde yetkili mahkemenin tayininin davanın açıldığı veya ihbarda bulunulduğu tarih itibarıyla belirlenmesinin gerektiği, bu kapsamda yetkili ve görevli mahkemenin Bucak Sulh Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Mahkemeler arasında oluşan olumsuz yetki uyuşmazlığının çözümü için dosya Yargıtaya gönderilmiş, Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 28.06.2018 tarihli ve 2018/3085 Esas, 2018/5014 Karar sayılı ilâmı ile de Bucak Sulh Hukuk Mahkemesi yargı yeri olarak belirlenmiştir.

H. Yargı Yeri Olarak Belirlenmesinin Ardından Bucak Sulh Hukuk Mahkemesinin 03.04.2019 Tarihli ve 2018/561 Esas, 2019/260 Karar Sayılı Kararı Kısıtlı adayı ..., 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 405 inci maddesi gereğince kısıtlanmış ve ... vasi olarak atanmıştır.

Kararın kısıtlı tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 02.12.2021 tarihli ve 2021/6010 Esas, 2021/9109 Karar sayılı kararı ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

I. Bucak Sulh Hukuk Mahkemesinin 03.03.2022 Tarihli ve 2022/102 Esas, 2022/232 Karar Sayılı Kararı Kısıtlı adayının adres kayıt sistemindeki adresinin ... Mahallesi, ... Paşa Sokak, ... Apartmanı, No:33, İç Kapı No:1 .../... olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

İ. İstanbul 18. Sulh Hukuk Mahkemesinin 27.10.2022 Tarihli ve 2022/341 Esas, 2022/863 Karar Sayılı Kararı Yargıtay tarafından verilen yargı yeri belirlenmesi ile kanun yolu incelemesi sonucunda kesinleşen göreve veya yetkiye ilişkin kararlar davaya ondan sonra bakacak mahkemeyi bağlayacağı, bu sebeple davaya bakmaya Bucak Sulh Hukuk Mahkemesinin yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 405 inci maddesi uyarınca kısıtlanan kısıtlının vesayet dosyasının takibine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukukî dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

3. 4721 sayılı Kanun’un “Vesayet işlerinde yetki” başlıklı 411 inci maddesi şöyledir: “Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.”

4. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yerinin değişmesi” başlıklı 412 nci maddesi şöyledir: “Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez. Yerleşim yerinin değişmesi hâlinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilân olunur.”

5. 6100 sayılı Kanun’un “İnceleme usulü ve sonucu” başlıklı 23 üncü maddesinin ikinci fıkrası şöyledir: “Bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca verilen yargı yeri belirlenmesi ile kanun yolu incelemesi sonucunda kesinleşen göreve veya yetkiye ilişkin kararlar, davaya ondan sonra bakacak mahkemeyi bağlar.”

C. Değerlendirme

Aynı dosyayla ilgili olarak daha önce Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 01.10.2014 tarihli ve 2014/10712 Esas, 2014/13153 Karar sayılı ilâmı ve Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 28.06.2018 tarihli ve 2018/3085 Esas, 2018/5014 Karar sayılı ilâmı ile Bucak Sulh Hukuk Mahkemesi yargı yeri olarak belirlendiğinden ve 6100 sayılı Kanun’un 23 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereğince yargı yeri belirlenmesine ilişkin kararlar davaya ondan sonra bakacak mahkemeyi bağlayacağından,

yine kısıtlının yerleşim yeri değişikliğine izin verilmesine ilişkin vesayet makamı olan Bucak Sulh Hukuk Mahkemesince 4721 sayılı Kanun’un 412 nci maddesinin birinci fıkrasına göre verilmiş bir izin kararı olmadan Bucak Sulh Hukuk Mahkemesince resen yetkisizlik kararı verildiğinden vesayet dosyasının takibi ile Bucak Sulh Hukuk Mahkemesi yetkilidir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun'un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Bucak Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,