Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/4213 K.2023/6539

Taraflar arasındaki 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 31 inci maddesinin (b) bendi gereğince taşınmazın tapu kaydına konulan şerhin terkini istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 1070 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydına konulan kamulaştırma şerhlerinin terkinini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın tapu kaydında 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu uyarınca konulan 31/b şerhinin olmadığını, görülmekte olan davanın açılış tarihinden önce ihtiyati tedbir kararının alındığı davanın kesinleşmesi sonucu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 397 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği dava konusu taşınmazın tapu kaydındaki ihtiyati tedbir şerhinin etkisi sona erdiğini;

dava konusu taşınmaza idare tarafından el atıldığı iddiasıyla Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesinin 2020/61 Esas, 2021/172 Karar sayılı dava dosyasında davacı tarafa ait hissenin üçüncü kişilere devir ve temlikinin önlenmesi amacıyla ilgili mahkemesince ihtiyati tedbir kararı verildiğini, Tapu Müdürlüğüne gerekli başvurunun yapıldığını, davanın açılmasına müvekkil idare sebebiyet vermediği için müvekkil idareye kusur atfedilemeyeceğinden davacı taraf lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini belirterek davanın reddini; müvekkili idare vekâlet ücretine ve yargılama giderlerine hükmedilmesini; mahkemece davanın kabulüne karar verilecekse;

müvekkil idare’nin dava konusu taşınmaz üzerindeki mülkiyet hakkının/irtifak hakkının mutlak şekilde korunmasını istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle.

İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve Kanuna aykırı olduğunu, ihtiyati tedbir kararının etkisinin aksi belirtilmediği takdirde nihai kararın kesinleşmesine kadar devam edeceğini, davacı tarafça karar kesinleşmesinden sonra tapu müdürlüğüne yapılacak başvuru sonucunda şerhi kaldırabilecekken bu yollar tüketilmeden dava açılmasının hatalı olduğunu, yerel mahkemece davanın kabul edilmesinin hatalı olduğu gibi aleyhlerine yargılama gideri ve vekâlet ücreti takdir edilmesinin hatalı olduğunu, dava konusu taşınmaz üzerinde 31/b şerhi bulunmadığını,

yerel mahkemece davanın 31/b şerhinin silinmesi olarak kabul edilip hüküm tesisinin hatalı olduğunu, dava konusunun 31/b şerhinin silinmesi olmadığından idare aleyhine kusur aktif edilmesinin kabul edilemeyeceğini, diğer yandan vekâlet ücreti takdir edilecek ise de dava seri şekilde açıldığından hükmedilecek vekâlet ücretinin seri davalara ilişkin vekâlet ücreti olması gerektiğini beyan ederek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Davalı idareye karşı açılan kamulaştırmasız el atma tazminat davasının miktar itibarıyla kesin olarak verildiği, hüküm tarihi olan 18.03.2021 tarihinden, dava tarihi olan 04.04.2022 tarihine kadar yaklaşık 1 yıla aşkın süre geçtiği, İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm tarihi itibarıyla kesin olması nedeniyle taşınmazın tapu kaydındaki devir ve temliki engelleyen tedbirin, mülkiyet hakkını sınırlandırdığından bu şerhin kaldırılmasına ilişkin iş bu davayı açmakta davacının hukuki yararı bulunduğu anlaşıldığından, davanın kabulü ile taşınmazın tapu kaydındaki 09.09.2020 tarihli şerhin kaldırılmasına karar verilmesinin yerinde olduğu,

Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 22 nci maddesinin uygulanabilmesi için “ tüm duruşmaların aynı gün aynı mahkemede yapılması" nın gerektiği, bu hususta yerel mahkemeye yazılan yazıya verilen cevapta yerel mahkemenin 1/2 görevlendirme ile iki ayrı hakim ile çalıştığı, davalı vekilinin istinaf dilekçesinde belirttiği dosyalardan 2022/183-185-187-189-195-197 esas sayılı dosyaların duruşmalarının 29.09.2022 tarihinde yapılıp karara çıkartıldığı, 2022/184-186-188-190-192-194-196-198 esas sayılı dava dosyalarının 01.09.2022 tarihinde yapılıp karara çıkartıldığı, 2022/191 esas sayılı dosyasının halen derdest olduğunun bildirildiği,

aynı gün duruşması yapılan dosya sayılarının 10 dan fazla olmadığı, buna göre Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 22 nci maddesinin somut olayda tatbikinin mümkün olmadığı, her bir dosya için ayrı ayrı tam avukatlık ücretine hükmedilmesinin yerinde olduğu, ilk derece mahkemesi kararının usul ve Kanuna uygun olup davalı vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı görülmekle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 2942 sayılı Kanun'un 31 inci maddesinin (b) bendi gereğince taşınmazın tapu kaydına konulan şerhin terkini istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayıl Kanun'un (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2.2942 sayılı Kanun'un 31 inci maddesinin (b) bendi.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihaî kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Dava konusu taşınmazın tapu kaydında davalı ... Genel Müdürlüğü lehine 09.09.2020 tarihli ve 7281 yevmiye numarası ile taşınmazın devir ve temlikinin önlenmesi için tedbir konulduğu, konulan tedbirin Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesinin 18.03.2021 tarihli ve 2020/61 Esas, 2021/172 karar sayılı dosyasında 09.09.2020 tarihli müzekkeresine istinaden, 2942 sayılı Kanun gereğince konulan 31/b şerhi olduğu ve mülkiyet hakkını kısıtladığı anlaşıldığından söz konusu şerhin terkinine karar verilmesi yerindedir.

3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına,

yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,