Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/5797 K.2023/12851

Taraflar arasındaki 4650 ... Kanun'la değişik 2942 ... Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 ... Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın Hazine adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekili ile bir kısım davalılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince taraf vekillerinin istinaf başvurularının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare ve bir kısım davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Zonguldak ili, ... ilçesi, Sazköy köyü, 119 ada 2 ve 4 parsel ... taşınmazların kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazların Hazine adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalılar ... vd. vekili cevap dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedelinin tespitinde taşınmazın değerini artıran objektif unsurların dikkate alınması gerektiğini, taşınmazın konumu itibarıyla oldukça değerli olduğunu savunarak, taşınmazın gerçek değerinin tespitini istemiştir.

2. Davalılar ... vd. vekili cevap dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedelinin tespitinde taşınmazın değerini artıran objektif unsurların dikkate alınması gerektiğini, taşınmazın konumu itibarıyla oldukça değerli olduğunu savunarak, taşınmazın gerçek değerinin tespitini istemiştir.

3. Davalı ... mirasçıları vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı idarece satın alma sürecinin usulüne uygun yürütülmediğini, davalıların uzlaşmaya davet edilmediğini, kamulaştırma bedelinin tespitinde taşınmazın değerini artıran objektif unsurların dikkate alınması gerektiğini, taşınmazın konumu itibarıyla oldukça değerli olduğunu savunarak, taşınmazın gerçek değerinin tespitini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davanın kabulüne ve kamulaştırma bedelinin tespiti ile davalılara dosya kapsamında alınan 02.11.2020 tarihli bilirkişi raporunda belirtilen oranlarda ödenmesine, tespit edilen işbu bedele davanın dört ay içinde sonuçlandırılmadığı gözetilerek 01.11.2020 tarihinden karar tarihine kadar yasal faiz işletilmesine, kamulaştırılan taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile Hazine adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili ile bir kısım davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; tespit edilen kamulaştırma bedelinin fahiş olduğunu, hesaplama yapılırken verim miktarlarının yüksek, üretim masraflarının ise düşük alındığını, % 150 oranında uygulanan objektif değer artışının yerinde olmadığını, hüküm fıkrasında yer alan " Saz Köyü" ibaresinin " Sazköy Köyü" olarak düzeltilmesi gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... mirasçıları vekili istinaf dilekçesinde özetle; davaya konu taşınmazların konumu itibarıyla oldukça değerli olup, tespit edilen kamulaştırma bedelinin oldukça düşük olduğunu, daha yüksek oranda objektif değer artışı uygulanması gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

3. Davalılar ... vd. vekili istinaf dilekçesinde özetle; tespit edilen bedelin düşük olduğunu, taşınmazın gerçek değerini yansıtmadığını, objektif değer artışı oranının düşük belirlendiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporuna karşı itirazlarının karşılanmadığını, davalılar lehine ayrı ayrı vekâlet ücreti takdir edilmesi gerekirken, vekâlet ücretine hükmedilmemiş olmasının hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

4. Davalılar ... vd. vekili istinaf dilekçesinde özetle; tespit edilen kamulaştırma bedelinin düşük olduğunu, taşınmazın gerçek değerini yansıtmadığını, objektif değer artışı oranının düşük belirlendiğini, kapitalizasyon faiz oranın % 3 olarak uygulanması gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; arazi niteliğindeki dava konusu taşınmaza % 4 oranında kapitalizasyon faiz oranı uygulanması suretiyle gelir metodu esas alınarak resmi verilere göre değer biçilmesinde, taşınmazın bilirkişi raporunda belirtilen özelliklerine göre %150 oranında objektif değer artışı uygulanmasında, tespit edilen kamulaştırma bedelinin depo ettirilerek davalı tarafa ödenmesine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı, ancak davalılar lehine vekâlet ücretine hükmedilmemiş olmasının hatalı olduğu,

davaya konu taşınmazın bulunduğu yerin " Sazköy Köyü" olmasına karşın hüküm fıkrasında " Saz Köyü" olarak hatalı yazılmış olmasının infazda tereddüte neden olabileceği, ayrıca davaya konu 119 ada 2 parsel ... taşınmazın tespit edilen kamulaştırma bedeli 766.298,15 TL iken 766.289,19 TL üzerinden hüküm tesis edilmiş olmasının doğru olmadığı gerekçesiyle, taraf vekillerinin istinaf başvurularının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili ile bir kısım davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; tespit edilen kamulaştırma bedelinin fahiş olduğunu, hesaplama yapılırken verim miktarlarının yüksek, üretim masraflarının ise düşük alındığını, % 150 oranında uygulanan objektif değer artışının yerinde olmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalılar ... vd. vekili temyiz dilekçesinde özetle; tespit edilen bedelin düşük olduğunu, taşınmazın gerçek değerini yansıtmadığını, objektif değer artışı oranının düşük belirlendiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporuna karşı itirazlarının karşılanmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

3. Davalılar ... vd. vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 1. 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 ... Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası ile 11 inci maddesi.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 ... Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arazi niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 ... Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca net geliri esas alınarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Dava konusu taşınmazların hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda belirtilen özelliklerine ve dosya kapsamına göre uygulanan kapitalizasyon faiz oranı ile objektif değer artış oranı yerindedir.

4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre, usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı idare ve bir kısım davalılar vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, davalılar ... vd., ... vd.'den peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,