Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/6346 K.2023/12782

Taraflar arasındaki 4650 ... Kanun'la değişik 2942 ... Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 ... Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare, davalı ... ve bir kısım davalılar kayyımı vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun davacı idare yönünden esastan reddine, davalılar yönünden kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı bir kısım davalılar kayyımı vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Diyarbakır ili, Sur ilçesi, ... Mahallesi 262 ada 7 (ifrazen 262 ada 23) parsel ... taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın müvekkili idare adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Bir kısım davalılar kayyımı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz arsa olup, bu niteliğine göre değerinin tespit edilmesini, kendini vekille temsil eden davalılar lehine ayrı ayrı vekâlet ücreti takdir edilmesini talep etmiştir.

2. Davalı ... cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırma bedelinin tespiti ile davalılara ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare, davalı ... ve bir kısım davalılar kayyımı vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı idare lehine vekâlet ücreti takdir edilmesi gerektiğini, emsal taşınmazın uygun olmadığını, aynı kamulaştırma kapsamında aynı bölgedeki taşınmazlar için 500-600 TL değer belirlendiği hâlde, dava konusu taşınmaza daha yüksek değer belirlenmesinin hatalı olduğunu, iade edilen bedelin faizi ile iadesine karar verilmemesinin yerinde olmadığını ileri sürmüştür.

2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk kararda tespit edilen bedelin taşınmazın gerçek değeri olduğunu, tespit edilen bedelin düşük olduğunu ileri sürmüştür.

3. Bir kısım davalılar kayyımı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz üzerinde yapı olup olmadığının tam olarak araştırılmadığını, taşınmaz bedelinin düşük tespit edildiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile alınan bilirkişi raporu ve dosya içindeki bilgi ve belgelere göre, arsa niteliğindeki taşınmazın zeminine, 2942 ... Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı; ancak kamulaştırma bedelinin kayyıma ödenmesine karar verilmesi gerektiğinin düşünülmemesi doğru görülmediği gerekçesiyle düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde bir kısım davalılar kayyımı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Bir kısım davalılar kayyımı vekili temyiz dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedelinin düşük belirlendiğini, kayyım lehine vekâlet ücreti takdir edilmediğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 ... Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 ... Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası, 11 inci maddesi.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 ... Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukukî nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre; bir kısım davalılar kayyımı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Dosya içindeki bilgi ve belgelerden, davacı idare tarafından tapu malikleri olan , ... ve ... aleyhine işbu davanın açıldığı, davacı idare tarafından adres ve kimlik bilgilerine ulaşılamadığı gerekçesiyle ... ve ... adına kayyım atanması talebi ile Diyarbakır 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2017/838 Esas ... dosyası üzerinden dava açıldığı ve 2017/1422 Karar ... kararı ile adı geçen kişileri temsil etmek üzere kayyım tayin edildiği, ancak bu karar uyarınca davalı ... adına kayyım tayin edilmediği halde yargılama sırasında kayyım ile temsil edilmiş gibi hüküm kurulduğu anlaşılmıştır.

4. Bu durumda, davalı ... kızı ... adına kayyım tayin edilip edilmediği, tayin edilmiş ise kayyım atanması kararının dosyaya eklenmesi, kayyım tayin edilmemiş ise davalının kimlik bilgilerinin araştırılması, davalı ölü ise 2942 ... Kanun'un 14 üncü maddesinin 5 inci fıkrası uyarınca ölü tapu maliki mirasçıları ve adresleri araştırılıp, davaya dahil edildikten sonra mirasçılarına 7201 ... Tebligat Kanunu hükümlerine göre dava dilekçesi ve ekleri tebliğ edilmesi, mirasçılarının veya davalının kimlik bilgilerinin tespit edilememesi halinde ise 3561 ... Kanun gereği adı geçen davalıya mahallin en büyük Mal Memurunun kayyım tayini ile yargılamaya devam olunması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, taraf teşkili sağlanmadan eksik inceleme ile hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Bir kısım davalılar kayyımı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile sair yönler incelenmeksizin temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesinin kararının BOZULMASINA,

Bir kısım davalılar kayyımından peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın 6100 ... Kanun'un 373 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,