Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/6478 K.2024/54

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın göl alanı olarak tapudan terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun davalılar vekili yönünden esastan reddine, davacı idare yönünden kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Diyarbakır ili, Kocaköy ilçesi, ... Mahallesi 490 ada 23 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın göl alanı olarak tapudan terkinini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırma bedelinin tespiti ile davalı tarafa ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline baraj gölü sahası içerisinde kalması sebebiyle tapudan terkinine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükme esas alınan heyet raporunda, kapama bağ niteliğindeki dava konusu taşınmazın metrekare birim fiyatının 55,00 TL olarak alındığını, oysa ki ilk karara esas alınan bilirkişi raporunda metrekare birim fiyatının 54,03 TL olarak alındığını, bu durumun usuli kazanılmış haklarını ihlal ettiğini, dava konusu taşınmazdaki dikim tekniği nedeniyle verimin daha düşük alınması gerektiğini, objektif değer artışı uygulanmasının hatalı olduğunu,

ilk kararda belirlenen bedel ile ikinci kararda belirlenen bedel arasında bir fark bulunmadığı halde davanın açıldığı tarihten 4 ay sonrası olan 05.04.2019 tarihinden ikinci karar tarihine kadar faiz işletildiğini, karar tarihi itibarıyla hak sahibi alacağına kavuştuğundan faizde mükerrerliğe sebebiyet verildiğini, mahkemece belirlenen fark bedel idarece depo edildiği anda faizli bir hesapta tutulduğunu, hak sahibinin kamulaştırma bedelini tahsil etmesine kadar bankada faizlendirildiğini,

banka tarafından faizlendirilen ve faizi ile birlikte davalılara ödenecek bedele bir de idarenin faiz ödemesinin iki defa faiz ödenmesine ve idarenin zarara uğramasına sebebiyet verdiğini ileri sürmüştür.

2. Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; arazi bedelinin gerçek değerinin çok altında hesaplandığını, bilirkişi raporuna karşı yapmış oldukları itirazlar dikkate alınmadan hüküm kurulduğunu, dava konusu taşınmazın Kocaköy ilçesinin, Ambar köyünün merkezinde, ana yola yakın bir konumda olması karşısında % 15 objektif değer artışının çok düşük olduğunu, taşınmaz üzerindeki barakanın fiyatının yanlış hesaplandığını, arazinin metrekare birim fiyatı hesaplanırken masrafların yüksek alındığını ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın sulu kapama bağ niteliğinde olduğu, İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünün verilerinin dosya içerisinde bulunduğu, bilirkişi kurulunca bu verilere göre ve tarım arazisi niteliğindeki taşınmaza net gelirine göre değer biçilmesinin yerinde olduğu, bilirkişi raporu ile dava konusu taşınmazın zemin bedeline usulünce değer biçilmesinde herhangi bir isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun davalılar vekili yönünden esastan reddine, davacı idare yönünden kısmen kabulü ile faizin işletileceği tarih yönünden düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz ile aynı yörede bulunan bir parsele ilişkin dosyada Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi tarafından objektif değer artışı uygulanamayacağına ilişkin kaldırma kararı sonrasında verilen kararın davalı tarafından temyiz edilmesine karşılık Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 2022/6225 Esas, 2022/13127 Karar sayılı kararı ile objektif değer artışı uygulanmaksızın onandığını, aynı nitelikteki eldeki dosyada da objektif değer artışı uygulanmaması gerektiğini, dava konusu taşınmazda halihazırda yapılan dikim tekniğinin bilimsel verilere uygun olmaması, hem banka vade alacağının hem de 4 ayı aşan kısım için faizin davalılara ödenmesine hükmedilmesinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, temel olarak davacı idare ile davalı tapu malikleri arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası ile 11 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları.

3.Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Kapama bağ niteliğindeki Diyarbakır ili, Kocaköy ilçesi, ... Mahallesi 490 ada 23 parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelir esas alınarak değer biçilmesi yerindedir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,