Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/7726 K.2023/13130

Taraflar arasındaki 2942 ... Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 ... Kanun) 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince taşınmazın tapu kaydına konulan şerhin terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Batman ili, Hasankeyf ilçesi, ... Köyü 103 ada 5 parsel ... taşınmazda davacı adına olan tapu kaydına davalı idarenin talebi üzerine 2942 ... Kanun'un 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince şerh konulduğunu, müvekkilinin mülkiyet hakkını kısıtlayan, yasal şartları taşımayan, usulsüz ve hatalı olarak konulan bu şerhin terkinini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaza kamu hizmetine mahsus olmak üzere şerh konulduğunu, davalı kurumca Tapu/Kadastro Müdürlüklerinde yapılan/yapılacak hükmen tescil işlemlerine ait kamulaştırma giderleri tapu harcı ve döner sermaye bedellerinin yatırılmaması nedeniyle yapılmayan işlemler ile ilgili doğabilecek sıkıntıların aşılabilmesi için gerekli yazışmaların yapıldığını ancak yapılan yazışmalar zaman aldığından bu durumda kurumun herhangi bir kusuru ve kastı bulunmadığını bu nedenle hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini, ayrıca sorumluluğun kanun gereği şerhi terkin etmeyen Tapu idaresine ait olduğunu ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kararıyla; konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmaza kamu hizmetine mahsus olmak üzere şerh konulduğunu, kamulaştırma bedel tespit ve tescil davası açıldığını, şerhin tapu müdürlüğünce resen silinmesi gerektiğini, husumetin tapu idaresine yöneltilmesi gerektiğini, usul yasasında öngörülen bazı konularda hakimlere resen araştırma ... tanındığı halde mahkemece usule aykırı olarak kanunların tanımış olduğu bu hakkın kullanılmasından imtina edildiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tarafından davalı TEDAŞ aleyhine Batman ili, Hasankeyf ilçesi, ...

Köyünde bulunan 103 ada 5 parsel ... taşınmazdan geçirilen enerji nakil hattı nedeniyle Batman 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/299 esasına kayden 18.05.2018 tarihinde açılan kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat davasının yapılan yargılaması neticesinde; davanın kabulü ile bedele ve irtifak hakkının davalı idare lehine tapuya tesciline dair kesin olarak 27.03.2019 tarihinde karar verildiği, işbu karardan sonra davalı idarece taşınmazın tapu kaydına 2942 ...

Kanun'un 31/b maddesi uyarınca şerh konulmasının talep edilmesi üzerine tapu kaydına 09.08.2019 tarihli ve 776 yevmiye ... işlemle dava konusu şerhin işlendiği, tapu kaydına konulan şerhin terkini istemiyle 09.07.2021 tarihinde eldeki şerhin terkini davasının açıldığı,

yargılama devam ederken 19.08.2021 tarihli ve 1606 yevmiyeli işlem ile dava konusu şerhin tapudan terkin edildiği anlaşıldığından konusuz kalan dava hakkında karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmeyerek ve aynı nitelikteki dairelerine intikal eden dosyalar gözetildiğinde Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 22 nci maddesi uyarınca uyuşmazlığın seri dava niteliğinde olduğu kabul edilerek davacı taraf lehine hükmedilecek vekâlet ücreti hakkında bu kapsamda değerlendirme yapılması gerekir ise de davalı idarece bu hususun istinaf sebebi olarak ileri sürülmediği ve istinaf sebepleriyle bağlılık ilkesi dikkate alınarak vekâlet ücreti yönünden

inceleme yapılmayarak istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü nedenleri tekrar etmiştir; ayrıca vekâlet ücretine hükmedilirken de davanın seri dava niteliğinde olduğunun göz önüne alınması gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, temel olarak davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki 2942 ... Kanun'un 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince taşınmazın tapu kaydına konulan şerhin terkini istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 ... Kanun'un 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 ... Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,