Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/9014 K.2024/51

Taraflar arasındaki ana gayrimenkulün güçlendirilebilir olduğunun tespiti ile güçlendirme hususunda hakimin müdahalesi davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekilince temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Eskişehir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, Başkan ve Otopark Sokak, 634 ada 38 No.lu parselde kayıtlı yapının Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı İl Müdürlüğünün 13.04.2016 tarihli ve 15 sayılı kararı ile riskli yapı olarak tescillendiğini, 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun (6306 sayılı Kanun) ile ...

Belediyesine sorumluluğun devredildiğini, Belediye tarafından riskli yapının yıktırılması için Aralık 2017'de maliklere tebligatlar yapıldığını, bir kısım maliklerin bağımsız bölümlerini sattığını, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünün 22.12.2017 tarihli yazısından maliklerin yapının güçlendirilebileceğini öğrendiğini, bu nedenle 4/5 çoğunlukla 18.03.2018 tarihinde kat maliklerince güçlendirme kararı alındığını, 02.04.2018 tarihlinde de Belediyeden güçlendirme talebinde bulunulduğunu, daha sonra tekrar talepte bulunduklarını;

ancak Belediyenin olumlu yanıt vermediğini, riskli yapının 1972 yılında yapıldığını, ancak 1989 yılında yapılan uygulama imar planında 5 kat olan katların bu sokakta 3 kata düşürüldüğünü, Belediyenin amacının 5 katlı olan davacı binanın katını 3 kata indirmek olduğunu, Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 54/9 maddesine göre binanın yapıldığı dönemin ruhsat şartlarına göre güçlendirme ruhsatı verilmesi gerekirken yıkılmak istendiğini, 6306 sayılı Kanun'un Uygulama Yönetmeliğinin 8/5 maddesi gereği güçlendirme yapılması gerektiğini,

yıkım talebinin tek malik tarafından istenebilmesi karşısında güçlendirme kararı için nitelikli çoğunluk arandığından yıkıma karşı tedbir kararı verilmesi gerektiğini, kaldı ki 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'nun (634 sayılı Kanun) 19 uncu maddesinin ikinci fıkrası gereği güçlendirme için 4/5 çoğunluğa gerek olmadığını, kanundaki düzenlemede güçlendirmenin yer almadığını, riskli yapı olarak tescillenmiş binanın güçlendirilmesine karar verilmesini, yıkımın engellenmesi için tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın 634 sayılı Kanun'un 19 uncu maddesine göre açılmış ise Belediyenin husumeti bulunmadığını, 3194 sayılı İmar Kanunu'na (3194 sayılı Kanun) göre açılmış ise, idari yargının görevli olduğunu, yapının riskli olduğunun Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünün 15.04.2016 tarihli yazı ile bildirildiğini, Belediye tarafından yönetmeliğin 8 inci maddesi gereği tebligat yapıldığını, davacı tarafın güçlendirme talebi üzerine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğüne sorulduğunu;

ancak tereddüte düşerek Bakanlıktan görüş aldıklarını ve görüşte güçlendirmenin yapının yapıldığı tarihte ruhsata da bağlı olduğunun bildirildiğini, davacı tarafça yapılan başvurularda eksik evrak olduğunu, kat malikleri kurul kararında yeni maliklerin ve ölen maliklerin gözetilmesi gerektiğini, davanın süresinde açılmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın usulden reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Mahkemenin gerekçesinin son paragrafından önce davanın nitelendirmesini, kat maliklerince alınan güçlendirme kararına rağmen Belediyenin güçlendirme ruhsatı vermemesi nedeniyle güçlendirme kararı verilmesi olduğunun yazıldığını, son paragrafta ise kat mülkiyetinden kaynaklanıp Belediyenin malik olmadığından husumetten reddedildiğini yazdığını, kararın yerinde olmadığını, davanın 634 sayılı Kanun'un 19 uncu maddesi gereği ve Ek 1 Maddesi gereği Sulh Hukuk Mahkemesinde açıldığını;

ancak güçlendirme ruhsatı vermeyen Belediyenin engellemeleri nedeniyle güçlendirme kararının mahkeme kararıyla verilmesi istemine ilişkin olduğunu, davalı tarafın güçlendirme ruhsatı vermeme konusunda ısrarcı olduğunu, talebin reddine dair idare mahkemesinde açılan davada işlemin iptal edildiğini, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile iddia, savunma, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamına göre mahkemece davanın reddine karar verilmiş olmasında sonuç itibarıyla bir isabetsizlik bulunmadığından davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki itirazlarını tekrarı ile ek olarak istinaf mahkemesi kararının gerekçesiz olduğunu, istinaf taleplerinin karşılanmadığını belirterek resen gözetilecek hususlar doğrultusunda da kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, tarafların kat maliki oldukları ana gayrimenkulde ana yapının güçlendirilmesi hususunda hakimin müdahalesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 634 sayılı Kanun'un 19 uncu ve 33 üncü maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Yargılama hususu uyuşmazlığın dava konusu ana gayrimenkuldeki kat maliklerinin hukukunu yakından ilgilendirdiğinden Mahkemece yazılı olduğu şekilde davanın usulden reddine karar verilmesi yerindedir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,