Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/9024 K.2024/42

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. İstanbul 8. Sulh Hukuk Mahkemesinin 09.03.2023 Tarihli ve 2022/1120 Esas, 2023/250 Karar ... Kararı Dava konusunun kira parasının tespiti olduğu, ... adresindeki taşınmaza yönelik olduğu ve bu taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi olan Bursa Sulh hukuk mahkemesinin yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Bursa 4. Sulh Hukuk Mahkemesinin 26.06.2023 Tarihli ve 2023/1177 Esas, 2023/1244 Karar ... Kararı Davanın kira bedelinin tespiti istemine yönelik olduğu ve sözleşmeden kaynaklandığı, sözleşmeden kaynaklanan davalarda davalının yerleşim yeri mahkemesi veya sözleşmenin ifa yeri mahkemelerinin yetkili olabileceği ancak kesin yetki halinin mevcut olmadığı, her ne kadar sözleşmenin ifa yeri ile davalının yerleşim yeri Bursa ise de yetkinin kesin olmaması nedeniyle bu durumun süresinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazıyla ileri sürülmesi gerekeceği, ancak dosyada davalı tarafça yapılmış bir yetki itirazı bulunmadığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, kira parasının tespiti istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 ... Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 ... Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 ... Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 6100 ... Kanun’un “Genel yetkili mahkeme” başlıklı 6 ncı maddesi şöyledir: ''Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir."

3. 6100 ... Kanun’un “Sözleşmeden ... davalarda yetki” başlıklı 10 uncu maddesinin şöyledir: "Sözleşmeden ... davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir."

4. 6100 ... Kanun'un "Yetki itirazının ileri sürülmesi" başlıklı 19 uncu maddesinin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkrası şöyledir: "(2)Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz." "(3)Mahkeme, yetkisizlik kararında yetkili mahkemeyi de gösterir." "(4)Yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir."

5. 6098 ... Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 ... Kanun) "İfa yeri" başlıklı 89 uncu maddesi şöyledir. "Borcun ifa yeri, tarafların açık veya örtülü iradelerine göre belirlenir. Aksine bir anlaşma yoksa, aşağıdaki hükümler uygulanır; 1. Para borçları, alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde, 2. Parça borçları, sözleşmenin kurulduğu sırada borç konusunun bulunduğu yerde, 3. Bunların dışındaki bütün borçlar, doğumları sırasında borçlunun yerleşim yerinde, ifa edilir. Alacaklının yerleşim yerinde ifası gereken bir borcun doğumundan sonra alacaklının yerleşim yerini değiştirmesi sebebiyle ifa önemli ölçüde güçleşmişse borç, alacaklının önceki yerleşim yerinde ifa edilebilir."

C. Değerlendirme

Somut olayda, kesin yetki kuralının bulunmadığı ve 6100 ... Kanun'un 19 uncu maddesini ikinci fıkrası gereğince usulüne uygun bir yetki itirazı olmadığı, bu durumda davanın ilk açıldığı mahkemenin yetkili hale geleceği anlaşıldığından uyuşmazlığın, davanın ilk açıldığı yer mahkemesi olan İstanbul 8. Sulh Hukuk Mahkemesinde görülerek sonuçlandırılması gerekir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 6100 ... Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 ... Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İstanbul 8. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,