Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2023/9616 K.2024/9

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Keşan 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin (Aile Mahkemesi sıfatıyla) 05.04.2022 Tarihli ve 2020/291 Esas, 2022/268 Karar Sayılı Kararı Velayet kendisine verilen davalı ...'ün dava tarihindeki adrese dayalı nüfus kayıt sistemindeki adresinin Fatih Sultan Mehmet Mahallesi İlim Caddesi No:28 İç Kapı No:1 .../... olduğu, çocuğunun ikametgahının velayet hakkını kullanan annesinin ikametgahı olduğu, buradaki yetkinin kanundan kaynaklanan kesin yetki olduğu, kesin yetki bulunan hallerin kamu düzeninden olması nedeniyle yargılamanın her safhasında ve resen göz önünde bulundurulması gerektiği, buna göre yetkili Aile Mahkemesinin ... Aile Mahkemeleri olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. ... 5. Aile Mahkemesinin 23.01.2023 Tarihli ve 2022/902 Esas, 2023/47 Karar Sayılı Kararı

Davanın, davacı baba tarafından açılarak çocuğun mallarının tespiti, müşterek çocuğa kayyım atanması ve çocuk mallarının korunması için önlemlerin alınması istemlerinde bulunulduğu, bu nedenle istemin çekişmesiz yargıya dahil olduğu, çekişmesiz yargı işlerinde de, kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça talepte bulunan kişinin veya ilgililerden birinin oturduğu yer mahkemesinin yetkili olduğu, bu kurala göre, davacının kendi oturduğu yer mahkemesinde dava açabileceği, davanın davacının oturduğu yerde açıldığı ve davalı tarafça da bunun aksinin iddia edilmediği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 352 vd. maddeleri uyarınca çocuk mallarının korunması istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 4721 sayılı Kanun’un “Yasal yerleşim yeri” başlıklı 21 inci maddesinin 1 inci fıkrası şöyledir: "Velâyet altında bulunan çocuğun yerleşim yeri, ana ve babasının; ana ve babanın ortak yerleşim yeri yoksa, çocuğun kendisine bırakıldığı ana veya babanın yerleşim yeridir. Diğer hâllerde çocuğun oturma yeri, onun yerleşim yeri sayılır."

3. 4721 sayılı Kanun’un Velâyet, Vesayet ve Miras Hükümlerinin Uygulanmasına İlişkin Tüzüğün "Çocuk mallarının korunması" başlıklı 4 üncü maddesinin 1inci fıkrası şöyledir:

Ana ve babadan birinin ölümü halinde nüfus memuru veya evliliğin mahkeme kararı ile sona ermesi halinde kararı veren mahkeme, sağ kalan veya velayet kendisine verilen eşin yerleşim yeri aile mahkemesine, yoksa Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun belirlediği mahkemeye durumu derhâl bildirir. Mahkeme, belirleyeceği süre içinde, sağ kalan veya velayet kendisine verilen eşten çocuğun varsa, mal varlığının dökümünü gösteren bir defter vermesini ve bu mal varlığında veya yapılan yatırımlarda gerçekleşecek önemli değişiklikleri de bildirmesini ister.

C. Değerlendirme

Dosya kapsamından, mallarının korunması istenen küçüğün velayetinin Keşan 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin (Aile Mahkemesi sıfatıyla) 30.05.2019 tarihli ve 2018/41 Esas, 2019/182 Karar sayılı kararı ile anne ...'a verildiği, veli annenin yerleşim yeri adresinin ise .../... olduğu anlaşıldığından uyuşmazlığın ... 5. Aile Mahkemesince çözümlenmesi gerekmektedir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince ... 5. Aile Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,