Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/10377 K.2025/8808

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... ili, ..., ... 132 ada 10 parsel sayılı taşınmaza davalı idare tarafından kamulaştırma yapılmadığı hâlde, fiilen yol olarak el atıldığını, bu nedenle taşınmazın el atılan kısmının bedelinin yasal faizi ile birlikte davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; husumetten davanın reddine karar verilmesini, esasa yönelik olarak el atılan kısmın yol olarak kullanılması durumunda, yol olarak terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz için diğer alınan bilirkişi raporunda 1700 TL/m² birim fiyatı belirlendiği hâlde, son raporda 1800 TL/m² birim fiyatından hüküm kurulduğunu, taşınmaz rezerv yapı alanında kaldığı gerekçesiyle tamamının değerinin hesaplandığını, bu kısmın sorumluluğunun ...’ye ait olduğu hâlde, davalı idare aleyhine bedeline hükmedildiğini, el atma tarihi belli olmadığı halde nispi vekâlet ücreti ve nispi harca hükmedilmesinin de hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile arsa niteliğindeki taşınmaza mahallinde yapılan keşif sonucu emsal karşılaştırması yapılarak değer biçen, usul ve kanuna uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporuna göre el atma bedelinin davalıdan tahsiline karar verilmesi doğru olduğu, ... Daire Başkanlığı, Alt Yapı Hizmetleri Müdürlüğünün 04.09.2019 tarihli cevabi yazısına göre dava konusu taşınmaza 2018 yılı Haziran ayında el atılmış olduğu, buna göre de 04.11.1983 tarihinden sonra dava konusu taşınmaza el atılmış olması nedeniyle nispi harç ve vekâlet ücretine hükmedilmesinin doğru olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf başvuru dilekçesinde belirttiği hususları tekrar ettiğini, ayrıca dava konusu taşınmazı kapsayan alanda ... ve ... Belediye Başkanlığı tarafından imar uygulaması yapılmakta olup, dava konusu taşınmazı da etkileyeceğinden ilgili kurumlardan imar uygulaması yapılıp yapılmadığının sorularak, ilgili belgelerin istenmesi gerektiği belirtilerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılama hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı idare vekilin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Dava konusu taşınmazda imar uygulamasının kesinleşip kesinleşmediği ve davacının başka parselde hisselendirilip hisselendirilmediği, başka parselde hisselendirilmiş olması durumunda hisselendirilen parselin imar planında kamuya özgülenip özgülenmediği ilgili belediye başkanlığından sorulup bu parsele fiilen el atma olup olmadığı da araştırılarak bu konuda fen bilirkişisinden ek rapor alınması için Dairemizce yapılan geri çevrilme sonrası alınan 13.08.2024 tarihli ek raporda; ...

Belediye Başkanlığı Yazı İşleri Müdürlüğünün 14.06.2024 tarih ve 200041 sayılı yazısı ile eki imar uygulamasına ait şuyulandırma cetvelinine göre dava konusu ..., ..., 132 ada 10 parsel sayılı taşınmazın da bulunduğu bölgede 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 18 inci maddesine göre ...

Konut İdaresi Başkanlığınca 09.03.2022 tarihli ve 198892 sayılı Başkanlık Olur’u ile yeni bir İmar Uygulaması yapılmış olduğu, davacı ...'a 132 ada 10 parsel sayılı taşınmazdaki hissesinden eski düzenleme ortaklık payı oranını % 45’e tamamlayacak şekilde düzenleme ortaklık payı kesintisi yapıldıktan sonra 2046 ada 2 parselden yer verildiği, 2046 ada 2 parselin de imar uygulaması sonucu kapatılmış olduğu, bu parseldeki davacıya ait hissenin 2231 ada 2 parsele tahsis edilmiş olduğu, 2231 ada 2 parselin ise uygulama imar planında konut alanı lejantında kalmakta olduğu,

dava konusu eski 132 ada 10 nolu parseldeki davacı ...'ın hissesinin gittiği yeni parselin ...

2231 ada 2 nolu parsel olduğu, 132 ada 10 nolu parselin kapatılmış olduğu, dava konusu 132 ada 10 parsel sayılı taşınmaz imar planında yol alanında kalmakta iken imar uygulaması sonucu başka parsele hisselendirildiği, hisselendirildiği parsele el atılmadığı tespit edilmiş olmakla, konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair hüküm kurulması gerekirken, yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı idare vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Davalı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,