Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/11347 K.2025/8828

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın Hazine adına tescili davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; ... ili, ... ilçesi, ... köyü 103 ada 5, 104 ada 106, 110, 113, 115 ada 3, 116 ada 1, 6, 117 ada 4, 6 ve 9 parsel sayılı taşınmazların kamulaştırılan kısımlarının kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların Hazine adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 17.04.2015 tarihli ve 2013/708 Esas, 2015/530 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin 17.04.2015 tarihli ve 2013/708 Esas, 2015/530 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; sulu tarım arazisi niteliğindeki 104 ada 106 ve 110 parsel, 117 ada 4, 6 ve 9 parsel sayılı taşınmazların değeri belirlenirken niteliği, konumu ve yüzölçümüne göre % 4 oranında kapitalizasyon faizi uygulanması gerekirken bu oranın % 5 olarak kabulü ile az bedel tespiti, 117 ada 4 parsel sayılı taşınmazın 782,46 m² sinin kamulaştırma alanında kaldığı gözetilmeden tamamının tapusunun iptal edilmiş olması doğru olmadığından kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle. Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 08.10.2015 tarihli ve 2015/3525 Esas, 2015/3369 sayılı kararı ile iş bu dosyada kamulaştırma işlemine dayanak olan dava konusu taşınmazların kamulaştırma işlemlerinin iptaline karar verildiğini, davacı idarenin ...

Barajı Kamulaştırması kapsamında kalan taşınmazlar ile ilgili dava dosyasında yaptıkları ihlal başvurusuna Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin 13 Temmuz 2021 tarihli ve 13.10.2021 kesinleşme tarihli ve "YEL And Others Turkey" davasında hak ihlali kararı verildiğini, davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, Hazine adına tescil edilen dava konusu taşınmazın tapu kaydının iptali ile davalı adına tescil edilmesi gerektiğini, diğer taraftan hükme esas alınan bilirkişi raporunda masrafların yüksek alındığını ileri sürerek kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. 04.11.1983 tarihli ve 2942 sayılı Kanun’un 24.04.2001 tarihli ve 4650 sayılı Kanun’un 5 nci maddesiyle değiştirilen 2942 sayılı Kanun’un 10 ncu maddesinin on dördüncü fıkrasının “14 üncü maddede belirtilen süre içinde, kamulaştırma işlemine karşı hak sahipleri tarafından idarî yargıda iptal davası açılması ve idarî yargı mahkemelerince de yürütmenin durdurulması kararı verilmesi halinde mahkemece,

idarî yargıda açılan dava bekletici mesele kabul edilerek bunun sonucuna göre işlem yapılır” ibaresi ile aynı Kanun’un 7 nci maddesiyle değiştirilen 14 üncü maddesinin altıncı fıkrasında belirtilen “Açılan davaların sonuçları dava açmayanları etkilemez” ibaresinin 27.03.2025 tarihli ve 32854 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Anayasa Mahkemesinin 25.12.2024 tarihli ve 2024/101 Esas, 2024/232 Karar sayılı kararı ile iptal edilmiştir.

3.Eldeki dava 27.03.2025 tarihinden önce açılmıştır. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulunun. "Her davada açıldığı tarihte tespit edilen vaziyet hükme ittihaz olunması iktiza eylemesine..." gerekçesini içeren 28.11.1956 tarihli ve 15/15 sayılı kararı ile "Her dava açıldığı tarihteki fiili ve hukukî duruma göre karara bağlanır." genel hukukî prensibini hâvi Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 10.05.2017 tarihli ve 2017/3-990 Esas, 2017/954 Karar sayılı kararları nazara alındığında;

eldeki dosya davalısı tarafından ... barajı kamulaştırma alanında kalan dava konusu taşınmazların acele kamulaştırılmasına dayanak Bakanlar Kurulunun 18.06.2012 tarihli 2012/3321 sayılı ve 30.07.2012 tarihli ve 2012/3506 sayılı kararları ve bu kararlara dayanak yapılarak alınan EPDK’nın 02.08.2012 tarihli 3959-5 sayılı.

15.08.2012 tarihli ve 3977-11 sayılı kamulaştırma kararlarının iptali istemi ile açılan davada yapılan yargılama neticesinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 08.10.2015 tarihli ve 2015/3525 Esas, 2015/3369 Karar sayılı kararı ile dava konusu işlemlerin kesin olarak iptaline karar verildiği anlaşıldığından davanın reddine karar verilmesi gerekirken davanın kabulüne karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Davalıdan peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine,