Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/12575 K.2025/10551

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Ereğli (Konya) Kadastro Mahkemesinin 08.06.2022 Tarihli ve 2022/2 Esas, 2022/8 Karar Sayılı Kararı

Somut olayda her ne kadar kadastro hâkiminin re'sen lüzum gördüğü delilleri toplayarak tapu kaydı oluşmamış taşınmazın tamamının niteliğini ve gerçek hak sahiplerini belirleyip, kimin adına tescil edileceğine karar vermesi gerektiği değerlendirilebilecek ise de; taşınmaza ilişkin usulüne uygun düzenlenmiş 06.07.1985 tarihli Tapulama Tutanağının bulunması, davaya konu taşınmaz hakkında Ulukışla Asliye Hukuk Mahkemesinde 1987/190 Esas sayılı dosyada karar verilmiş olması ve bu kararın kesinleşmemesi , şayet kesinleşmiş ise bu hususa ilişkin evrakın tapu müdürlüğüne ve mahkemeye devrolunan esas-karar-temyiz kartonlarına işlenmemiş olması,

nedeniyle davalı olarak görülen taşınmaz hakkında mahkemece bu aşamada işin esasına girilerek yapılacak yargılama sonucu verilecek kararın infazında tereddüt hasıl olabileceği, ayrıca bu durumun yerleşik içtihatlarda belirtilen "aynı parsel hakkında açılmış davaların en kısa zamanda ve en az masrafla görülmesi ve birbiriyle çelişmeyen sonuçlara ulaşılabilmesi için birlikte görülmesi" yönündeki uygulamaya aykırı düşeceğinin değerlendirildiği, mahkemenin zaman bakımından yetki alanı dışında kalan dosya hakkındaki kararın mahal mahkemesince, eğer karar kesinleşmiş ise bu hususun tapu siciline işlenmesinden sonra;

yahut henüz kesinleşmemiş ise kararın taraflara tebliği ile kanun yolu aşaması sonucunda tekamül ettirildikten sonra taşınmaz hakkında 3402 sayılı Kadastro Kanun'un ( 3402 sayılı Kanun) 30 uncu maddesinin 2 nci fıkrası uygulanmasının gündeme gelebileceği yönünde mahkemede kanaat hasıl olduğu, davanın kadastro tespitine itiraz davası olduğu, davanın 31.03.2022 tarihinde açıldığı, Kadastro Mahkemelerinin yetkisinin, 3402 sayılı Kanun'un 26 ncı maddesi ile düzenlenmiş olup, bu düzenlemeye göre askı ilan süresinden sonra açılan davalarda Kadastro Mahkemelerinin zaman bakımından yetkisinin ortadan

kalktığı, dava konusu Niğde ili, ... ilçesi, ... 122 ada 128 parsel sayılı taşınmazda ilk tesis kadastrosu olan 31.10.1984 tarihinden bu yana herhangi bir kadastral işlem yapılmadığı, adı geçen parselin tapulama tutanağına ilişkin askı ilan süresi olan 06.05.1985 - 05.07.1985 tarihlerinden sonra eldeki davanın açıldığı gerekçeleriyle görevsizlik kararı verilmiştir.

B. Ulukışla Asliye Hukuk Mahkemesinin 22.02.2023 Tarihli ve 2022/323 Esas, 2023/49 Karar Sayılı Kararı

Hâkimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSK) 20.06.2013 tarihli ve 61434595/536/27336 sayılı yazısı ile.

HSK Genel Kurulunca alınan 22.05.2013 tarihli ve 460 sayılı Karar doğrultusunda Ulukışla Kadastro Mahkemesi kapatılarak, bu tarih itibarıyla görülmeye devam edilmekte olan dosyaların bulunduğu safhadan itibaren Ereğli (Konya) Kadastro Mahkemesi görülmesine karar verildiği ve karar doğrultusunda mahkemede bulunan derdest veya tebliğ aşamasında bulunan dosyalar ile mahkeme arşivi, karar uyarınca Ereğli (Konya) Kadastro Mahkemesi'ne devrolunduğu, mahkemenin HSK kararı sonrası görev ve yetkisi kalmadığından, mahkemede kadastro mahkemesine ait herhangi bir dosyanın bulunmadığı,

nitekim Tapu müdürlüğü'nün 11.04.2022 tarihli cevabı yazısı ekindeki tapu sahifesinde malik bilgisinin bulunmadığı ve yazı ile parsele ait tutanağın Ereğli Kadastro Mahkemesi'nin 01.12.1987 tarih 1987/190 sayılı yazısı ile Kadastro Mahkemesine gönderildiği, 05.05.2022 tarihli cevabı yazısı ile de tutanak aslının 18.04.1988 tarih 392 sayılı yazısı ile Ulukışla Kadastro Mahkemesi'ne gönderildiğinin bildirildiği, HSK kararı sonrası Ulukışla Kadastro Mahkemesi kapatıldığından ve Ereğli Kadastro Mahkemesi yetki çevresine dahil edildiğinden ve eldeki tüm dosyaların devri sağlandığından, anılan taşınmaz ile mahkemenin bir ilgisi bulunmadığı,

buna göre somut olayda, 3402 sayılı Kadastro Kanun'un( 3402 sayılı Kanun) 30 uncu maddesinin 2 nci fıkrası uyarınca, kadastro hâkiminin resen lüzum gördüğü delilleri toplayarak tapu kaydı oluşmamış taşınmazın tamamının niteliğini ve gerçek hak sahiplerini belirleyip, kimin adına tescil edileceğine karar vermesi gerektiği gerekçeleriyle görevsizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, kadastro tespitine itiraz istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 3402 sayılı Kanun’un “ Zaman bakımından görev ve yetki ” başlıklı 26 ncı maddesinin son fıkrası şöyledir:

"Kadastro mahkemesinin yetkisi her taşınmaz mal hakkında kadastro tutanağının düzenlendiği günde başlar. Bu yetkiyi bölgenin idari sınırları belli eder. Yeni ilçe kurulup, teşkilatlanarak faaliyete geçmesi hali hariç, idari kuruluşta yapılan değişiklik sebebiyle daha sonra başka bir bölgeye bağlanan taşınmaz mallara ilişkin uyuşmazlıklar, kadastroya başlama gününde yetkili olan kadastro mahkemesi tarafından karara bağlanır.

"

3. 3402 sayılı Kanun’un “Deliller ve hakimin takdiri” başlıklı 30 uncu maddesinin 2nci fıkrası şöyledir:

"Kadastro komisyonlarından gönderilen tutanaklar ile mahalli mahkemelerden devredilen dosyaların muhtevasından malik tespiti yapılamadığı veya dava açan mirasçının dışında başka mirasçıların da bulunduğu anlaşıldığı takdirde, hakim resen lüzum gördüğü diğer delilleri toplayarak taşınmaz malın kimin adına tescil edileceğine karar vermekle yükümlüdür. Taşınmaz malın ölü bir şahsa ait olduğu anlaşılır ve mirasçıları da tespit edilemezse, ölü olduğu yazılmak suretiyle o şahsın adına tescil kararı verilir."

C. Değerlendirme

Dosya kapsamında yapılan incelemeye göre somut olayda Kadastro Mahkemesinin görevli olduğu anlaşılmakla uyuşmazlığın çözümünde Ereğli (Konya) Kadastro Mahkemesi görevlidir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Ereğli (Konya) Kadastro Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,