Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/13920 K.2025/10865

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın ... yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, davalı ... yönünden kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkeme kararı davacı ve davalı ... vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verilerek, Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu İstanbul ili, Esenyurt ilçesi, ... Mahallesi 127 ada 9 parsel sayılı taşınmaza davalı idarece kamulaştırmasız olarak el atıldığı, davalı idarenin hem fiilen el atarak hem de kamulaştırma kanunu gereklerini yerine getirmeyerek müvekkilin hakkını ihlal ettiğini beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla dava konusu taşınmaza fiili el atmanın ve bedelinin tespitine, bedeli için şimdilik 1.000,00 TL'nin davalı idareden alınarak müvekkiline verilmesine, kamulaştırma tarihinden itibaren kamu alacakları için öngörülen en yüksek faiz oranına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 12.02.2019 tarihli ve 2017/165 Esas, 2019/42 Karar sayılı kararı ile ... yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, davalı ... yönünden kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 14.01.2021 tarihli ve 2019/2117 Esas, 2021/54 Karar sayılı kararı ile başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin 14.01.2021 tarihli ve 2019/2117 Esas, 2021/54 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı ... vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda, kıyasi emsal olarak kabul edilen taşınmaz ile dava konusu taşınmazın arsa metrekare rayiç bedeli takdir komisyonu tarafından resen belirlenen emlak vergi değerleri eşit olduğu halde, dava konusu taşınmaz emsalin %79'u değerinde kabul edilmesi doğru olmadığı gibi, yine dava konusu taşınmazın değerlendirme tarihi itibariyle emsal taşınmazın da satış tarihi itibariyle imar parseli mi, yoksa imar planına dahil olmakla birlikte olduğu gibi bırakılan kadastro parseli mi olduğu ve imar parseli ise kesilen,

değil ise kesilecek düzenleme ortaklık payı oranı ilgili Belediye İmar Müdürlüğü ile Tapu Müdürlüğünden ayrı ayrı sorulup rapor denetlenmeden eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru görülmediğinden Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B.İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Son Karar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ile ... yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, davalı ... yönünden kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı ... vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B.Temyiz Sebepleri 1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; vekâlet ücretinin maktu değil nispi hesaplanması gerektiğini, belirlenen değerlerin karar tarihine endekslenmesi gerektiğini, taşınmazın gerçek değerinin tespiti gerektiğini ileri sürmüştür.

2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; davanın husumet yokluğundan reddi gerektiğini, uzlaşma şartının yerine getirilmesi gerektiğini, emsal satışın doğru tespit edilmediğini, m2 değerinin fahiş belirlendiğini, harç ve vekâlet ücretinin maktu belirlenmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

C.Gerekçe 1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla taraf vekillerinin aşağıdaki paragraflar kapsamı dışındaki temyiz dilekçelerinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

3.Kamulaştırmasız el koyma nedeni ile tazminat istemine ilişkin davanın dava tarihi 16.06.2017 olup Mahkemece dava konusu taşınmaza bu tarih itibarıyla değerlendirme yapılması gerekirken taşınmazın belirlenen değerini 2024 yılına güncellemek suretiyle değer belirleyen bilirkişi raporu doğrultusunda karar verilmesi doğru değildir. Bu durumda; dava tarihi itibarıyla hesaplama yapılarak bu bedel doğrultusunda hüküm kurulması gerektiğinin gözetilmemesi bozmayı gerektirir.

4.Dava konusu taşınmaza 1983 yılından sonra fiilen el atıldığı anlaşıldığından kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına nispi vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi bozmayı gerektirir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Taraf vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan kararının BOZULMASINA,

Davacıdan peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine,