Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/14210 K.2025/4450

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Ankara 23. Asliye Hukuk Mahkemesinin 03.10.2024 Tarihli ve 2024/208 Esas, 2024/374 Karar Sayılı Kararı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 11 inci maddesinin 1 inci fıkrası uyarınca mirastan doğan davalarda ölen kimsenin son yerleşim yeri mahkemesinin kesin yetkili olduğu, nüfus kayıtlarında muris ...'nın yerleşim yeri adresinin ... No:302 .../ Çorum olarak yer aldığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Osmancık 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 05.11.2024 Tarihli ve 2024/289 Esas, 2024/328 Karar Sayılı Kararı Davada murisin vefatından sonra taraflar arasında bir taksim sözleşmesi yapılmış olduğu Osmancık Tapu Müdürlüğünde yapılan taksim sözleşmesi uyarınca bir kısım taşınmazların temlikinin yapıldığı ancak Ankara ili, ..., ... Mahallesi 35791 ada 2 parsel 5 no.lu bağımsız bölümdeki hissesini davalı taraf devre yanaşmadığı için taksim sözleşmesinin ifası amacıyla bu davanın açıldığı anlaşılmakla açılan tapu iptali ve tescil davalarında kesin yetkili mahkemenin dava konusu taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, miras taksim sözleşmesinden kaynaklanan tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 6100 sayılı Kanun'un “Mirastan doğan davalarda yetki” başlıklı 11 inci maddesi şöyledir:

“- (1) Aşağıdaki davalarda, ölen kimsenin son yerleşim yeri mahkemesi kesin yetkilidir:

a) Terekenin paylaşılmasına, yapılan paylaşma sözleşmesinin geçersizliğine, ölüme bağlı tasarrufların iptali ve tenkisine, miras sebebiyle istihkaka ilişkin davalar ile mirasçılar arasında terekenin yönetiminden kaynaklanan davalar.

b) Terekenin kesin paylaşımına kadar mirasçılara karşı açılacak tüm davalar.

(2) Terekede bulunan bir mal hakkında açılmak istenen istihkak davası, terekenin yazımı ve tespiti zamanında mal nerede bulunuyorsa, orada da açılabilir.

(3) Mirasçılık belgesinin iptali ve yeni mirasçılık belgesi verilmesine ilişkin davalarda, mirasçıların her birinin oturduğu yer mahkemesi de yetkilidir.”

2. 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

C. Değerlendirme

1. Terekenin kesin paylaşımına kadar mirasçılara karşı açılacak tüm davalarda ölen kimsenin son yerleşim yeri mahkemesi kesin yetkilidir. Somut olayda, davacı ve davalılar mirasbırakan ...'nın ortak mirasçıları olup, uyuşmazlık taraflar arasında terekenin paylaşımına ilişkin olarak akdedilen miras taksim sözleşmesine aykırılık iddiasından kaynaklanmaktadır.

2. Dosya kapsamından murisin son yerleşim yerinin Osmancık/Çorum olduğu ve murisin son yerleşim yeri mahkemesinin eldeki davada kesin yetkili mahkeme olduğunun anlaşılmasına göre uyuşmazlığın Osmancık 2. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR