Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/2891 K.2024/7297

Taraflar arasındaki 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 19 uncu maddesi uyarınca zemini Hazineye ait taşınmaz üzerinde bulunan muhdesat bedelinin tespiti istemi davasında yapılan yargılama sonunda, Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare, bir kısım davalılar ve ihbar olunan Hazine vekilleri ile davalı ... tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Davacı idare ve bir kısım davalılar vekillerince Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; süre ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Antalya ili, ...,... Mahallesi 528 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki muhdesat bedellerinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazda kendisinin zilyetliği bulunmadığını, eski eşi ...'ın zilyetliğinin olduğunu, belirlenecek bedelin eski eşi ve zilyet ...'a ödenmesini talep etmiştir.

2. Bir kısım davalılar cevap dilekçelerinde özetle; dava konusu taşınmazın üzerindeki binaların değerinin cüz’i bir rakam tayin edildiğini, dava konusu taşınmazda keşif yapılmasını ve gerçek değerinin belirlenmesini talep etmiştir.

3. Müdahil ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazda yer alan bir katlı bina, bir katlı yığma bina, yığma binaya ekli ve fidan seranın zilyetliğinin müvekkiline ait olduğunu, müvekkiline ait muhdesatların değerinin kıymet takdir raporanda belirlenen bedelden çok daha fazla değere sahip olduğunu, dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan ve müvekkiline ait muhdesatların gerçek bedelinin tespit edilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın davalı ... yönünden tefriki ile yeni esasa kaydedilmesine, diğer davalılar yönünden ise davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare, bir kısım davalılar ve ihbar olunan Hazine vekilleri ile davalı ... temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Dairenin 21.11.2019 tarihli ve 2018/11767 Esas, 2019/18707 Karar sayılı kararıyla, davaya konu muhdesatlardan davalılardan ..., ..., ..., ..., ...'e ait olan 11-15 yaş aralığında olduğu belirtilen seraların Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yayımlanan yapıların yaşlarına ve sınıflarına göre hazırlanan yıpranma paylarına ilişkin oranları gösterir cetvele göre, yıpranma paylarının %35 olduğu, 10 yaşında olduğu anlaşılan ...'a ait seranın ise cetvele göre %25 oranında yıpranma payı olduğu hususu gözönünde bulundurulduğunda hükme esas alınan bilirkişi raporunda sera bedelleri bakımından yıpranma oranının %15 alınması suretiyle fazlaya karar verilmesi doğru görülmediği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran

Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı idare ve bir kısım davalılar vekilleri karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

1. Davacı idare vekili karar düzeltme dilekçesinde özetle; cam ve plastik seraların m² birim fiyatlarının Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yayımlanan yapı birim fiyat listesine göre değerlendirilmesinin hatalı olduğunu, plastik seraların değeri hesaplanırken 1-A, cam seraların değeri hesaplanırken 1-B sınıfında değerlendirilmesinin yerinde olmadığını, hükme esas alınan bilirkişi raporunda ağaç bedellerinin yüksek hesaplandığını, ayrıca kesim yaşına gelmiş ağaçlar için yalnızca kesim bedeli hesaplanması gerektiğini, ayrıca bilirkişi raporunda palmiye, andız, tesbih, okaliptüs için hesaplama yapılmış ise de bu hesaplamaları kabul etmediklerini, tüm muhdesat ve ağaç değerlerinin yüksek olduğunu ileri sürerek kararın bu sebeplerle bozulmasını talep etmiştir.

2. Bir kısım davalılar vekili karar düzeltme dilekçesinde özetle; davalı ..., babası diğer davalılardan ... ile altlı üstlü dairelerde oturduğunu, ekli uzman bilirkişi raporuna göre, ...'ın evinin yüzölçümü, 101 m² olduğu halde mahkeme kararında, 50,5 m² olarak hesaplandığını, davalı... mirasçılarına ait olan deponun yapı sınıfı, 2B olduğu halde 1B olarak hesaplanmasının hatalı olduğunu, davalı ...'in evi, 131,20 m²;

davalı ...'in evi ise, 97,75 m² olduğu halde yanlış ölçüldüğünü, ...'ın marangozhanesinin yapı sınıfının 2B olduğunu, ...'in evi, 15 yıllık olarak değerlendirlmesine rağmen, %15 yıpranma payı hesaplanması gerekirken, %18 hesaplanmasının yerinde olmadığını, ...'in yapısı 1B olması gerekirken 1A olarak değerlendirilmesinin hatalı olduğunu, ayrıca seraların yıpranma payının yüksek olduğunu, idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın bu sebeplerle bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, zemini Hazineye ait taşınmaz üzerinde bulunan muhdesat bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 440 ıncı maddesi.

2. 2942 sayılı Kanun’un 11 ve 19 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Yargıtay kararının düzeltilmesi 1086 sayılı Kanun'un 440 ıncı maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Taşınmaz üzerindeki yapı ve seralara resmi birim fiyatları esas alınıp, yıpranma payı da düşülerek, ağaçlara ise maktuen değer biçilmesinde ve tespit edilen bedelin bloke ettirilerek hükmün kesinleşmesi beklenmeden davalı tarafa ödenmesine karar verilmesinde bu kez yapılan incelemede bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan karada belirtilen gerekçelere göre davacı idare vekilinin tüm, bir kısım davalılar vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

4. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin 12055/17 numaralı başvuru sonucu verilen 23.10.2018 tarihli kararı ve Anayasa Mahkemesinin 2016/9364 başvuru numaralı, 01.06.2019 tarihli, 30791 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan kararı da göz önüne alınarak davacı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi bozmayı gerektirir. Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı Kanun’un geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Kanun’un 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun’la yapılan değişiklikten önceki 438 inci maddesi uyarınca Mahkeme kararın düzeltilerek onanması gerekir