Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/4043 K.2024/7457

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Reyhanlı 1. Asliye Hukuk (İş Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesinin 01.10.2021 Tarihli ve 2019/593 Esas, 2021/327 Karar Sayılı Kararı Eldeki davada yetkili mahkeme ...'nun merkezinin bulunduğu Ankara veya davacının işlemlerinin yapıldığı şubenin bulunduğu yer mahkemesi olduğu, davacının dava dilekçesi ekinde sunduğu belgelerin incelenmesinde işlemlerinin İstanbul ...r Sosyal Güvenlik Merkezince yürütüldüğü anlaşıldığından ve davalı kurum seçimlik hakkını kullanarak yetkili mahkemeleri Bakırköy İş Mahkemesi olarak seçtiğinden davalının yetki itirazının kabulü gerektiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Bakırköy 45. İş Mahkemesinin 31..05.2023 Tarihli ve 2022/40 Esas, 2023/116 Karar Sayılı Kararı Davada kesin yetki halinin bulunmadığı, yetki itirazının cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekirken ileri sürülmediği ve mahkemece usulüne uygun yetki itirazı olmaksızın dosyanın mahkemeye gönderildiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu (7036 sayılı Kanun) uyarınca kurum işleminin iptali ile emeklilik maaşının yeniden bağlanması istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukukî dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 7036 sayılı Kanun’un “Yetki” başlıklı 6 ncı maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “İş mahkemelerinde açılacak davalarda yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesidir.”

3. 6100 sayılı Kanun'un “Genel yetkili mahkeme” başlıklı 6 ncı maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.”

4. 6100 sayılı Kanun'un “Şubeler ve tüzel kişilerle ilgili davalarda yetki” başlıklı 14 üncü maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Bir şubenin işlemlerinden doğan davalarda, o şubenin bulunduğu yer mahkemesi de yetkilidir.”

5. 6100 sayılı Kanun'un "Yetki itirazının ileri sürülmesi" başlıklı 19 uncu maddesinin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkrası şöyledir: “(2)Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz. (3)Mahkeme, yetkisizlik kararında yetkili mahkemeyi de gösterir. "(4)Yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir.”

C. Değerlendirme

Somut olayda, davanın Reyhanlı 1. Asliye Hukuk (İş Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesinde açıldığı, davalı Kurumun süresinde ve usulüne uygun yetki itirazında bulunmadığı anlaşılmakla, uyuşmazlığın davanın ilk açıldığı Reyhanlı 1. Asliye Hukuk (İş Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Reyhanlı 1. Asliye Hukuk (İş Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,