Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/5568 K.2024/9728

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. İzmir 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 08.12.2015 Tarihli ve 2014/451 Esas, 2015/440 Karar Sayılı Kararı Mahkemenin görevsizliğine, dosyanın görevli ve yetkili İzmir Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş olup hükmün davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 19. Hukuk Dairesince 22.11.2018 tarihli ve 2018/3695 Esas, 2018/6008 Karar sayılı kararıyla hükmün onanmasına karar verilmiştir.

B. İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 07.03.2022 Tarihli ve 2019/382 Esas, 2022/211 Karar Sayılı Kararı

Davalının ve davacının ikamet adresinin Uşak ilinde bulunduğu, öte yandan sözleşmeden doğan davalarda sözleşmesinin ifa edileceği yer mahkemesinin de yetkili olduğu, dava mükerrer olarak takibe konu edildiği iddia edilen bonodan kaynaklansa da, taraflar arasında hizmet sözleşmesi bulunduğu ve sözü edilen hizmet sözleşmesinin ifa yerinin de Uşak olduğu, davalının süresinde ve usulüne uygun olarak yetki ilk itirazında bulunduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiş olup hükmün davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 11. Hukuk Dairesince 20.12.2022 tarihli ve 2022/6925 Esas, 2022/9242 Karar sayılı kararıyla hükmün onanmasına karar verilmiştir.

C. Uşak 4. Asliye Hukuk (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesinin 02.11.2023 Tarihli ve 2023/186 Esas, 2023/225 Karar Sayılı Kararı Taraflar arasındaki ilişkinin mahiyeti ve teminat senedi uygulaması konusunda taraflar arasındaki ilişkinin işçi-işveren ilişkisi olduğu, davacının işverenden ihtiyacı sebebiyle para alıp almadığının bilinmediği şu halde, takibe konu borç miktarı, taraflar arasındaki ilişkinin niteliği, hayatın olağan akışı ve emsal işyerlerinde yapılan uygulamalar dikkate alındığında yargılama görevinin İş Mahkemesi'ne ait olduğugerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

D. Uşak 2. İş Mahkemesinin 20.02.2024 Tarihli ve 2023/551 Esas, 2024/61 Karar Sayılı Kararı

Dosyada görevli mahkemelerin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğuna ilişkin Yargıtay kararı bulunduğu, açık kanuni düzenleme gereği davaya sonradan bakan mahkemeleri bağlayacağı, nitekim İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/382 Esas ve 2022/211 Karar sayılı 07.03.2022 tarihli dosyanın görevli ve yetkili Uşak Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesine ilişkin yetkisizlik kararının temyiz incelemesinin yapıldığı Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2022/6925 Esas ve 2022/9242 Karar sayılı kararında temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanmasına karar verildiği,

bonodan kaynaklı menfi tespit talebinin mutlak ticari dava niteliğinde bulunduğu ve davaya bakma görevinin asliye ticaret mahkemesine ait olduğu, Uşak ilinde müstakil Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmadığı ancak Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun 25.11.2021 gün ve 1235 sayılı ilke kararı ile 15.12.2021 tarihinden sonra Asliye ticaret mahkemesinin kurulmadığı veya yargı çevresinin bu mahkemelerin bulunduğu mahallere bağlanmadığı yerlerde asliye ticaret mahkemesinin görev alanına giren dava ve işlere Uşak 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevlendirildiği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, menfi tespit istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun)"İnceleme yeri" başlıklı 22 nci maddesinin 2 nci fıkrası şöyledir. “İki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin olarak verdikleri kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği takdirde, görevli veya yetkili mahkeme, ilgisine göre bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir.”

C. Değerlendirme

Dosya kapsamından, İzmir 5. Asliye Hukuk Mahkemesince verilen görevsizlik kararının Yargıtay 19. Hukuk Dairesince 22.11.2018 tarihli ve 2018/3695 Esas, 2018/6008 Karar sayılı kararıyla onanmasına karar verildiği, İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesin verilen yetkisizlik kararının Yargıtay 11. Hukuk Dairesince 20.12.2022 Tarihli ve 2022/6925 Esas, 2022/9242 Karar sayılı kararıyla onanmasına karar verildiği, Uşak 4. Asliye Hukuk (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesince yargılamaya devam edildiği, ancak görevsizlik kararı verildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda davaya bakma görevinin Asliye Ticaret Mahkemesine ait olduğu özel dairenin kabulündedir. Özel Dairenin onama ve bozma kararının mahkemeleri bağlayıcılığı özelliği vardır. O halde uyuşmazlığın Uşak 4. Asliye Hukuk (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR