Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/8717 K.2025/5379

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak, düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Gaziantep ili, ..., ... 971 ada 1 parsel (ifrazen 971 ada 15 parsel) sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; farklı mahallede bulunan ve dava konusu taşınmaza 11,8 kilometre uzakta yer alan Şehirgösteren Mahallesindeki taşınmazın emsal alınmasının hatalı olduğunu, emsal taşınmazın dava konusu taşınmaza göre şehir merkezine daha yakın ve işlek bir yerde olup dava konusu taşınmazdan çok daha değerli olduğunu, kıymet takdir raporunda metrekare birim bedeli 350,00 TL iken, acele el koyma dosyasında metrekare birim bedelinin 250,00 TL olarak hesaplandığını, hükmü esas alınan raporda ise metrekare birim bedelinin 900,00 TL olarak belirlendiğini, acele el koyma dosyasındaki rapordan ayrılma gerekçesi açıklanmadan belirlenen bedelin yüksek olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın uygulama imar planı ve belediye sınırları içinde bulunduğu, meskun alanda kaldığı ve belediye hizmetlerinden yararlandığı, bu nedenle arsa niteliğinde olduğu anlaşılmış olup emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde yöntem itibarıyla bir isabetsizlik bulunmadığı;

ancak dava konusu taşınmazda davalı tam pay ile malik olup taşınmazın 66,36 m²lik kısmının kamulaştırılması talep edildiği hâlde, hüküm yerinde davalının hissesine düşen 66,36 m²lik kısmın iptaline karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçesiyle; davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kaldırılarak, düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu ...

971 ada 1 parsel sayılı taşınmaz için tescil talep edildiğini; ancak dava dilekçesi yazılırken maddi hata sonucu yeni 16 parsel olarak yazıldığını, dava konusu edilen 971 ada 1 parsel sayılı taşınmazın ifrazen 971 ada 15 ve 16 parsel olarak ikiye ayrıldığını, 15 parsel sayılı taşınmazın demiryolu alanı ve 16 parsel sayılı taşınmazın ise arsa olarak belirtildiğini, müvekkili idarece tescili istenilen kısmın 15 parsel sayılı taşınmaz olduğunu;

ancak dava dilekçesinde maddi hata sonucu 16 parsel olarak talepte bulunulduğunu, Tapu Müdürlüğünce de kararın bu hâliyle infaz edilemediği ve tavzih kararı alınması gerektiğinin değerlendirildiğini, 971 ada 16 parselin 971 ada 15 parsel olarak düzeltilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; belirlenen m² birim bedelinin düşük olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmiş olmasında bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre; davalı vekilinin tüm, davacı idare vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

4. Dava konusu Gaziantep ili, ..., ... 971 ada 1 parselden ifrazen oluşan 971 ada 15 parsel sayılı 66,36 m² yüzölçümlü kısmın kamulaştırılmasına karar verildiği hâlde, kamulaştırmadan arta kalan 971 ada 16 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptaline karar verilmesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı vekilinin tüm, davacı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Davacı idare vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (II) numaralı bendinin (2) ve (3) numaralı alt bendinde yer alan “yeni parsel:16” ibaresi hükümden çıkartılarak yerlerine ayrı ayrı “ifrazen 971 ada 15 parsel” ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Davacı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine, davalıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,