Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/9391 K.2025/8697

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı ... Genel Müdürlüğü adına tescili istemine ilişkin asıl dava ile mülkiyet kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın ... Organize Sanayii Bölgesi adına tesciline ilişkin birleştirilen davalarda verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; asıl ve birleştirilen davaların kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı asıl davada davacı ... Genel Müdürlüğü vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Asıl davada davacı ... Genel Müdürlüğü vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu Aydın ili, ...ilçesi, Yenicami Mahallesi 5 35... parsel sayılı taşınmazın irtifak bedelinin tespiti ile irtifak hakkının tapuya tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

2.Birleştirilen davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu Aydın ili, ...ilçesi, ...Mahallesi 5 35... parsel sayılı taşınmazın mülkiyet kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın .. Organize Sanayii Bölgesi adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar cevap dilekçelerinde özetle; taşınmazın gerçek bedelinin tespitini talep etmişlerdir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 04.03.2021 tarihli ve 2017/858 Esas, 2021/72 Karar sayılı kararı ile asıl ve birleştirilen davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; birleştirilen dosyada, bozma öncesi hükme esas alınan raporda dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan yapıların bedelinin 37.890,00 TL olarak belirlendiği ve bu hususun bozmaya konu edilmediği anlaşıldığı hâlde, bozma kararı sonrası davalı lehine oluşan usuli kazanılmış hak ihlal edilerek 30.000,00 TL yapı bedeli hesaplanmak suretiyle eksik bedel tespiti, asıl davada dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan bağ evi, dam ve artezyen kuyusunun Çevre,

Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yayınlanan Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak 2014 Yılı Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkındaki Tebliğe göre yapı sınıfları ve bu yapı sınıflarına uygun birim fiyatları ve yaşları belirlenip buna göre yıpranma payı düşülerek değer biçilmesi gerekirken; yapıların yaşlarına,sınıflarına, yıpranma payına dair herhangi bir açıklama yapılmadan bu yönlerden denetime elverişli olmayan rapora göre hüküm kurulması, 14.05.2019 traihli fen bilirkişi raporunda dava konusu Yenicami Mahallesi 5 35... parsel üzerindeki ...

Tapu Müdürlüğünün 25.04.1988 tarih ve 3239 yevmiye numaralı TEK lehine 583,00 m²lik irtifak ile asıl davada bozma öncesi karara istinaden 09.03.2016 tarihli ve 5839 yevmiye numarası ile ... lehine tescil edilen dava konusu 850,69 m²lik irtifak hakkının çakıştığı ve 300,00 m²lik alanın ortak olduğunun belirtildiği anlaşıldığından 25.04.1988 tarih ve 3239 yevmiye numaralı TEK lehine 583,00 m²lik irtifak şerhine ilişkin varsa kamulaştırma evrakları, tebligatları ve tescil dosyaları getirtilip geçerli bir kamulaştırma işlemi olup olmadığı tespit edilerek,

şayet usulüne uygun bir kamulaştırma var ise dava konusu 850,69 m²lik irtifak alanından çakışan 300,00 m²lik alanın mahsubu ile kalan kısım için irtifak bedelinin tespit edilmesi, şayet 25.04.1988 tarih ve 3239 yevmiye numaralı TEK lehine 583,00 m²lik irtifak için usulüne uygun bir kamulaştırma yok ise dava konusu 850,69 m²lik kısmın tamamı için irtifak bedeli hesaplanması gerekirken eksik inceleme sonucu yazılı şekilde karar verilmesi,

asıl davada bozma öncesi tespit edilen ve davalı ...’e ödenmesine karar verilen 4.618,80 TL için 22.06.2014 tarihinden 04.06.2015 tarihine kadar işleyecek yasal faizin de ...‘e ödenmesine karar verilmesi gerektiğinin düşünülmemesi ve asıl dosya davalısı Aydın Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı ile birleştirilen dosya davalısı ... kendilerini vekille temsil ettirdiği hâlde lehlerine vekâlet ücreti takdir edilmemesi, doğru görülmediğinden kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl ve birleştirilen davaların kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl davada davacı ... Genel Müdürlüğü vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Asıl davada davacı ... Genel Müdürlüğü vekili temyiz dilekçesinde özetle; irtifak değer düşüklüğü oranının yüksek belirlendiğini, kapitalizasyon faizinin hatalı belirlendiğini, müvekkili idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, faiz türü ve başlangıç tarihinin hatalı olduğunu, belirlenen bedelin yüksek olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Hukuk Usulu Muhakemeleri Kanunu'nun 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmış olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Asıl davada davacı ... Genel Müdürlüğü vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Davacı ... Genel Müdürlüğünden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,