Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/1012 K.2025/11656

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atma bedelinin tahsiline ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın aktif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davaya konu .... ili, .... ilçesi, .... köyü 101 ada 324 parsel sayılı taşınmazın ... Barajı Su Toplama Havzası içinde kalması nedeniyle taşınmaza kamulaştırmasız el atıldığını ileri sürerek tespit edilecek bedelin davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının davaya konu taşınmazı 02.09.2014 tarihinde edindiğini, davaya konu taşınmazın göl mutlak koruma alanında kaldığını, 2B ve içme suyu havzalarında kalan taşınmazın 6292 sayılı Kanun çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği hâlde, satış işleminin yapıldığını, davaya konu taşınmazın satışının geçersiz olduğunu, bu durumun idare tarafından Kırklareli Valiliği Defterdarlık Milli Emlak Müdürlüğüne yazı ile bildirilerek satışın iptali ile tapuda satış öncesi duruma dönülmesi için gereğinin yapılmasının istendiğini, konuyla ilgili olarak değerlendirmelerin sürdüğünü, söz konusu satışın iptali için gerekli her türlü yasal yola başvuracaklarını, bu nedenlerle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 326 ncı maddesi gereğince kural olarak yargılama giderlerinin davada haksız çıkan tarafa yükletilmesi gerektiğini, idarenin dava açılmasına sebebiyet vermediği gibi usulsüz satışı öğrenir öğrenmez yaptığı idari ve adli müracaatlarla hukuka aykırı satışın iptalini sağladığını, Mahkemece aleyhlerine vekâlet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yargılama aşamasında dava konusu taşınmazın "...

Havzası Mutlak Koruma Alanı"nda kaldığının anlaşıldığı ve davacıya yapılan satışın iptali için Maliye Hazinesi tarafından Vize 1.Asliye Hukuk Mahkemesine 2020/167 Esas sayılı dava açıldığı, Maliye Hazinesi ve davacı tarafın dava konusu taşınmazın devri konusunda anlaştığı ve ..... köyü 101 ada 324 parsel sayılı taşınmazın yeniden Maliye Hazinesi adına tapuya tescil edildiği, eldeki davada dava konusu taşınmazın karar tarihi itibarıyla tapu kayıt maliki davacı olmadığından davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verildiği,

Mahkemece davanın reddine karar verilmesinde, Hazinenin 14.03.2019 tarihli ve 94093732 400 Esas, 5858 sayılı yazısının davacıya dava tarihinden sonra 18.03.2019 tarihinde tebliğ edilmesi nedeniyle davacı aleyhine yargılama giderine ve vekâlet ücretine hükmedilmemesinde usul ve kanuna aykırılık görülmediğinden davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin ve ecri misilin tahsili hususundadır.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukukî nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı idare vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3.Davanın konusuz kalması nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. Davalı idare vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının (1.) bendinde yer alan “aktif husumet yokluğu nedeniyle" cümlesinin çıkarılması, yerine "davanın konusuz kalması nedeniyle" cümlesinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,