Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/151 K.2025/11307

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; .... ili, .... ilçesi, .... Mahallesi .... ada 1 parsel sayılı taşınmazın 1903,43 m²lik bölümünün kamulaştırma bedelinin tespitine ve taşınmazın kamulaştırılan kısmının yol olarak tapudan terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın arsa vasfında olduğunu, mahallinde yapılacak keşif sonunda taşınmazın gerçek değerinin bilirkişilerce tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 10.03.2022 tarihli ve 2020/645 Esas, 202285 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 01.06.2022 tarihli ve 2022/1571 Esas, 2022/1647 Karar sayılı kararıyla taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.BOZMA VE BOZADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A.Bozma Kararı 1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan temyiz incelemesi sonucunda; Ordu Büyükşehir Belediye Başkanlığının 04.04.2023 tarihli yazısına göre dava konusu taşınmazın ifraz edilen bölümünün 14.03.2023 tarihinde imar uygulamasına tabi tutulduğu ve düzenleme ortaklık payı oranının 0,3687 olduğu belirtildiğinden dava konusu taşınmazın, hükme esas alınan bilirkişi raporunda emsal karşılaştırması sonucu belirlenen metrekare birim bedelinden belirtilen oranın düşülmesi gerekirken %45 oranında düzenleme ortaklık payı düşülmesi doğru görülmediğinden kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesince ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile uyulan bozma kararı gereğince inceleme ve işlem yapılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedeline karar tarihine kadar faiz işletilmesine karar verildiğini, oysa, ilk kararla hükmedilen bedelin derhal ödenmesine de karar verildiğini, dava konusu taşınmazın çevresinde yapılaşma yoğunluğunun düşük olduğunu, idare tarafından yapılan yol nedeniyle taşınmazın imar planına dahil edildiğini, emsal ile dava konusu taşınmazın üstün ve eksik yanlarının kamulaştırılması esnasında bulunan oranlamanın gerçeklik dışı olduğunu, davacı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın bedelinin oldukça düşük belirlendiğini, yakın konumdaki emsallerin bedelinin daha yüksek olduğunu, arta kalan alana %5 değer azalışı verilmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesi hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı vekilinin tüm, davacı idare vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

3. İlk Derece Mahkemesince verilen son karar tarihi 18.04.2024 olduğu hâlde, karar başlığına 10.03.2022 tarihinin yazılması hatalıdır.

4. Dava dört ay içinde sonuçlandırılmadığından tespit edilen kamulaştırma bedelinden acele el koyma bedeli mahsup edildikten sonra ilk kararla belirlenen bedele 19.04.2021 tarihinden ilk karar tarihi olan 10.03.2022 tarihine, bozma sonrası oluşan fark bedele ise aynı tarihten son karar tarihin olan 18.04.2024 tarihine kadar faize hükmedilmesi gerekirken tüm bedele son karar tarihine kadar faize hükmedilmesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hataların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir

VII. KARAR

Açıklanan sebeple; 1.Davalı vekilinin tüm, davacı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2.Davacı idare vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının karar başlığının karar tarihi bölümünde yazan ''10.03.2022'' tarihinin hükümden çıkartılması, yerine ''18.04.2024'' tarihinin yazılması, İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (2.) bendinin (b) ile gösterilen alt bendinde yer alan ''acele el koyma kararından sonra kalan fark bedeli olan 613.420,37 Türk Lirası'na 19.04.2021 tarihinden itibaren karar tarihine kadar kanuni faiz yürütülmesine,'' ibaresinin hükümden çıkartılması,

yerine ''Tespit edilen kamulaştırma bedelinden acele el koyma dosyasında bloke edilen 161.791,55 TL mahsup edildikten sonra ilk kararla hükmedilen 613.420,37 TL'ye 19.04.2021 tarihinden ilk karar tarihi olan 10.03.2022 tarihine, bozma sonrası oluşan fark bedel olan 116.348,08 TL 'ye ise aynı tarihten son karar tarihi olan 18.04.2024 tarihine kadar yasal faiz işletilmesine'' cümlesi yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Davalıdan alınması gereken 3.033,00 TL temyize başvurma harcından peşin alınan 1.169,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.864,40 TL temyize başvuru harcının alınmasına, davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,