Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/1710 K.2025/12282

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın irtifak hakkı bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonucunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Manisa ili, Alaşehir ilçesi, ... köyü 435 ada 26 parsel sayılı taşınmaza kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilmesi nedeniyle tespit edilecek bedelin davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın süresi içinde açılmadığını, dava konusu taşınmazda değer kaybı olduğu ve davacının zarara uğradığı yönündeki iddiaların doğru olmadığını, enerji nakil hattı geçirilen alanda her türlü faaliyetin yapılması mümkün olduğu gibi hattın herhangi bir tehlike de arz etmediğini, davacının herhangi bir kaybının söz konusu olmadığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; pilon yeri olduğu hâlde, pilon yeri hakkında hüküm kurulmadığını, harcın maktu alınması gerektiğini, vekâlet ücreti verilmesi gerektiğini, bedelin yüksek olduğunu, faizin ıslah tarihinden itibaren işletilmesi gerektiğini ileri sürerek istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile hükme esas alınan bilirkişi raporunda, dava konusu taşınmazın sulu kapama bağ niteliğine göre kapitalizasyon faizinin %4 olarak alınması, aynı kriterlere dayanmayan objektif değer artışı uygulanması taşınmazdan geçen enerji nakil hatlarının geçtiği güzergah ve alanları dikkate alınarak ayrı ayrı uygulanan irtifak oranının uygun olduğu, değerlendirme tarihi olan 2023 yılı dekar başına üretim masraflarıyla hasat dönemindeki ortalama toptan kg satış fiyatının ...

İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünden sorularak çözüme gidilmesi ve cetvelde yer alan üretim giderinin makul sınırlarda olduğu dikkate alınarak değerlendirme yapılmasının doğru bulunduğu, davalı idare tarafından dava konusu taşınmazın üzerinden enerji nakil hattının 04.11.1983 tarihinden sonra geçirildiği belirlendiğinden harcın nispi olarak alınmasının doğru olduğu, davacı pilon yeri talep etmediği için İlk Derece Mahkemesince bu yerle ilgili taleple bağlı kalınarak karar verilmemesinin yerinde olduğu,

kamulaştırmasız el atma kararlarında ıslah dahi olsa faize dava tarihinden itibaren hükmedilmesinin doğru olduğu gerekçesiyle davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın irtifak hakkı bedelinin tahsili hususundadır.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu Manisa ili, Alaşehir ilçesi, ... köyü 435 ada 26 parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca net gelir esas alınarak değer biçilmesi ve yine aynı Kanun'un 11 inci maddesinin son fıkrası uyarınca taşınmaz malın niteliği, tamamının yüzölçümü, geometrik durumu ve enerji nakil hattı güzergâhı dikkate alınarak değer düşüklüğü oranı belirlenmek suretiyle irtifak hakkı karşılığının tespit edilmesi yerindedir.

3. Dava konusu taşınmazın hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda belirtilen özelliklerine ve dosya kapsamına göre uygulanan kapitalizasyon faiz oranı ve objektif değer artış oranı uygun görülmüştür.

4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR