Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/2690 K.2025/14492

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazlar bedelinin tahsili istemine ilişkin davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davacıların maliki olduğu dava konusu Hatay ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 2/B, 23/A, 22/A, 21/B, 21/A, 23/B parsel ile ... Mahallesi 1328, 1369, 1368, 873/A, 873, 1326, 820/A, 821/A, 821/B, 1325, 1367, 1326/A, 821, 916, 917, 820 parsel sayılı taşınmazlara davalı idare tarafından yol çalışması kapsamında kamulaştırmasız el atıldığını ileri sürerek kamulaştırmasız el atılan taşınmazlar bedelinin davalı idareden tahsilini talep etmiştir. Mahkemece dava konusu ... Mahallesi 10 21... parsel (eski ... Mahallesi 873/A parsel) yönünden tefrik kararı verilerek eldeki dosyada yargılamaya devam edilmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; ilk itiraz konusu tüm unsurların ve dava şartlarının değerlendirilerek davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 03.12.2013 tarihli ve 2013/137 Esas, 2013/601 Karar sayılı kararı ile davanın uzlaşma dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin 03.12.2013 tarihli ve 2013/137 Esas, 2013/601 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 18. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonucunda, davanın 18.03.2013 tarihinde açıldığı ve dava tarihi itibarıyla uzlaşmaya başvurulduktan sonra dava açılmasını dava şartı sayan ve kanun maddesinin yürürlükte olmadığı ve kanunun yürürlüğe girdiği tarihte derdest olan davalarla ilgili olarak uzlaşma yoluna başvurulması isteğe bağlı olduğundan ve kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 3 ay içinde kullanılacak bu hakka ilişkin sürenin geçtiği de dikkate alınarak Mahkemece taraflara ait tüm deliller toplanıp oluşacak sonuca göre uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmesi gerekirken yerinde olmayan gerekçe ile davanın usulden reddine karar verilmesi doğru görülmediğinden kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın davacı ... yönünden kısmen kabulüne ve diğer davacılar yönünden kabulü ile dava konusu taşınmazdaki davacılara ait hisselerin tapu kayıtlarının iptali ile davalı idare adına tesciline ve tapudan yol olarak terkinine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; 873 parsel sayılı taşınmazın 15.06.1998 tarihli ve 51 sayılı kamu yararı kararına göre 11.659,92 m²’lik kısmının kamulaştırıldığını, bedelinin 03.11.1998 tarihinde ...Bankasına bloke edildiğini, taşınmaza 21.06.1993 tarihinde el atılmış olup davacılara tebligat yapılmadığını, kamulaştırma usulüne uygun olarak tamamlandığından dava konusu taşınmaza el atılmadığını, uzlaşma dava şartının yerine getirilmediğini, taşınmazın el atma tarihindeki niteliklerinin esas alınarak arazi olarak değer biçilmesi gerektiğini, el atma tarihinin gerekçeli kararda belirtilerek maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, tapu maliki davacılar ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili hususundadır.

2. Değerlendirme 1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) Geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Kanun’un 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki dava konusu Şekere Mahallesi 10 21... parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davalı idare vekilinin temyiz itirazları kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

4. Kamu düzeni gereği dava konusu taşınmazın tapu kaydında davacı ... hissesinde yer alan hacizlerin hükmedilen bedele yansıtılması gerektiğinin düşünülmemesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki; bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden Mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı idare vekilinin temyiz itirazlarının reddine,

2. Kamu düzeni gereği gerekçeli kararın hüküm fıkrasının; (2) numaralı bendinin sonuna “dava konusu taşınmazın tapu kaydında davacı ... hissesinde yer alan hacizlerin hükmedilen bedele yansıtılmasına,” cümlesinin eklenmesi suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,