Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/2723 K.2025/5862

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Suruç Sulh Hukuk Mahkemesinin 24.05.2024 Tarihli ve 2024/174 Esas, 2024/196 Karar Sayılı Kararı Kısıtlı adayının kolluk araştırmasına göre Batman İlinde bakım merkezinde tedavi gördüğünün belirlendiği gerekçesi ile mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiştir.

B. Diyarbakır 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 09.01.2024 Tarihli ve 2023/1475 Esas, 2024/98 Karar Sayılı Kararı Vasi atanması için ihbar evrakının ekinde bulanan hükümlünün vasi atama talepli dilekçesinde cezaevine girmeden önce son adresinin Suruç/Şanlıurfa olduğunu belirtmiş olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 4721 sayılı Kanun’un 411 inci maddesi uyarınca yetkili vesayet dairesinin belirlenmesine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2.4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

3. 4721 sayılı Kanun’un “Vesayet işlerinde yetki” başlıklı 411 inci maddesi şöyledir: “Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.”

4. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yerinin değişmesi” başlıklı 412 nci maddesi şöyledir: “Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez. Yerleşim yerinin değişmesi hâlinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilân olunur." 5. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) "İnceleme Yeri" başlıklı 22 inci maddesinin ikinci fıkrası şöyledir: "İki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin olarak verdikleri kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği takdirde, görevli veya yetkili mahkeme, ilgisine göre bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir."

C. Değerlendirme

Dosya kapsamından, hükümlü hakkında Suruç Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 21.12.2010 tarih, 2010/194 Esas, 2010/343 Karar sayılı kararı ile vasi tayini yapıldığı anlaşılmaktadır. Bu tarihten sonra hükümlünün halen infazının devem ettiği yine dosya içerisinde yer alan müddetnameden de görülmektedir.

Diyarbakır 1 Nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü tarafından hükümlü hakkında bu defa vasi tayini talep edilmesi üzerine Diyarbakır 1. Sulh Hukuk Mahkmesince yetkili Mahkemenin Suruç Sulh Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesi ile yetkisizlik kararı verilmiş olup hükümlü hakkında kısıtlama kararının Suruç Sulh Hukuk Mahkemesince verilmesinden sonra, dosya kapsamından vasi tarafından yapılmış yerleşim yerinin değiştirilesine yönelik izin talebinin ve vesayet dairesince verilmiş bir izin kararının bulunmadığı nazara alındığında vesayet dosyasının takibi ile Suruç Sulh Hukuk Mahkemesi yetkilidir.

III. KARAR