Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/3672 K.2025/16193

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, başvurunun esastan reddine, ek istinaf dilekçesinin ise süreden reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu .. ili, ..., .. Mahallesi 35 87... parsel (eski 5 73... parsel) sayılı taşınmazın tamamının onaylı imar planında yol olarak kalması nedeniyle kamulaştırılmasına karar verildiğini, ancak taşınmaz maliklerinin adresinin tespit edilemediğini, bu nedenle yönetim kayyımı atanması için Edirne 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2023/1139 Esasına kayden açtıkları davada 14.12.2023 tarihli kararla .. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürünün yönetim kayyımı olarak atandığını belirterek taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ile 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesi uyarınca yol olarak terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı taraf süresinde cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporunda taşınmazın değerinin gerçeğe aykırı olarak yüksek tespit edildiğini, taşınmazın değerini olumsuz etkileyecek unsurların hiç değerlendirilmediğini, dolayısıyla bilirkişi raporunun 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesine uygun düzenlenmediğini belirterek kararın kaldırılarak yeniden hüküm kurulmasını veya dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile hükme esas alınan bilirkişi heyeti kök ve ek raporu, dosyadaki bilgi ve belgelerle denetlendiğinde; bilirkişi raporunun 2942 sayılı Kanun'un değer belirlemeye esas düzenlemelerine uygun olduğu, dosya kapsamında dava konusu taşınmaz ve emsale ilişkin kayıtların toplandığı, alınan emsalin uygun olduğu, yapılan kıyasın reel durumu karşıladığı, belirlenen kamulaştırma bedelinin de adil ve hakkaniyete uygun olduğu belirtilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca değer biçilmesi doğru olduğu gibi; üzerindeki yapıya resmi birim fiyatları esas alınıp yıpranma payı düşülerek değer biçilmesinde de bir isabetsizlik görülmemiştir.

3.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukukî nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

4.Buna karşın ava konusu taşınmazın tapu malikine kayyım tayin edilerek taraf teşkili sağlandığından kamulaştırma bedelinin kayyıma ödenmesine karar verilmesi gerekirken davalıya ödenmesine karar verilmesi bozmayı gerektirir.

5. Dava 4 ay içinde sonuçlandırılmadığından tespit edilen kamulaştırma bedeline 19.04.2024 tarihinden karar tarihi olan 26.09.2024 tarihine kadar yasal faiz işletilmesi gerekirken infazda tereddüt olacak şekilde faizin bitiş tarihinin gösterilmemesi doğru değildir.

Ne var ki bu hataların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davacı idare vekilinin temyiz itirazlarının reddine,

2.Kamu düzeni gereğince yapılan incelemede; temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. İlk Derece Mahkemesinin kararının hüküm fıkrasının; (1) numaralı bendinde geçen "davalılara hisseleri oranında" ibaresinin hükümden çıkartılması, yerine "davalılar kayyımına" ibaresinin yazılması, aynı bentte geçen "tarihinden itibaren" ibaresinden sonra gelmek üzere "karar tarihi olan 26.09.2024 tarihine kadar" ibaresi eklenmek suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Davacı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,