Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/3944 K.2025/7901

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Fethiye 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) 11.09.2019 Tarihli ve 2019/208 Esas Sayılı Ara Kararı Dosya kapsamına göre davacı taraf dava neticesinde tazminat alacağını alamama ihtimaline binaen ihtiyati haciz talebinde bulunmasına rağmen davalıların mal kaçırma veya işyerlerinin kapanması gibi durumların varlığına ve davacının alacağının semeresiz bırakılma ihtimali olduğuna dair somut bir iddia ve bu iddiayı destekler mahiyette mahkemeye kanaat getirecek deliller gösteremediği gerekçesiyle davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiş, karar davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

B. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin 29.11.2019 Tarihli ve 2019/3443 Esas, 2019/1766 Karar Sayılı Kararı Maddi ve manevi tazminat talebine ilişkin davada ihtiyati hacze ilişkin yasal koşulların somut olayda oluşmaması nedeniyle ihtiyati haciz talebinin reddine dair kararda bir isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

C. Fethiye 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) 20.11.2024 Tarihli ve 2022/136 Esas, 2024/644 Karar Sayılı Kararı Davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karar taraf vekillerince vekillerince istinaf edilmiştir.

D. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesinin 20.01.2025 Tarihli ve 2025/132 Esas, 2025/85 Karar Sayılı Kararı

Eldeki davanın, Fethiye 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/136 Esas sayısıyla açıldığı, ilk derece mahkemesinin 20.11.2024 tarihli gerekçeli kararına karşı istinaf başvurusunda bulunulması üzerine dosyanın gönderildiği, ancak Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun 17.07.2024 tarih ve 943 sayılı kararına göre, Denizli Bölge Adliye Mahkemeleri'nin 02.09.2024 tarihinden itibaren faaliyete geçirilmesine karar verilmiş olup, yargı çevrelerinde bulunan ilk derece mahkemelerince bu tarihten sonra verilecek kararlar hakkında, istinaf incelemesinin Denizli Bölge Adliye Mahkemeleri tarafından yapılması gerektiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

E. Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesinin 07.03.2025 Tarihli ve 2025/492 Esas, 2025/395 Karar Sayılı Kararı Denizli Bölge Adliye Mahkemesinin faaliyete geçmesinden önce dosyada verilen ara kararın İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi tarafından inceleme konusu yapıldığı, dolayısıyla 5235 sayılı Kanun'un Ek Madde 1/1 hükmü uyarınca sonraki istinaf incelemelerinin de, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi tarafından yapılması gerektiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, istinaf incelemesinde yetkili bölge adliye mahkemesinin belirlenmesi istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 694 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (694 sayılı KHK) 136. maddesi ile 5235 sayılı Kanun'a eklenen "Yargı çevresinin değişmesi" başlıklı Ek madde 1 şöyledir:

“Bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinin 25 inci madde uyarınca değişmesi halinde, bu değişikliğin uygulanması için Resmî Gazetede belirlenen tarihten önce ilk derece mahkemelerince verilen kararların istinaf incelemesinde, karar tarihi itibarıyla yetkili bölge adliye mahkemelerince yargı çevresinin değiştiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilemez. Yargı çevresinin değiştirilmesinden önce istinaf incelemesinden geçen dosyalar, yeniden istinaf incelemesine konu edilmesi halinde de ilk incelemeyi yapan bölge adliye mahkemesince sonuçlandırılır.”

C. Değerlendirme

Somut olayda, Fethiye 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) 11.09.2019 tarihli ihtiyati haciz talebinin reddine ilişkin ara kararının istinaf edilmesi üzerine, incelemenin İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesince yapılarak, 29.11.2019 Tarihli ve 2019/3443 Esas, 2019/1766 Karar sayılı kararıyla istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin karar verildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda uyuşmazlığın İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR