Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/4120 K.2025/14300

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı düzeltilerek yeniden hüküm kurulması suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; İstanbul ili, ..., ... Mahallesi 1007 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkinini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı taraflarca cevap dilekçesi sunulmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, kamulaştırma bedelinin tespiti ile bu bedelin bloke ettirilerek davalı taraflara derhal ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile yol olarak terkinine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; bedelin yüksek belirlendiğini, aynı bölgede benzer çok sayıda arazi bulunduğunu, arazi darlığı olmadığını, objektif değer artış oranının yüksek alındığını, kapitalizasyon faiz oranının % 5 olarak uygulanması gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, aynı amaçla yapılan kamulaştırma nedeniyle ..., ... mahallesi, 6783 parsel sayılı taşınmazın değerinin 19.06.2018 tarihi itibariyle, %3 kapitalizasyon faiz oranı ile 139,81TL belirlendiğini, aynı proje nedeniyle kamulaştırılan ..., ...

Mahallesi 2580 parsel sayılı taşınmazın 24.06.2020 tarihi itibarıyla çıplak değerinin 102,19 TL/m², %45 oranında objektif değer artış oranı ilave edilerek 148,17TL/m² belirlendiğini, bu durumda Mahkemece kabul edilen 251,60 TL/m² birim fiyatın yüksek olduğunu, bu nedenle 25.03.2022 tarihli bilirkişi heyeti raporu esas alınarak taşınmazın çıplak metrekare fiyatının 2020 yılı verilerine göre buğday-kavun münavebesine göre 111,82 TL bulunarak objektif değer artış oranı % 45 kabul edilerek kamulaştırmaya esas birim fiyatının 162,14 TL hesaplandığı,

buna göre kamulaştırılan kısmın bedelinin 222.848,45TL olarak taşınmazın arta kalan kısmında değer kaybı oranı %15 kabul edilerek 71.153,03TL değer düşüklüğü bedeli belirlendiği, buna göre toplam kamulaştırma bedelinin 294.001,48TL kabul edildiği,

ayrıca fark kamulaştırma bedeline 2942 sayılı Kanun’un 10 uncu maddesinin dokuzuncu fıkrası gereğince davanın açıldığı tarihten 4 ay sonrasından başlamak üzere yasal faiz uygulanması gerekeceğinden Mahkemece fark bedele uygulanacak faizle ilgili hükümün de hatalı olduğunu belirterek davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı düzeltilerek yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ile resen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması talep edilmiştir.

C.Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Arazi niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca gelir metodu esas alınarak değer biçilmesi, adil ve hakkaniyete uygun olarak tespit edilen bedelin davalı tarafa ödenmesi, dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile yol olarak terkinine karar verilmesi yerindedir.

3. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukukî nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davacı idare vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

4. ... Müdürlüğü Parsel Sorgu Uygulaması ve UYAP sisteminde bulunan ... ve ... Bilgi Sistemi (TAKBİS) kayıtları üzerinden Dairemizce edinilen bilgiye göre; dava konusu 4.300,00 metrekare yüzölçümlü 1007 parsel sayılı taşınmazın 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun ( 3402 sayılı Kanun) 22 nci maddesinin (a) fıkrası uyarınca 30.05.2022 tarihinde yapılan kadastro yenileme çalışmaları sonucunda pasife alınıp, 71 67... parsel numarasını aldığı, alanının ise 3.804,40 metrekareye düştüğü anlaşılmıştır.

5. Bu durumda, ada ve parsel numarası ile alanı değişen davaya konu taşınmazın güncel tapu kayıtları getirtilip, kadastro yenileme işlemleri sonrasında kamulaştırma planında revizyon yapılıp yapılmadığı davacı idareden sorulup, güncel kamulaştırma planı dosyaya eklendikten sonra, fen bilirkişisi eşliğinde mahallinde keşif yapılmak suretiyle kamulaştırılan ve kamulaştırılan bölümden arta kalan alan net bir şekilde tespit edilerek bedeli belirlenmek suretiyle güncel tapu bilgileri üzerinden hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davacı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2.Davacı idare vekilinin temyiz isteminin kısmen kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın 6100 sayılı Kanun'un 373 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,