Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/5250 K.2025/18838

Taraflar arasındaki taşınmazın tapu kaydının mahkeme kararı ile iptalinden kaynaklanan zararın 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 1007 nci maddesi uyarınca tazmini istemine ilişkin davada İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vekilince istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin .. ili, .. ilçesi, .. Köyü, 1349 parsel sayılı taşınmazın dayanak tapu kaydı olan .. köyü 1055 parsel sayılı taşınmazın “orman sayılmayan yer olarak” 14.09.1968 tarihinde bedeli tahsil edilerek satıldığını, 1988 yılında 6 nolu Orman Kadastro Komisyonu çalışmaları sonucu 9424,00 m²lik kısmının 2B uyarınca Hazine adına orman sınırları dışına çıkartıldığını, 7016 m²lik kısmı orman sayılmadığını ve kalan 49.360,00 m²lik kısmın orman olarak sınırlandırıldığını, bu işlemlere ilişkin yapılan yargılama sonucunda orman sınırları içerisine alınan 49.360,00 m²lik kısmın tapusunun iptali ile "orman" vasfı ile Hazine adına tesciline karar verildiğini belirterek 49.360,00 m²lik kısmın bedelinin davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın evveliyatı itibarıyla kesinleşmiş orman sınırları içerisinde iken, bölgede gerçekleştirilen kadastro çalışmaları sırasında 1349 parsel sayılı taşınmazın 1968 yılında toprak tevzi yoluyla davacı adına tescil edildiğini, daha sonra yapılan hatalı bu işlemden dönüldüğünü, yapılan hatalı işlem sonucu davacı tarafın yıllarca semerelerinden faydalandıklarını ve üzerinde zirai faaliyette bulunmakla kazanç sağladığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; belirlenen bedelin düşük olduğunu, dava dilekçesi ile de talep edildiği üzere dava konusu taşınmazın dava tarihindeki değerinin tespiti gerekirken tapu iptal ve tescil kararının kesinleşme tarihi itibarıyla bedele hükmedilmesinin hatalı olduğunu, dava tarihindeki değerin tespitine yönelik itirazlarının karşılanmadığını, bilirkişi raporunda sunmuş oldukları ..

263 parselin 26.06.2008 tarihli satışının emsal olarak incelenmediğini, bu emsalin Yargıtay denetiminden geçtiğini, yapılan mukayesenin kabul edilemeyeceğini, emsal alınan ..

795 parselin uygun olmadığını, hisse satışı olması ve satış tarihi itibarıyla uygun olmadığını, 2013 tarihinde açılan davada 2024 tarihinde istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş olup hükmedilen tazminat bedelinin enflasyon karşısında değer kaybettiğini, karar kesinleşmeden bedelin ödenmiyor olması sebebiyle de alınacak bedelin enflasyon karşısında etkisizleştiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve husumet itirazlarının dikkate alınmadığını, dava konusu taşınmazın 1944 yılında kesinleşen orman kadastrosunda orman sınırları içinde kaldığı sabit olup davacı tarafça taşınmaz bu tarihten sonra 14.09.1968 tarihinde satın alınmış olup taşınmazın satın alındığı tarihten önce söz konusu sınırlandırmanın yapıldığı gözönüne alındığında davacının iyiniyetli olmadığını,

taşınmazın satın alındığı tarihte orman vasfı ile sınırlandırıldığını bilmediği kabul edilse dahi davacının maliki olduğu dönemde 04.07.1988 tarihinde yapılan aplikasyon ve 2B çalışmalarına da davacı tarafından itirazda bulunulmadığını, davanın zamanaşımı yönünden reddi gerektiğini, ıslah yoluyla ileri sürülen zamanaşımı define yönelik Mahkemece bir karar verilmediğini, tazminata hak kazandığının kabulü halinde ise gerçek bedelinin tespiti gerektiğini, davacı taraf davaya konu taşınmazı toprak tevzii suretiyle edinmiş olmakla talebin bu kapsamda değerlendirilmesi gerekip bedel ödenmediği esas alınarak tazminata hükmedilmemesi gerektiğini,

hükme esas alınan bilirkişi raporlarına karşı itirazlarının dikkate alınmadığını, taşınmazın niteliğinin doğru tespit edilmediğini, değerlendirme tarihi itibarıyla arsa niteliğinde olmayan taşınmaza arazi olarak değer biçilmesi gerektiğini, taşınmazın belediye hizmetlerinden yararlandığı belirtilmişse de orman vasfında olması sebebiyle hangi hizmetlerden yararlandığının anlaşılamadığını, emsal alınan taşınmazın uygun olmadığını, 25.08.2019 tarihli raporla çelişki oluşturduğunu, dava konusu taşınmaz ile emsalin emlak vergi değerlerinin karşılaştırılmadığını, davacı tarafın ıslah dilekçesinin zamanaşımına uğradığını,

ıslah edilen miktar için faiz işletilmesinin hatalı olduğunu, gerekçeli kararda taraflar için hesaplanmış vekâlet ücretlerinin hatalı olduğunu, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamından, davacıların murisi ...'nun 14.09.1968 yılında satış suretiyle edindiği .. .. köyü 1349 sayılı parsel hakkında Hazinenin orman iddiasıyla açmış olduğu tapu iptal ve tescil davasının Gebze 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/393 Esas, 2009/519 Karar sayılı dosyasında yapılan yargılama sonunda taşınmazın 49.360,00 m²lik bölümünün tapu kaydının iptal edilerek orman vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline karar verildiği,

kararın 13.04.2011'de kesinleştiği anlaşılmakla, İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne dair verilen 2013/228 Esas sayılı ilk karara karşı davalı ... vekili tarafından yapılan istinaf başvurusu üzerine dava konusu taşınmazın tapu iptal tarihi itibarıyla vasfının belirlenmediği, tapu iptal tarihi itibarıyla taşınmazın niteliğine uygun araştırma yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın mahkemesine iadesine karar verildiği,

kaldırma kararından sonra dosya kendisine iade edilen İlk Derece Mahkemesince Tapu Müdürlüğü ile Belediye Başkanlığı ve İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünden gerekli kayıt ve belgeler celbedilerek yeniden yapılan keşif ve alınan kök ve ek bilirkişi kurulu raporları ile kaldırma nedenlerinin karşılanmış olmasına, değerlendirme tarihi itibarıyla vasfı arsa olarak belirlenen taşınmazın değerinin resmî veriler ışığında emsal satış yöntemiyle belirlenmesine,

tapu iptal tarihi itibarıyla değerlendirme yapılmasında herhangi bir isabetsizlik bulunmamasına göre Mahkemece verilen karar usul ve kanuna uygun olup delillerin takdirinde herhangi bir isabetsizlik bulunmadığından taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesince özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, 4721 sayılı Kanun’un 1007 nci maddesi uyarınca tazminat istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Buna karşın, kamu düzeni uyarınca yapılan incelemede dava konusu taşınmazın tapu kaydı üzerinde bulunan ipotek şerhinin hükmedilen bedele yansıtılmaması bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; 1. Taraf vekillerinin temyiz itirazlarının reddine,

2. Kamu düzeni uyarınca, temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının ayrı bir bendi olarak "Dava konusu taşınmazın tapu kaydı üzerinde bulunan takyidatların hükmedilen bedele yansıtılmasına" cümlesinin eklenmesi suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, davacılar ... vd.'den peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine,