Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/6253 K.2025/8786

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Sarıkaya Asliye Hukuk Mahkemesinin 04.03.2025 Tarihli ve 2025/49 Esas, 2025/76 Karar Sayılı Kararı Davalının yerleşim yerinin Ankara olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Ankara 31. Asliye Hukuk Mahkemesinin 21.04.2025 Tarihli ve 2025/151 Esas, 2025/201 Karar Sayılı Kararı

Somut olayda kesin yetkinin olmadığı, davacı kendi yerleşim yerinde dava açabileceği gibi haksız fiilin gerçekleştiği veya zarar görme ihtimalinin bulunduğu yerlerde de açabileceği, davalının yerleşim yeri mahkemesi ise zaten genel yetki kuralı içinde değerlendirildiği, eldeki davada haksız fiilin internet yayını ile yapıldığı, bu durumda internet erişimi sağlanabilen her yer davacının zarar göreme ihtimali olan yer olarak kabul edilmemesi gerektiği, davanın açıldığı yerde internet erişimi sağlandığı bilindiğine göre yetkili olmadığını söyleme olanağının olmadığı,

yetkili mahkemeyi belirleme hakkı davacıda bulunduğuna göre davanın açıldığı mahkemenin yetkisizlik kararı vermesinin doğru olmadığı, davalının yetki itirazı olsa dahi seçim hakkı davacıda olduğuna göre yine işin esasına girilerek karar verilmesi gerektiği, kaldı ki eldeki davada da davalıya dava dilekçesi dahi tebliğ edilmeden karar verildiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, manevi tazminat istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı Bölge Adliye Mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 6100 sayılı Kanun’un “Genel yetkili mahkeme” başlıklı 6 ıncı maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.”

3. 6100 sayılı Kanun’un “Haksız fiilden ... davalarda yetki” başlıklı 16 ncı maddesi şöyledir: “Haksız fiilden ... davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir.”

4. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) “Manevi tazminat” başlıklı 56 ncı maddesi şöyledir: “Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir.

Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir. ” 5. 6098 sayılı Kanun’un “Kişilik hakkının zedelenmesi” başlıklı 58 inci maddesi şöyledir: “Kişilik hakkının zedelenmesinden zarar gören, uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat adı altında bir miktar para ödenmesini isteyebilir. Hâkim, bu tazminatın ödenmesi yerine, diğer bir giderim biçimi kararlaştırabilir veya bu tazminata ekleyebilir; özellikle saldırıyı kınayan bir karar verebilir ve bu kararın yayımlanmasına hükmedebilir. ”

C. Değerlendirme

1. Bir davada, birden fazla yetkili mahkeme bulunması halinde yetkili mahkemeyi seçme hakkı davacıya aittir. Davacı, yetkisiz bir mahkemede dava açmışsa, seçme hakkı itiraz eden davalıya geçer, davalının bildirdiği yetkili mahkemede davanın görülmesi gerekir. Yetki itirazının dinlenebilmesi için, davalı itirazında yetkili mahkemenin gösterilmesi zorunludur. Davacı, genel ve özel yetki kurallarına göre, kendisine verilen seçimlik hakkını yasaya uygun kullanmaz ise seçim hakkı davalıya geçer. Seçim hakkı kullanılırsa davalının bildirdiği yetkili mahkemeye dosyanın gönderilmesine karar verilir. Yetkisizlik kararında, yetki itirazında bildirilmemiş olan mahkemenin yetkili olduğuna karar verilemez.

2. Dosya kapsamından, haksız ... niteliğindeki kişilik haklarına saldırıdan kaynaklanan manevi tazminat istemine ilişkin davada kesin yetki kuralının bulunmadığı ve usulüne uygun süresinde bir yetki itirazı olmadığı tespit edilmekle bu durumda davanın ilk açıldığı mahkeme yetkili hale geleceğinden uyuşmazlığın, davanın ilk açıldığı yer mahkemesi olan Sarıkaya Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Sarıkaya Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,

.