Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/8781 K.2025/15888

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın .. 2. Organize Sanayi Bölgesi Tüzel Kişiliği adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; .. ili, .. ilçesi, .. köyü, Köy altı mevkii, 21 59... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın .. 2. Organize Sanayi Bölgesi adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalılar ... vd. vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu taşınmazın arsa niteliğinde olduğunu, taşınmazın Organize Sanayi Bölgesi sınırları içerisinde kaldığını ve belediye alt ve üst yapı hizmetlerinden faydalandığını, davacı tarafın belirlemiş olduğu kamulaştırma bedelinin emsal taşınmazlar göz önünde bulundurulduğunda düşük olduğunu beyan ederek dava konusu taşınmazın değerinin arsa olarak belirlenecek gerçek değerinin müvekkilleri hisseleri oranında ödenmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkiline ait taşınmazın tarla niteliğinde olmadığını, arsa niteliğinde olduğunu, davacı tarafın taşınmaz için belirlediği bedelin çok düşük olduğunu, taşınmazın değeri tespit edilirken objektif değer artışı ve kapitalizasyon faizinin dikkate alınması gerektiğini, taşınmaz üzerindeki ağaç bedellerinin ve muhdesat değerinin dikkate alınması gerektiğini beyan ederek hakkaniyete uygun kamulaştırma bedelinin tespit edilmesini, yargılama gideri ile ücreti vekâletin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırma bedelinin tespiti ile bu bedelin davalı tarafa ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile .. 2. Organize Sanayi Bölgesi adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle. Kıymet Takdir Komisyonu tarafından davalı tarafa teklif edilen bedel ile Mahkemece hükmedilen kamulaştırma bedeli arasında ciddi bir fark bulunduğunu, dava konusu taşınmazın tarla vasfında olduğunu; ancak yerel mahkemece arsa vasfında değerlendirildiğini, ..

Belediye Başkanlığı tarafından dava konusu parselin belediye mücavir alanı içerisinde meskun mahalde kaldığının, yol, su, elektrik ve diğer belediye hizmetlerinden yararlandığının belirtildiğini, belediyenin vermiş olduğu cevabın gerçeklikten ve objektiflikten uzak olduğunu, keşif heyetinin dahi girmekte ve keşif yapılmasının oldukça zor olduğu,

araçla girmenin zor hatta mümkün olmadığı yerlere yol, su, elektrik ve diğer belediye hizmetlerinden yararlandığından bahsedilmesinin gerçeklikle bağdaşmadığını, taşınmazın resmî kayıtlarda tarla vasfında kayıtlı olmasına ek olarak malikler tarafından da tarla olarak kullanıldığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalılar ... vd. istinaf dilekçesinde özetle; sunmuş oldukları emsal taşınmazların değerlendirilmediğini, Mahkemece iki heyetle birlikte aynı saatlerde keşfe çıkıldığını, dolayısı ile de heyetler tamamen oluşmadan 2-3 bilirkişi bir parsele, 2-3 bilirkişi başka parsele, hakim yanında bulunan 2-3 bilirkişi ile başkaca parsellere keşif yapmak için dağıldığından birden fazla dosyası bulunan avukatların ve avukatlar ile birlikte keşif mahallinde bekleyen maliklerin usulüne uygun yapılmayan keşifler esnasında ne taşınmazın nitelikleri,

ne taşınmaz üzerinde bulunan muhdesatlar ile ilgili açıklama ve keşif heyetine bunları gösterebilme hakkını kullanamadıklarını, bu durumda da bilirkişi raporlarının nerede ise tamamının dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan muhdesat, bina ve sair unsurlar yönünden eksik ve hatalı hazırlanmasına sebep olduğunu, birbirine bitişik parsellerde birbirinden çok farklı rakamlar tespit edildiğini, bilirkişilerin emsal aldığı taşınmaz ile dava konusu taşınmazları karşılaştırdıkları karşılaştırma tablolarında da emsal taşınmazın konumu, imar durumu,

yola yakınlığı vs. puanlama ile oluşturulan puan sabit tutulmayarak her bir dosyada sanki emsal taşınmaz farklılık gösteriyormuş gibi farklı puanlamalar kullanılarak bitişik parsellerde bile farklı metrekare değerleri bulunmasına sebep olunduğunu, dava konusu taşınmazın üzerinde bulunan muhdesatların ya eksik ya da hiç tespit edilmediğini, yargılamanın başlamasından itibaren ..

Belediyesinin birden farklı ve çelişkili imar durumu bilgi yazıları göndermek suretiyle yargılamayı da olumsuz etkilediğini, 12.12.2022 tarihinde ..

Büyükşehir Belediye Meclisi tarafından onaylanan ve dosyaların karara çıkmasını takip eden 10. gün askıya çıkarılan 1/1000 lik imar planlarının yargılamadan gizlendiğini ve mahkemeye bu konuda bilgi verilmediği için mağduriyet yaşanmasına sebep olduğunu, verilen kararın usul ve kanuna aykırı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

3.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişi raporunda emsal kabul edilen taşınmazın uygun olmadığını davaya konu taşınmazın arsa olarak kabul edilmesi gerektiği beyan edilmesine rağmen davaya konu taşınmazın bedel tespiti yapılırken tarla vasfındaki taşınmazın emsal olarak kabul edilmesinin çelişki içerdiğini, emsal olarak arsa vasfındaki taşınmazın dikkate alınarak rapor tanzim edilmesi gerektiğini, bilirkişi raporundaki değer tespitine esas karşılaştırma tablosunun somut değerlendirmeler içermediğini, bilirkişi raporunda davaya konu taşınmaz için düşük bir metrekare değeri belirlendiğini,

bilirkişi ek raporunda karşılaştırma tablosundaki oranların değiştirilerek taşınmaz için kök rapordaki belirlenen bedelden daha düşük bir bedel belirlenmesinin hakkaniyete, usul ve kanuna aykırı olduğunu, davaya konu taşınmaz üzerinde ağaçlar bulunmasına rağmen bilirkişi raporunda ağaç bedelinin hesaplanmamasının hatalı olduğunu, yerel mahkeme tarafından kamulaştırma bedeli tespit edilirken mevcut enflasyon durumunun göz ardı edilmesinin müvekkilinin mülkiyet hakkının ihlali niteliğinde olduğunu,

mahkemece her bir davalı yönünden ayrı ayrı vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken tek bir vekâlet ücretine hükmedilmesinin usul ve kanuna aykırı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın 1/5000 ölçekli ... Planında, organize sanayi bölgesi alanında kaldığı, Dairelerince Kadastro Genel Müdürlüğünün parsel sorgulama sistemi üzerinden yapılan incelemedeki konumu da dikkate alındığında, arsa vasfında kabul edilerek emsal karşılaştırma yöntemiyle kamulaştırma bedelinin tespit edilmesinde isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle tarafların istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalılar ... vd. vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

3.Davalı ... vekili vd. vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Taraflardan peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,