Yargıtay 6. Ceza Dairesi E.2008/5720 K.2011/35696

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

I- Sanık ...'ın yakınanlar ... ve ...'ya yönelik hırsızlık, mala zarar verme suçları ile yakınan ...'ya yönelik konut dokunulmazlığını bozma suçundan kurulan hükümlerin temyiz incelemesinde:

Adli sicil kaydına göre kasıtlı suçtan hükümlülüğü bulunan sanık ... hakkında, 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanununun 23.maddesi yollamasıyla, hükümden sonra 08.02.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5728 sayılı Yasanın 562.maddesi ile değişik 5271 sayılı CMK’nın 231/5-14.maddesinin uygulama olanağı bulunmadığı anlaşılmakla yapılan incelemede:

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hâkimin takdirine göre, sanık ... savunmanının temyiz itirazları yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle sanıklar hakkındaki usul ve kanuna uygun bulunan hükmün tebliğname gibi ONANMASINA, II- Sanık ... hakkında suç eşyasını satın alma ve sanık ... hakkında yakınan ...’a yönelik konut dokunulmazlığını bozma suçlarından kurulan hükümlerin temyiz incelemesine gelince:

1- Sanık ... için konut dokunulmazlığını bozma suçundan;

Uzlaşma kurumu uyuşmazlığın yargı dışı yolla ve fakat adli makamlar denetiminde çözümlenmesini amaçlayan bir yöntemdir. İlk kez 5237 sayılı TCK.nun 73/8 ve 5271 sayılı Kanunun 253, 255.maddelerinde yerini bulmuş, kanundaki düzenleme yeterli olmaması ve uygulamanın sınırlı olması nedeniyle 5560 sayılı Kanun ile 73/9.maddesi yürürlükten kaldırılmak suretiyle uzlaşma kurumu tümüyle Ceza Muhakemesi Kurumu haline getirilmiştir.

CMK.nun 253-254. maddelerinde değişiklikle alanı genişletilirken yöntemi ile de taraflara uzlaşma teklifi kural olarak C.Savcısı tarafından veya C.Savcısının talimatı üzerine adli kolluk görevlisince kişiye uzlaşmanın mahiyeti ve uzlaşmayı kabul veya reddedilmesinin hukuki sonuçları anlatılarak yapılması olanaklı kılınmıştır.

İncelenen dosyada, 5560 sayılı Yasa ile değişik 5271 sayılı CMK.nun 253.maddede öngörülen yöntemlere uygun yakınana yapılmış bir uzlaşma teklifinin bulunmadığı dikkate alınmadan yakınanın kollukta uzlaşmak istemediğine ilişkin beyanı ile yetinilip duruşmaya devamla yazılı şekilde karar verilmesi,

2- Sanık ... hakkında suç eşyasını satın alma suçu yönünden;

Sanık hakkında kurulan mahkumiyet hükmünün hukuki sonuç doğurmamasını ifade eden ve doğurduğu sonuçlar itibariyle karma özelliğe sahip bulunan hükmün açıklanmasının geri bırakılması kurumu pozitif bir hukuk normu olarak (önce 5395 sayılı Çocuk Koruma Yasası, sonra çocuk ve yetişkinleri eşit konuma getiren 5560 sayılı ve 5728 sayılı Yasa ile değişik CMK'nun 231. maddesinde anlamını bulmuştur.

Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasının koşulları;

a) Suça ilişkin koşullar;

1- Yapılan yargılama sonucunda, sanık hakkında mahkûmiyet hükmü tesis edilmeli ve hükmolunan ceza ise iki yıl veya daha az süreli hapis veya adli para cezasından ibaret olmalıdır.

2- Suç, Anayasanın 174. maddesinde güvence altına alınan İnkılâp Yasalarında yer alan suçlardan bulunmamalıdır.

3- 01.03.2008 tarihinden itibaren işlenen suçlarda ise, suçun ayrıca 3713 sayılı Yasa ile 1632 sayılı Yasa kapsamında yer alan suçlardan olmaması gerekmektedir.

b) Sanığa ilişkin koşullar;

1- Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış olması,

2- Suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın, aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tamamen giderilmesi,

3- Mahkemece, sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışları göz önünde bulundurularak, sanığın yeniden suç işlemeyeceği hususunda kanaate ulaşılması gerekmektedir.

Tüm bu koşulların bulunması halinde, mahkemece hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilecektir. Anılan koşullar objektif ve sübjektif kriterleri içermektedir. Hüküm tarihi itibariyle yürürlükte olan 5560 sayılı Yasa ile değişik 5271 sayılı CMK’nun 231/14. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılması koşullarının şikayete tabi suçlar açısından geçerli olması ve mahkemece de sanığa yüklenen suçun şikayete tabi olmaması nedeniyle hükmün açıklanmasının geri bırakılması hükümlerinin bu nedenle uygulanamayacağını belirtmiş ise de; hüküm tarihinden sonra yürürlüğe giren ve sanık lehine düzenleme getiren 5728 sayılı Yasa ile değişik CMK.nun 231.maddesinin yeniden değerlendirilmesi lüzumu,