Yargıtay 6. Ceza Dairesi E.2016/4248 K.2016/6253

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Cezayı aleyhe değiştirememe yasağı öğreti ve uygulamada; "temyiz davası yalnızca sanık veya müdafii ya da sanık lehine Cumhuriyet savcısı veya sanığın eşi yada yasal temsilcisi tarafından açıldığında hükümde yaptırımın türü ve ağırlığı bakımından sonucu sanığın aleyhine ağırlaştırıcı, diğer bir anlatımla aleyhe sonuç verici düzeltmelerin yapılamaması veya kurulacak yeni hükümdeki cezanın sanığın aleyhine olarak ilk hükümden daha ağır olamaması" şeklinde tanımlanmaktadır.

Cezayı aleyhe değiştirememe yasağı, hükmün temyiz incelemesine başlarken, bakış açısını belirleyen bir usul kuralı olduğu gibi, bozmadan sonraki aşamada da ceza miktarının sınırını belirleyen bir yargılama ilkesidir. Bu sebeple temyiz incelemesinde öncelikle temyizin lehe veya aleyhe mi olduğu tespit edilip, inceleme buna göre yapılmalı ve sanık lehine tecelli eden bir hatanın doğuracağı hukuki neticeler aleyhte başvuru bulunmadıkça değiştirilmemelidir.

Anılan kural, 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen yürürlükte bulunan 326. maddesinin 4. fıkrasında; "Hüküm yalnız sanık tarafından veya onun lehine Cumhuriyet savcısı veya 291. maddede gösterilen kimseler tarafından temyiz edilmişse, yeniden verilen hüküm, evvelki hükümle tayin edilmiş olan cezadan daha ağır olamaz" şeklinde kanuni düzenlemeye dönüştürülmüştür. Buna göre ceza hukukumuzda genel anlamda bir kazanılmış hak kavramından bahsedilemeyeceği, yalnızca 1412 sayılı CMUK’nun 326. maddesinin son fıkrası uyarınca sınırlı biçimde uygulanabilecek olan "cezayı aleyhe değiştirememe" veya "aleyhte düzeltme yasağı"nın söz konusu olduğunun kabulü gerekmektedir.

Bu kuralla ilgili olarak 01.06.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 307/4. maddesinde ise; "Hüküm yalnız sanık tarafından veya onun lehine Cumhuriyet savcısı veya 262. maddede gösterilen kimselerce temyiz edilmişse yeniden verilen hüküm önceki hükümle belirlenmiş olan cezadan daha ağır olamaz" düzenlemesine yer verilmiştir.

Aleyhe değiştirme yasağı münhasıran “cezalar” ile ilgili ve sınırlı olup, fiilin nitelendirilmesinde ve suç adının belirlenmesinde geçerli değildir.

Oluş ve dosya içeriğine göre yapılan incelemede;

21.12.2012 tarih ve 2012/2237 esas numaralı iddianamenin 5237 sayılı TCK'nın 82/1-c,i,35,107 ve 174/1. sevk maddeleri ile kamu davası açıldığı,

......07.02.2014 gün ve 2012/249-2014/54 sayılı kararı ile kasten öldürmeye teşebbüs suçunu yağmaya dönüştürerek TCK'nın 149/1- a,b,c,h,35,62. maddeleri ile 7 yıl 6 ay hapis cezasına mahkum ettiği,

Sanıklar savunmanlarının açtığı temyiz davası üzerine inceleme yapan ..... 24.06.2015 gün ve 2015/1082-41806 sayılı ilamı ile ek savunma hakkı verilerek kasten öldürme suçunun yasal unsurları itibariyle yağma suçuna dönüşmesi mümkün olmayıp, yağma suçundan iddianame düzenlendikten sonra yargılama sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiği belirtilerek bozma kararı verildiği,

Bu bozma üzerine 25.11.2015 tarih ve 2015/2130 esas sayılı iddianamenin 5237 sayılı TCK'nın 149/l-a,b,c,h sevk maddesi ile ayrı bir dava açıldığı,

.....24.03.2016 gün ve 2015/215-2016/95 sayılı kararı ile sanıklar hakkında, kasten öldürme suçundan beraat, TCK'nın 149/l-a,b,c,h, 35,62. maddeleri gereğince 8 yıl 9 ay hapis cezası verdiği ve bozma ilamı öncesi sanık aleyhine temyiz bulunmadığı belirtilerek CMUK 326/son maddesi uyarınca kazanılmış hakkı göz önüne alınıp 7 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verdiğinin anlaşılması karşısında;

Açılmayan bir dava ile verilen ceza yok hükmünde olduğundan, bu bağlamda kazanılmış haktan bahsedilemeyeceği gözetilmeden CMUK 326/son maddesine yanlış anlam verilerek yazılı şekilde uygulama yapılması,