Yargıtay 6. Ceza Dairesi E.2024/5099 K.2025/7393

Yapılan ön inceleme neticesinde; sanıklar hakkında kurulan hükümlerin temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, temyiz istemlerinin süresinde olduğu, temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, Sanık ... müdafinin duruşmalı inceleme talebinin, 7079 sayılı Kanun'un 94. maddesi ile değişik 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 299/1. maddesi gereği takdiren reddine karar verilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKİ SÜREÇ

A. İlk derece İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 22.12.2022 tarihli ve 2022/1633 Esas, 2022/1787 Karar sayılı bozma ilamı üzerine, İstanbul 6. Ağır Ceza Mahkemesinin, 12.03.2024 tarihli ve 2023/189 Esas, 2024/81 Karar sayılı kararı ile sanıklar hakkında nitelikli yağma suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 149/1-a-b-c-d ve 53. maddeleri uyarınca ayrı ayrı ikişer kez 13 yıl hapis cezası ile cezalandırılmalarına.

149/1-a-b-c-d, 35 ve 53. maddeleri uyarınca ayrı ayrı 6 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir. B. İstinaf İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 06.06.2024 tarihli ve 2024/711 Esas, 2024/952 Karar sayılı kararı ile sanıklar hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlere yönelik sanıklar müdafilerinin istinaf başvurularının, 5271 sayılı Kanun'un 280/1-a maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri Sanık ...

Müdafinin Temyiz İstemi Sanık müdafinin temyiz istemi, hükmün usule, esasa ve Yargıtay kararlarına aykırı olduğuna, mahkemece bilirkişi incelemesi ve keşif yaptırılmadığına, sanığın suç işleme kastının bulunduğuna dair delil olmadığına, şüpheye ilişkin çelişkilerin giderilmediğine, sanığın birlikte hareket etme kastı açıklığa kavuşturulmadan hüküm kurulduğuna, şüpheden sanık yararlanır ilkesinin uygulanması gerektiğine, verilen cezanın hakkaniyet sınırlarının çok üstünde olduğuna,, hukuka aykırı kararın bozulması gerektiğine ilişkindir. Sanık ...

Müdafinin Temyiz İstemi Sanık müdafinin temyiz istemi, hükmün hukuka aykırı olduğuna, suçun zamanaşımına uğradığına, düşme kararı verilmesi gerektiğine, sanığın üzerine atılı suçu işlediğine dair delil bulunmadığına, müşteki ve tanık beyanlarınn çelişkili olup, mahkûmiyete yeterli olmadığına, sanığın suçu kabul etmediğine, dosyada görüntü kayıtlarının bulunmadığına, bilirkişi incelemesi yaptırılmadığına, dosya kapsamında mahkumiyete yeterli her türlü şüpheden uzak kesin ve somut delil bulunmadığına, kararın bozularak, sanık hakkında beraat aksi takdirde düşme kararı verilmesi gerektiğine ilişkindir. Sanık ...

Müdafinin Temyiz İstemi Sanık müdafinin temyiz istemi, somut deliller ve tanık beyanlarına göre, sanığın, diğer sanıklar ile birlikte hareket etmediğinin açık olduğuna, suçun işleneceğinden haberdar olsa bile, yardım eden şeklinde suça iştirak ettiğinin kabul edilmesi gerektiğine, mahkûmiyet kararı verilebilmesi için her türlü şüpheden uzak kesin ve inandırıcı deliller ile maddi gerçeğin ortaya çıkarılmış olması ve suçun işlendiği konusunda kesin bir kanaat oluşması gerektiğine, sanık açısından şüphe bulunduğuna, şüpheden sanık yararlanır ilkesinin uygulanması gerektiğine,

sanık açısından mahkemece mahkumiyet hükmü için yasal ve yeterli gerekçe oluşturulmadığına, yağma suçunun yasal unsurlarının oluşmadığına, sanık için müştekilerin teşhislerinin bulunmadığına, kararın bozularak, sanık hakkımda beraat kararı verilmesi gerektiğine ilişkindir. B.

Değerlendirme ve Gerekçe 5271 sayılı Kanun’un 280/1-e maddesinde Bölge Adliye Mahkemelerinin duruşma açmaksızın hükmün bozulmasına karar verebileceği hâllerin sınırlı olarak sayıldığı, dosya içeriğine göre, İstanbul 6. Ağır Ceza Mahkemesinin, 27.06.2022 tarihli ve 2014/97 Esas, 2022/323 Karar sayılı dosyasında verilen mahkumiyet hükümlerine yönelik yapılan istinaf incelemesi neticesinde, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi

1. Ceza Dairesinin, 22.12.2022 tarihli ve 2022/1633 Esas, 2022/1787 Karar sayılı kararında belirttiği gerekçe ile hükümlerin bozulmasına karar verildiği, ancak bu bozma kararının 5271 sayılı Kanunu’nun 280/1-e maddesinde sınırlı olarak sayılan bozma nedenleri arasında gösterilmediği, Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesinin davanın yeniden görülmesine karar verilerek yapılacak duruşma sonucunda hukuka aykırılığın giderilmesi yerine dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde bozma kararı vermesinin ve anılan karara yönelik direnme yetkisi bulunmayan İlk Derece Mahkemesince yeniden hüküm kurulmasının yasal dayanağının bulunmadığı,

bölge adliye mahkemesince yapılan uygulama kanuna açıkça aykırılık teşkil ettiği gibi bazı hallerde sanığın temyiz hakkını ortadan kaldırılmasına yol açabildiği, her ne kadar temyize konu somut olayda, sanık hakkında nitelikli yağma suçundan verilen hükümler yönünden bölge adliye mahkemesince verilen ve yasaya aykırı olan bozma kararı sanığın temyiz hakkını etkilememiş ise de bölge adliye mahkemesince yasal olmayan bir bozma ilamı sanığın temyiz hakkının ortadan kaldırılmasına sebep olabilmektedir.

Anayasa Mahkemesi bu konuda verdiği bir kararında "İstinaf Dairesinin 5271 sayılı Kanun'da sınırlı olarak sayılı hâller dışında bir nedenle bozma kararı vermesi başvurucu yönünden önemli sonuçlar doğurmaktadır.

Nitekim İstinaf Dairesi, 5271 sayılı Kanun'un 280. maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca duruşma açarak ve tarafları da çağırarak delillerin değerlendirilmesi sonucunda bir karar vermesi gerekirken dosya üzerinden karar vermiş; başvurucuyu mahkemeye erişim hakkının yanında bölge adliye mahkemesi önünde sözlü yargılanmadan ve bununla bağlantılı diğer usul güvencelerinden yoksun bırakmıştır." değerlendirmeler bulunarak bölge adliye adliye mahkemesinin yasaya aykırı bozma kararının başvurucunun Anayasa'nın

36. Maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkı kapsamındaki mahkemeye erişim hakkını ihlal ettiğine hükmetmiştir(Ömer Oral [GK], B. No: 2023/33667, 9/1/2025, § …). Aynı konuda Yargıtay Ceza Genel Kurulu ise "Bölge adliye mahkemelerinin hükmün bozulmasına karar verebileceği hâller, 5271 sayılı Kanun'un 280. maddesinin birinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerinde tahdidi olarak sayılmıştır.

Bu düzenlemelere göre istinaf mahkemeleri şu hâllerde hükmün bozulması kararı verebilecektir: 1. İlk derece mahkemesinin kararında 5271 sayılı Kanun'un 289. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (g) ve (h) bentleri hariç diğer bentlerinde belirtilen bir mutlak hukuka aykırılık nedeninin bulunması,

2. Soruşturma veya kovuşturma şartının gerçekleşmediğinin veya ön ödeme ve uzlaştırma usulünün uygulanmadığının anlaşılması ya da davanın ilk derece mahkemesinde görülmekte olan bir dava ile birlikte yürütülmesinin zorunlu olması. ..........

Açıkça görüldüğü gibi bölge adliye mahkemesinin bozma kararı verebileceği hâller, kati surette davanın esasına ilişkin değil ve fakat yargılamaya dair usul kurallarının ağır ve açık ihlalleri ile hükme müteessir usul kurumlarının ihmali suretiyle hüküm kurulması durumlarına münhasırdır. Nitekim Yargıtay kararlarına karşı direnme yetkisi bulunan ilk derece mahkemesinin, bölge adliye mahkemelerinin bozma kararlarına direnememesinin temelinde yatan düşünce de buna dayanmaktadır.

Direnme yasağına ilişkin normun, maddi ceza adaletiyle doğrudan bir ilgisinin bulunmadığı, esas itibariyle makul sürede yargılanma hakkı bakımından bir teminat alanı oluşturduğu söylenmelidir. Hukuki düzenlemeler ve yapılan açıklamalar karşısında, mesele tartışmaya ihtiyaç bırakmayacak açıklıktadır.

Buna rağmen uygulama, bölge adliye mahkemelerinin iş yoğunluğu gibi mülahazalarla kanunun kendisine tanımadığı bir yetkiyi kullanarak bozma kararları verilegeldiği bilinen bir gerçektir. Bu uygulamanın, yukarıda yer verilen tespitler yanında, görevli/teminatlı mahkemede yargılanma ve mahkemeye erişim/ kanun yoluna etkin başvuru hakları yönünden ciddi sorunlar taşıdığı da tartışmadan varestedir.

CMK'nın 286. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinin bozma dışında kalan kararları temyiz edilebileceğinden, bölge adliye mahkemesinin Kanun'un açık hükmüne aykırı şekilde verdiği bozma kararının temyiz edilebilmesi de mümkün değildir.

Bu nedenle ilk derece mahkemesi hükmünün hukuka aykırılık taşıdığının tespit edilmesi durumunda bölge adliye mahkemesi ceza dairesince ilk derece mahkemesi hükmünün kaldırarak yeniden hüküm kurulması gerektiği hâlde bozma kararı verilmesi nedeniyle sanığın temyiz hakkının kısıtlanması da söz konusu olabilmektedir." şeklinde değerlendirmelerde bulunarak bölge adliye mahkemelerinin, kanuni dayanağı bulunmayan (5271 sayılı Kanun'un 280. maddesinin birinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerinde sayılanlar hariç) bozma kararları ile iş bu bozma kararına istinaden ilk derece mahkemesince tesis edilen kararların,

görevsiz mahkeme tarafından verilmiş olmaları nedeniyle "hukuka açık ve ağır aykırılıkla malul olduklarından hükümsüz sayılmaları" gerektiğine hükmetmiştir (YCGK, T.:30.04.2025, E.: 2024/6-490, K.:2025/197). Bu açıklamalar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 22.12.2022 tarihli ve 2022/1633 Esas, 2022/1787 Karar sayılı bozma kararı ile bozma kararı üzerine verilen İstanbul

6. Ağır Ceza Mahkemesinin 12.03.2024 tarihli ve 2023/189 Esas, 2024/81 Karar sayılı kararının hukukî değerden yoksun olduğu, 5271 sayılı Kanun’un 280/1-g maddesi uyarınca duruşma açılarak ve taraflar da çağrılarak delillerin değerlendirilmesi sonucunda anılan Kanun maddesinin 2. fıkrasına göre yeniden hüküm kurulması gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde hükümlerin bozulmasına karar verilmesi, hukuka aykırı bulunmuştur.

III. KARAR